Hack je brein - Growth Mindset voor VMBO/MBO

Hack je brein

Hack je brein

Hack je brein

Hack je brein

1 / 14
suivant
Slide 1: Slide
newEditorLevensbeschouwingBurgerschapskunde+6MBOMiddelbare schoolLeerjaar 1-3Studiejaar 1,2

Cette leçon contient 14 diapositives, avec quiz interactifs et diapositives de texte.

time-iconLa durée de la leçon est: 35 min

Introduction

Veel VMBO-leerlingen geloven onterecht dat hun vaardigheden vaststaan. Bij een onvoldoende of een complexe opdracht leiden gedachten als "ik kan dit niet" vaak tot voortijdig opgeven. Deze les is ontworpen om die automatische patronen te herkennen en om te buigen naar helpende strategieën. In plaats van algemene motivatie biedt de les nuchtere inzichten in neuroplasticiteit en concrete handvatten die direct toepasbaar zijn. De inhoud sluit aan bij de belevingswereld van de leerling door herkenbare thema's uit gaming en sport te gebruiken als metafoor voor het leerproces. Kenmerken van de les: Interactief: Korte werkvormen en een hoog tempo zorgen voor betrokkenheid. Toegankelijk: Gebruik van concrete taal zonder theoretische ballast. Praktisch: Focus op het proces van oefenen, strategie en doorzetten. Deze LessonUp-les vereist minimale voorbereiding en is direct inzetbaar tijdens mentorlessen, LOB of studievaardigheden. U reikt leerlingen hiermee een methode aan om zelf eigenaarschap te nemen over hun leerproces.

Éléments de cette leçon

Hack je brein

Hack je brein

Hack je brein

Hack je brein

Docent:
Deze les over de Growth Mindset heeft als insteek dat de leerlingen ervaren dat hun brein geen standbeeld is, te vergelijken is met software die je zelf kunt updaten.
Je kan je systeem/je brein trainen en daardoor versterken.

Wat is de grootste onzin die het stemmetje in je hoofd roept als iets niet is gelukt?

Docent

Instructie:
- Geef leerlingen 30 seconden stilte om echt iets eerlijks in te vullen.

- Lees een paar antwoorden hardop voor.

- Reageer neutraal. Niet verbeteren of meteen positief maken: “Veel mensen denken meteen: ‘Ik ben dom’, ‘Ik kan dit niet’ of ‘Ik ga dit nooit snappen’. Dat voelt alsof het waar is. Maar vaak is het gewoon een automatische gedachte van je brein.”

Belangrijk: Maak duidelijk dat bijna iedereen dit heeft.


Door de vraag op deze manier te formuleren creëer je afstand tussen de leerling en die belemmerende gedachte(s). Het is niet 'wie ze zijn', het is 'onzin die hun systeem roept'.
En zoals in de vorige slide aangeven, kun je dat systeem upgraden en nieuwe functies geven en andere paden laten bewandelen.
Die automatische stemmetjes in je hoofd zeggen vaak niet veel positiefs. Ze veroordelen, vallen aan en demotiveren. Het zijn als het ware de 'foutmeldingen' van je hoofd!
Deze les gaan we bekijken hoe je jouw hoofd kunt 'updaten', zodat die foutmeldingen afnemen en de verbindingen naar positieve feedback steeds sterker worden.


Ik kwam maar niet voorbij level 17. Heb het wel 37x opnieuw gespeeld!

Nu snap ik niet meer waarom ik het zo moeilijk vond.

Upgrade je brein

  • Bij iedere nieuwe uitdaging maken je hersenen nieuwe verbindingen.

  • Oefenen maakt die verbindingen sterker.

  • Fouten maken helpt je brein leren.

  • “Ik kan het nog niet” = je brein is nog aan het upgraden (leren).

Docent:
Stel een korte vraag:

“Wie kon vroeger meteen fietsen zonder oefenen?”

(Waarschijnlijk niemand.)

Vertel daarna:

“Bij leren werkt het hetzelfde. In het begin gaat alles langzaam en voelt het ongemakkelijk. Door oefenen worden verbindingen in je hersenen sneller en sterker.”

Gebruik deze vergelijking:

“De eerste keer gamen ben je langzaam en slecht. Na veel oefenen denk je niet eens meer na. Dat komt doordat je brein verbindingen sterker heeft gemaakt.”

1

Speler A

2

Speler B

Speler A:

“Ik snap het niet.

Ik stop ermee.”

