1
Procenten
Paragraaf 1.5
Promille
Procent is per honderd. Maar wat als iets per duizend telt, zoals het zout in zeewater of alcohol in je bloed?
Gemaakt bij Getal & Ruimte, leerjaar 3, vmbo-kgt (mavo)
1
Procenten
Paragraaf 1.5
Promille
Procent is per honderd. Maar wat als iets per duizend telt, zoals het zout in zeewater of alcohol in je bloed?
Gemaakt bij Getal & Ruimte, leerjaar 3, vmbo-kgt (mavo)
Les bij Getal & Ruimte, leerjaar 3, hoofdstuk 1 Procenten, paragraaf 1.5 Promille. Ongeveer 40 minuten, mavo. Image credit: Eigen figuur, LessonUp Image credit: LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
1.5 Promille
Leerdoelen
1.5.1
Je kunt uitleggen wat promille betekent.
1.5.2
Je kunt procent en promille omrekenen.
1.5.3
Je kunt promille van een aantal of een hoeveelheid berekenen.
De leerdoelen staan in het boek bovenaan de paragraaf. Aan het eind van de les komen ze terug in de checklist. Image credit: LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Startvraag
Defecte telefoons
Een fabriek maakt 5.000 telefoons. 4‰ is defect. Hoeveel telefoons zijn dat?
20
200
2
4
Promille is per duizend. 1‰ van 5.000 is 5, dus 4‰ is 20. Wie 200 kiest, rekent met 4%. Wie 2 kiest, deelt door 10.000. Wie 4 kiest, neemt het promillegetal over.
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Per duizend
Procent is per honderd, promille is per duizend. Het teken is ‰.
1‰ = 1 : 1.000 = 0,001
1‰ is 0,1%
p‰ van G = p : 1.000 · G
Van procent naar promille: vermenigvuldig met 10.
Laat de tabel aan de hand van '1% is 10‰' lezen. Vraag: waarom maal 10 en niet maal 100? Omdat 1 per honderd gelijk is aan 10 per duizend. Image credit: Eigen figuur, LessonUp Image credit: LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Opdrachten Kennis
1
Hoeveel promille is 2%?
0,2‰
2‰
20‰
200‰
2% is 20‰, want 1% is 10‰. Wie 2‰ kiest, vergeet om te rekenen. Wie 0,2‰ kiest, deelt door 10. Wie 200‰ kiest, vermenigvuldigt met 100.
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Promille schrijven
Dezelfde hoeveelheid, drie schrijfwijzen.
Met teken
3‰ spreek je uit als 3 promille. Het is 3 per duizend.
Als breuk
3‰ is 3 duizendste, dus 3 : 1.000.
Als decimaal
3‰ = 0,003, dus drie cijfers achter de komma.
Laat leerlingen 7‰ en 12‰ in alle drie de vormen schrijven. Dan is het verband met procent (0,07 en 0,12 bij 7% en 12%) duidelijk. Image credit: LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Voorbeeldopdracht 1
Een school heeft 1.800 leerlingen. 15‰ is ziek. Hoeveel leerlingen zijn dat?
gegeven
1.800 leerlingen
15‰ ziek
uitwerking
1‰ = 1.800 : 1.000 = 1,8
15‰ = 15 · 1,8 = 27
antwoord
27 leerlingen
Net als bij procent: eerst 1‰, dan vermenigvuldigen. Wie 270 antwoordt, rekent met procent (15% van 1.800). Wie 2,7 antwoordt, deelt door 10.000. Image credit: LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Opdrachten Kennis
2
Hoeveel promille is 0,7%?
0,7% is 7‰: 0,7 · 10 = 7. Wie 70 antwoordt, vermenigvuldigt met 100. Wie 0,07 antwoordt, deelt in plaats van te vermenigvuldigen.
Reken om.
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Opdrachten Toepassing
3
3% = 30‰
45‰ = 4,5%
0,2% = 2‰
Van promille naar procent deel je door 10: 45 : 10 = 4,5. Afleider 450 is vermenigvuldigen in plaats van delen, afleider 0,45 is delen door 100.
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Opdrachten Toepassing
4
Hoeveel gram zout zit er in 2.000 gram Noordzeewater?
7 gram
70 gram
700 gram
35 gram
Zoutgehalte 35‰: 2.000 · 35 : 1.000 = 70 gram. 7 gram komt van 3,5‰. 700 gram van 35%. 35 gram is het gegeven promillegetal zelf. Image credit: Eigen figuur, LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Opdrachten Toepassing
★ 5
Een stad heeft 350.000 inwoners en groeit 9‰ per jaar. Hoeveel inwoners heeft de stad na een jaar?
9‰ is 0,009, dus g = 1,009: 350.000 · 1,009 = 353.150. De toename zelf is 3.150. Wie 3.150 antwoordt, beantwoordt dus niet de vraag naar het totaal. Wie 360.000 antwoordt, telt 10.000 erbij in plaats van 3.150.
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
V E R D E R K I J K E R
Promille in de praktijk
Promille gebruik je als percentages te grof zijn. Bij een spoorlijn zegt een helling van 10‰ dat het spoor per kilometer 10 meter stijgt.
Ook in het bloed meet men stoffen in promille. Waar zie jij nog promille?
Vraag leerlingen waarom een spoorlijn bijna vlak moet zijn. 10‰ is 1%, dat is al een vrij steile helling voor treinen. Image credit: LessonUp
Hoofdstuk 1
Paragraaf 1.5
Checklist leerdoelen
Welk leerdoel vind je nog het lastigst?
1.5.1 Betekenis van promille
1.5.2 Procent en promille omrekenen
1.5.3 Promille van een hoeveelheid
Ik kan ze allemaal
In het boek sluit elke paragraaf af met de checklist leerdoelen. Gebruik de uitslag om te kiezen wat je de volgende les herhaalt.
Image credit: LessonUp