Planning periode 2
Week 45 Romantiek
Week 46 Realisme
Week 47 Impressionisme
Week 48 Expressionisme
Week 50 Kubisme
Week 44 t/m week 2 oefenen met Drillster vormgevings aspecten
Week 2 Laatste vragen stellen
Week 2/3 Toetsweek
Planning periode 2
Week 45 Romantiek
Week 46 Realisme
Week 47 Impressionisme
Week 48 Expressionisme
Week 50 Kubisme
Week 44 t/m week 2 oefenen met Drillster vormgevings aspecten
Week 2 Laatste vragen stellen
Week 2/3 Toetsweek
Romantiek
1780-1880
Lesdoel
Ik kan 3 kenmerken van de romantiek noemen.
Ik kan romantische kunst herkennen.
Ik kan uitleggen welk gevoel een schilderij oproept.
Casper David Friedrich-wandelaar boven de nevelen-1818
Wat zou hij denken of voelen?"
Zou jij hier willen staan? Waarom wel of niet?"
Geschiedenis
Romantiek = afgeleid van Roman
1851 eerste wereldtentoonstelling in London
Nieuwste technische uitvindingen en bouwwerken
Opkomst van de industrie in Europa (grote ongelijkheid tussen arbeiders en fabriekseigenaren
Heimwee naar het verleden
Einde van de 19e eeuw is op veel plaatsen de slavernij afgeschaft
Classisisme:
orde, regels en de klassieke oudheid belangrijk
verstand
Rond 1800
meer hun eigen gevoel
verbeelding/fantasie
Kunstenaars onafhankelijker van opdrachtgevers
Vernieuwende kunstenaars sublieme schoonheid meesleepend en beangstigend
Kunstenaar is een genie: die nieuwe beelden kan maken
Verbeelding en gevoel steeds belangrijker
Kunstenaarschap gezien als roeping
Van classicisme naar romantiek
Romantiek
Natuur is een belangrijk onderwerp (niet objectief maar zoals de kunstenaar dit ervaart bv: geïdealiseerd of juist angstaanjagend
Fantasievoorstellingen exotische landschappen of een sprookje, of een persoonlijke emotie of angst.
Opkomst nationalisme in Europa (expressieve schilderijen en beeldhouwwerken die heldhaftige verhalen laten zien.
Een schilderij mocht je zelfs een beetje bang maken. Dat gevoel van bewondering én angst noemen we het sublieme.
Romantiek betekent niet alleen verliefd zijn! Kunstenaars wilden mensen laten voelen hoe mooi, spannend of gevaarlijk de wereld kan zijn.
Gevoel en fantasie
Wilde, indrukwekkende natuur
Avontuur en gevaar
Mysterie en verlangen
Caper David Friedrich
welke kenmerken van de romantiek herken je in het schilderij?
Turner
Turner schilderde stormen, golven, licht en beweging. In dit schilderij uit 1840 zie je een schip in een woeste zee. Het werk verwijst ook naar de gruwelen van de slavenhandel.
Door de sterke kleurcontrasten, wilde penseelstreken, golven donkere wolken lijkt de zee heel dreigend.
Turner maakte soms schilderijen waarin je bijna niet meer kunt zien waar de lucht ophoudt en het water begint.
Delacroix
Niet alle romantische schilderijen gaan over de natuur. Delacroix schilderde in 1830 een opstand in Parijs. De vrouw met de vlag is geen portret van een vrijheidsstrijder maar stelt de vrijheid voor. (ze staat symbool voor de vrijheid). Mensen bewegen vechten en zwaaien met wapens. Je ziet rook dramatische gebaren en felle contrasten . Het schilderij zit vol actie en emotie.
De vrijheid leidt het volk - 1830
Vormgeving-bouwkunst
Heimwee naar het verleden
Historische bouwstijlen populair
Verlangen naar andere werelden
Ontwerpen in exotische of sprookjesachtige stijl
Dynamische composities
Veel aandacht voor lichaamshoudingen
Vormgeving-beeldhouwkunst
Niet één schilderstijl maar stijlen die aansluiten bij wat de kunstenaar wil uitdrukken
Meeslepende natuur met grove penseelstreken
Ideaal landschap met precies geschilderde details
Vormgeving-schilderkunst
1. Betekent romantiek alleen verliefd zijn?
2. Noem twee kenmerken van de Romantiek?
3. Wat is het verschil met classicisme?
Schrijf de antwoorden op je wisbordje
maken Opdrachtenboek EXPO
Blz 68 en 69
1 a, c en d, 2,3,4,5 en 9
Realisme
1830-1890 - Kunst zoals het echt is!