Speler B:

“Ik snap het niet.

Ik probeer iets anders."

Welke speler zal meer leren?

Docent:

Laat leerlingen stemmen en bekijk het resultaat.

Vraag daarna: “Waarom is B slimmer bezig?”

Antwoorden die je zoekt: Doorzetten, andere strategie proberen, hulp gebruiken, accepteren dat leren tijd kost, door te stoppen kom je niet verder.

Belangrijk: Benadruk dat een groei mindset NIET betekent dat alles makkelijk wordt. Het betekent dat jij gelooft dat je beter kunt worden.

Voordeel van talent

  • Een talent is iets wat je van nature iets makkelijker of sneller oppakt dan anderen.

  • Maar talent betekent niet dat je automatisch goed wordt zonder oefenen.

  • Talent helpt je bij de start. Het geeft je als het ware een voorsprong en maakt de eerste stappen makkelijker.


Ik snapte heel snel hoe ik het spel spelen moest, maar wat heb ik vaak verloren voordat ik het echt beheerste!

Docent:
Bekende voetballers hebben misschien aanleg of een sterk inzicht in het spel, dat helpt bij het trainen. Maar ook zij hebben duizenden uren geoefend op sterke passes, balbeheersing en spelinzicht.
Talent helpt bij de start, maar zonder oefenen kom je niet verder! Je training bepaalt meestal hoe ver je komt.
Voorkom het idee te wekken dat iedereen álles kan bereiken als je maar genoeg oefent, want dat is niet realistisch.
Maar benoem wel dat je kunt leren wat je nu nog niet kunt door te oefenen en te trainen.

Maar noem voorbeelden als: Tiktok-dansjes, turnen, gamen, voetballen. Je kunt dat niet in één keer, je zult moeten oefenen.

Talent of training?

Klik op de hotspots en bepaal:
Is dit een talent of bereik je het door training?

Vooral talent

Vooral trainen



Gezichten herkennen

Tuinieren

Handig zijn

Dansen

Docent:
De opdracht draait niet om “goede” of “foute” mensen, maar om het verschil tussen:

- iets makkelijker starten;

- ergens beter in worden door oefenen.

Bespreek na afloop:

“Kun je zonder training goed blijven?”

“Kan iemand zonder veel talent tóch beter worden?”
Kernzin bij deze opdracht:

Talent helpt bij de start, maar zonder oefenen kom je niet verder! Je training bepaalt meestal hoe ver je komt.
Voorkom het idee te wekken dat iedereen álles kan bereiken wat je maar wilt, want dat is niet realistisch. Maar noem voorbeelden als: Tiktok-dansjes, turnen, gamen, voetballen. Je kunt dat niet in één keer, je zult moeten oefenen.
Tip:

Laat leerlingen kort discussiëren als ze twijfelen. Dat maakt de opdracht actiever en interessanter.

Mijn vriend versloeg me steeds! Een neef gaf me tips en nu zijn we aan elkaar gewaagd! Spelen is nu leuker en spannender geworden!

Stop met 'grinden'

  • Blijf niet eindeloos hetzelfde proberen als iets niet lukt. Bedenk maar dat je geleerd hebt dat dit niet voor jou werkt.

  • Stap over op een andere tactiek of vraag om hulp.

  • Veranderen van tactiek is slim en helpt je verder.

Docent:
Stel een korte vraag:

“Wie kon vroeger meteen fietsen zonder oefenen?”

(Waarschijnlijk niemand.)

Vertel daarna:

“Bij leren werkt het hetzelfde. In het begin gaat alles langzaam en voelt het ongemakkelijk. Door oefenen worden verbindingen in je hersenen sneller en sterker.”

Gebruik deze vergelijking:

“De eerste keer gamen ben je langzaam en slecht. Na veel oefenen denk je niet eens meer na. Dat komt doordat je brein verbindingen sterker heeft gemaakt.”

Verander de gedachte!

Welke 'upgrade' hoort erbij?


Ik kan dit niet!

Ik kan dit niet!

Ik ben slecht in Engels!

Upgrades

Sleep de updates naar de juiste persoon:



Ik kan dit nog niet!

Ik moet meer Engels oefenen!

Dit is te moeilijk!

Ik ga een andere aanpak proberen!


Docent:
Doe deze opdracht eventueel samen.

Vraag vervolgens: “Welke gedachte herken je bij jezelf?”

