Platentektoniek en vulkanen (Aardrijkskunde vwo), les 3: Terugblik quiz

AARDE · ENDOGENE PROCESSEN

Quiz

Terugblik: Platentektoniek en vulkanen

1 / 15
suivant
Slide 1: Slide
newEditorAardrijkskundeMiddelbare schoolvwoLeerjaar 4-6

Cette leçon contient 15 diapositives, avec quiz interactifs et diapositives de texte.

time-iconLa durée de la leçon est: 30 min
Signaler cette leçon

Introduction

Terugblik quiz over platentektoniek, vulkanisme en aardbevingen.

Éléments de cette leçon

AARDE · ENDOGENE PROCESSEN

Quiz

Terugblik: Platentektoniek en vulkanen

Les 3 van 3. Leerlingen beantwoorden individueel; bespreek na elke paar vragen kort de antwoorden. Image credit: Donald A. Swanson (USGS) / Wikimedia Commons, publiek domein

Wat zegt het actualiteitsprincipe?

A

Het landschap verandert nu sneller dan ooit

B

Alleen processen van nu zijn te verklaren

C

De aarde is sinds haar ontstaan onveranderd

D

Processen van vroeger werkten zoals nu

Het actualiteitsprincipe: fysische processen in het verleden werkten op dezelfde tijd- en ruimteschalen als nu. Verwachte fout: 'alleen processen van nu zijn te verklaren'.

Waarover bewegen de lithosfeerplaten?

A

Over de taai-plastische asthenosfeer

B

Over de vloeibare buitenkern

C

Over een laag vloeibaar magma

D

Over de vaste binnenkern

De platen bewegen over de asthenosfeer, vast maar vervormbaar gesteente in de mantel. Verwachte fout: een laag vloeibaar magma.

Vul in

Bij ridge push glijdt een plaat weg van de hoge rug, bij slab pull trekt de wegduikende plaat de rest mee.

ridge push
slab pull
subductie
compressie

Ridge push is de duwkracht vanaf de rug, slab pull de trekkracht bij de subductiezone. Verwachte fout: de twee omdraaien.

Welk type plaatgrens is de San Andreasbreuk?

A

Divergent

B

Convergent

C

Transform

D

Collisie

Bij de San Andreasbreuk schuiven de Pacifische en de Noord-Amerikaanse plaat langs elkaar: een transforme plaatgrens. Verwachte fout: convergent, omdat er zware aardbevingen zijn.

Hoe ontstaat een horst?

A

Lagen worden samengedrukt en geplooid

B

Lava stolt tot een hoge, brede berg

C

Een blok blijft hoog tussen gezakte delen

D

Een plaat duikt weg onder een andere

Een horst is een hoog blijvend blok tussen breuken, naast gezakte slenken, door rek. Verwachte fout: plooiing, dat is compressie.

Zet op volgorde: zo ontstaat een caldera

1

Een explosieve eruptie leegt de kamer

2

Magma hoopt zich op in een magmakamer

3

De top verliest zijn steun

4

De top stort in tot een caldera

5

Gas in taai magma bouwt druk op

Magmakamer, drukopbouw, explosieve eruptie, leegte onder de top, instorting. Verwachte fout: de instorting vóór de eruptie zetten.

Waarom smelt gesteente bij een oceanische rug?

A

De druk neemt af als het opstijgt

B

Zeewater verlaagt het smeltpunt

C

Een mantelpluim voert hitte aan

D

Wrijving tussen platen maakt het heet

Bij divergente plaatgrenzen smelt gesteente door afnemende druk. Water hoort bij subductie, hitte bij hotspots. Verwachte fout: zeewater, omdat de rug in zee ligt.

Welke combinatie hoort bij een stratovulkaan?

A

Dun magma, effusief, basaltstromen

B

Taai magma, effusief, basaltstromen

C

Dun magma, explosief, flauwe helling

D

Taai magma, explosief, pyroklastica

Een stratovulkaan heeft magma met hoge viscositeit, explosieve erupties en pyroklastica. Verwachte fout: een gemengde combinatie.

Leg uit waarom een beving bij een subductiezone een tsunami kan geven.

Goed antwoord: bij de beving schiet de zeebodem plots omhoog (of omlaag), daardoor wordt de hele waterkolom erboven verplaatst en ontstaan golven die zich naar de kust verspreiden. Verwachte fout: alleen 'de aarde trilt' zonder de beweging van de zeebodem.

Hoeveel energie heeft een beving met één magnitude hoger?

A

Precies 2 keer zoveel

B

Ongeveer 32 keer zoveel

C

Ongeveer 10 keer zoveel

D

Ongeveer 100 keer zoveel

De momentmagnitudeschaal is logaritmisch: één stap hoger is ongeveer 32 keer zoveel vrijgekomen energie. Verwachte fout: 10 keer, wat leerlingen kennen van de uitslag op een seismogram.

Welk gebergte ontstond door botsing van twee continenten?

A

De Himalaya

B

De Andes

C

De Midden-Atlantische Rug

D

De Oost-Afrikaanse riftschouders

De Himalaya is een plooiingsgebergte door de botsing van India en Azië. De Andes ontstaan door subductie van een oceanische plaat, de rug door divergentie, de riftschouders door rek. Verwachte fout: de Andes.

Vul in

Hawaï ligt boven een hotspot: de Pacifische plaat schuift eroverheen, zodat een rij vulkanen ontstaat.

hotspot
Pacifische
trog
Euraziatische

Een mantelpluim onder de Pacifische plaat vormt steeds nieuwe vulkanen terwijl de plaat verschuift. Verwachte fout: trog.

Hoe zeker voel je je over platentektoniek en vulkanen?

1

Heel zeker

2

Redelijk zeker

3

Niet zo zeker

4

Helemaal niet zeker

Gebruik de uitslag om te bepalen of je een onderdeel herhaalt.

AARDE · ENDOGENE PROCESSEN

Goed gedaan!

Kijk de vragen na die je fout had en zoek het onderwerp op in les 1: platen en krachten, gebergten en aardbevingen, of vulkanisme.

Cet élément n'a pas d'instructions