Lesdoel
Ik weet wat realisme is.
Ik herken realistische schilderijen.
Ik kan twee kenmerken van het realisme noemen.
Bij de romantiek draaide het om gevoel, drama en avontuur. Maar sommige kunstenaars
vonden dat kunst juist moest laten zien hoe het leven écht
was. Als reactie hierop ontstond het realisme!
Jean Francois Millet - De arenleesters - 1857
Wat is echt!
John Henry Fuseli - The Nightmare -1781
Romantiek
Gevoel en drama
Heldhaftige gebeurtenissen
Fantasie en idealisering
Spannende situaties
Realisme
Het dagelijks leven
Gewone mensen
Eerlijke weergave
Werk en armoede
Arbeiders zwaar werk in fabrieken
Lange werkdagen en waren arm
Karl Marx riep op om te protesteren tegen slechte leefomstandigheden
1848 verschillende europese revoluties
Verzet tegen onderdrukking en bemoeienis overheid
Meer vrijheid en rechten
1848 basis voor Nederlandse grondwet (rechten en vrijheden van burgers)
Ideeën over de maatschappij laten zien
Niet wegkijken van de maatschappelijke problemen
Ware leven
Kunstenaars werkten niet in opdracht (vaak arm)
Rijke kunstkopers niet positief over realistische werken
Uitvinding van verftubes. Hierdoor konden ze werken in de buitenlucht en hun onderwerp zo echt mogelijk naschilderen.
Rond 1850
Het gewone leven
Echte mensen
Geen mooier verhaal maken
Wat is: Realisme
Geschiedenis
In de kunst
Gustave Courbet-de steenkloppers -1849
Vincent van Gogh – De aardappeleters (1885).
1. Wie zie je?
2. Welke kleuren zie je?
3. Wat is de sfeer?
4. Wat wil Van Gogh vertellen?
Vincent van Gogh
Goustave Courbet: Een begrafenis in Ornans (1849-1850)
"Courbet schilderde een gewone begrafenis op een enorm doek, bijna alsof het een koninklijke gebeurtenis was. Dat was bijzonder, want zulke grote schilderijen waren meestal bedoeld voor helden en belangrijke historische gebeurtenissen."
Goustave Courbet
Vormgeving-schilderkunst
Donkere en sombere kleuren
Losse stijl zonder veel details
voorstelling
Arbeiders en boeren
Situaties uit het dagelijks leven
Somber
Leed, hard werk en armoede
Rimpels, pukkels en grove gezichten
Geen fabrieken en industrie (dus niet de hele werkelijkheid)
Vormgeving-beeldhouwkunst
Hoekige, grove vormen
Benadrukken hoe hard het arbeidersbestaan was
Tot slot: Mini-opdracht teken de werkelijkheid!
Teken in drie minuten een gewone situatie uit je eigen leven.
Bijvoorbeeld iemand die afwast, op de bus wacht, zijn kamer opruimt of boodschappen doet.
Vertel: "Maak het niet mooier of spannender dan het is. Juist het gewone is interessant!"
Maken vragen:
1,2,4,5,7 en 8
Impressionisme
1860-1900
Niet alles hoefde precies en netjes te zijn. Het ging vooral om licht, kleur en het vastleggen van een moment.
Lesdoel
Je leert wat impressionisme is en hoe je deze kunststroming kunt herkennen aan de belangrijkste kenmerken.
Geschiedenis
Aanleg spoorlijnen
Verre reizen
Groei stad (arbeiders naar stad ivm werk in de fabriek)
Fabrieken, stations, havens en trams zag stad er anders uit
Elektriciteit, gasverlichting, telefoon en waterleiding
kunstgeschiedenis
Eerste vluchtige indruk
Indruk van omgeving of situatie belangrijk
Invloed licht op kleur
Stand zon verandert dus verschillende kleuren
Buitenlucht schilderen veel in de natuur
Fotografie als kunstvorm
Fotografie en schilderkunst beïnvloeden elkaar
Ontstaat rond 1870 in Frankrijk
Indruk van een moment
Licht, kleur en sfeer
Snelle, zichtbare penseelstreken
"Impressie betekent indruk. Kunstenaars wilden niet alles precies natekenen, maar laten zien hoe iets er op één bepaald moment uitzag. Bijvoorbeeld hoe zonlicht op een gezicht of landschap valt.