Belangrijk: Laat merken dat gedachten invloed hebben op gedrag. Benoem expliciet: “Als je denkt ‘ik kan dit niet’, stop je sneller. Als je denkt ‘nog niet’, blijf je proberen.”

Tip:

Gebruik humor als het past, maar houd het veilig.

Je hebt 2 uur geoefend, maar kan het nog steeds niet.

Wat kun je doen behalve nóg langer doorgaan?

Docent:

Mogelijk goede antwoorden: Iemand om hulp vragen, uitlegvideo bekijken, samenvatting maken, samen oefenen, pauze nemen, flitskaartjes gebruiken,

hardop uitleggen.

Kernboodschap van de vraag:

“Growth mindset betekent niet eindeloos blijven worstelen. Het betekent dat je slim durft aan te passen.”

Maak het praktisch:

Vraag: “Wie leert beter door filmpjes dan door lezen?”

Laat leerlingen merken dat verschillende strategieën mogen en werken.

Ik kwam maar niet uit het labyrint.
Pas toen ik samen met mijn broer ging spelen, zag ik waar ik heen moest.

Wat als leren niet lukt?

  • Slim leren = tactiek aanpassen als het niet lukt.

  • Ga eens samen opdrachten maken, want twee weten er meer dan een!

  • Maak kleine leerdoelen. Leer niet alles in één keer, maar hak het in makkelijker te halen kleinere stukjes.

Docent:
Stel een korte vraag:

“Wie kon vroeger meteen fietsen zonder oefenen?”

(Waarschijnlijk niemand.)

Vertel daarna:

“Bij leren werkt het hetzelfde. In het begin gaat alles langzaam en voelt het ongemakkelijk. Door oefenen worden verbindingen in je hersenen sneller en sterker.”

Gebruik deze vergelijking:

“De eerste keer gamen ben je langzaam en slecht. Na veel oefenen denk je niet eens meer na. Dat komt doordat je brein verbindingen sterker heeft gemaakt.”

Wat is iets dat steeds mislukte,

maar dat je later wel gelukt is?

Docent

Vinden leerlingen dit een lastige vraag, noem dan een paar voorbeelden: fietsen, koken, sporten, schoolvak, etc.
Laat de leerlingen in duo's vertellen wat zij gedaan hebben om het toch te laten lukken.
Zet eventueel een timer als dat helpt.
Geef als boodschap na deze opdracht mee: Voor alles wat je nu goed kunt, kon je eerst niet.

Up te graden gedachte

Upgrade

Als ik denk...

Dan ga ik...

Jouw upgrade voor deze week

Docent:
Als de leerlingen dit moeilijk vinden, geef dan een paar voorbeelden:
Als ik denk 'Ik snap wiskunde niet", dan ga ik 'met iemand 1 som oefenen'. Als ik denk "Dit lukt me nooit!", dan ga ik 'tegen mezelf zeggen dit lukt me NOG niet!" Als ik denk "Dit is te moeilijk!", dan ga ik op zoek maar een andere manier om te oefenen.

Eindig met de boodschap:
De mensen die succes hebben, zijn niet de mensen die geen fouten maken, maar de mensen die blijven proberen en aanpassen.

“Vroeger dacht ik meteen: ‘Ik kan dit niet.’
Nu denk ik vaker: ‘Ik kan dit NOG niet.’
Dat klinkt simpel, maar het helpt wel! Ik stop minder snel als iets niet lukt en dan probeer ik een andere manier of ga oefenen.
Zo geef ik mijn brein een upgrade.”

Docent:
Stel een korte vraag:

“Wie kon vroeger meteen fietsen zonder oefenen?”

(Waarschijnlijk niemand.)

Vertel daarna:

“Bij leren werkt het hetzelfde. In het begin gaat alles langzaam en voelt het ongemakkelijk. Door oefenen worden verbindingen in je hersenen sneller en sterker.”

Gebruik deze vergelijking:

“De eerste keer gamen ben je langzaam en slecht. Na veel oefenen denk je niet eens meer na. Dat komt doordat je brein verbindingen sterker heeft gemaakt.”

Hacked je brein

Hacked je brein

Hacked je brein

Hacked je brein

Ga naar

LessonUp Inspiratie

voor meer kant en klare lessen.

Docent:
Deze les over de Growth Mindset heeft als insteek dat de leerlingen ervaren dat hun brein geen standbeeld is, te vergelijken is met software die je zelf kunt updaten.
Je kan je systeem/je brein trainen en daardoor versterken.