Veel mensen vonden deze schilderijen eerst onaf en slordig!
monet
de meester van het licht
voorstelling
Alledaagse leven
Impressie = indruk
moderne stadsleven: feestende mensen,
stoomtreinen, havens, nieuwe boulevard, gewone mensen en het dagelijks leven
Veel schilderijen van landschappen eventueel met mensen door schilderen buiten
heldere kleuren
Zichtbare losse penseelstreken
aandacht voor licht
renoir
Vormgeving-schilderkunst
Vage contouren
Schetsmatig
Grove en losse toets
Lichtwerking en kleurschakeringen
Snel
Lichtval
Zuivere kleuren
Vormgeving-beeldhouwkunst
Realistische beelden met sporen van bewerking van het materiaal
Wat betekent het woord impressie?
een indruk
een herinnering
een tekening
In welk land ontstond het impressionisme?
Nederland
Italië
Frankrijk
Wat past bij impressionisme?
strakke lijnen
lichte en lossen penseelstreken
donkere kleuren
Wie schilderde beroemde waterlelies?
Monet
Degas
Renoir
Waarom schilderde Monet hetzelfde onderwerp vaker?
om te oefenen
omdat hij geen ideeën had
omdat het licht veranderde
maken
1,2,4,5,6 en 9
Expressionisme
1905-1940
geschiedenis
Uitvindingen zoals de auto het vliegtuig
Steden moderniseren met vervoer zoals trams en metro’s
Duidelijk verschil arm en rijk
Arbeiders met grote gezinnen in kleine, koude en vochtige huizen
kunstgeschiedenis
Expressie = gevoel uitdrukken
Kunstenaars vonden het belangrijk om hun gevoel uit te drukken
Nieuwe manieren om kunst te maken door werkelijkheid te vervormen
1904 in Dresden tentoonstelling met primitieve kunst
Onder de indruk van primitief werk
Ruw en direct
Schilderen als wilde beesten
voorstelling
Gevoel belangrijker dan het onderwerp zelf
Uit directe omgeving kunstenaar: portretten, interieurs, stadsgezichten, menselijke figuren en natuur
Inspiratie uit volkscultuur en niet-westerse (primitieve) kunst
Vormgeving-schilderkunst
Felle (onnatuurlijke) kleuren
Grove penseelstreken
Duidelijke contouren
Vereenvoudigde of vervormde (nog wel herkenbare) vormen
Geen diepte
Vormgeving-beeldhouwkunst
Grove structuur
Niet glad afgewerkt
Vervormde en vereenvoudigde vormen
Vormgeving-bouwkunst
Hout en baksteen (beton/staal niet zichtbaar)
Glas in lood
Versieringen in de gevels met bijvoorbeeld sculpturen, patronen door afwisseling in metselwerk
Afwisseling in geometrische en organische vormen
Samenhang tussen exterieur en interieur
maken
1,2,3,4,5, en 6
kubisme
1905-1920
geschiedenis
Begin twintigste eeuw veel spanningen tussen landen in Europa
Toegenomen nationalisme en de spanningen leidden tot WO1 (1914-1918)
Parijs is culturele hoofdstad
Stemming van vooruitgang en vernieuwing in Parijs
kunstgeschiedenis
In parijs Salons d’automne (herftsalons). Kunsttentoonstellingen voor nieuwe kunst
Paul Cézanne bouwde schilderijen uit bijna geometrische vormen
Picasso hierdoor geïnspireerd .
Werkten het idee verder uit en braken hun onderwerpen in heel kleine stukjes
Dit bekeken ze weer vanuit een ander standpunt en brachten ze samen in een schilderij of sculptuur
Kubisme doordat criticus schreef dat het uit allemaal bizarre kubussen bestond
Lieten regels perspectief los werkten plat
voorstelling
Alledaagse werkelijkheid
Portretten
Landschappen
Stillevens ook. Met muziek instrumenten
Vereenvoudigd maar nog wel herkenbaar
Vormgeving-schilderkunst
Ook gebruik van materialen zoals; karton, kranten en touw in collages
Weinig of geen diepte
Verschillende gezichtspunten in 1 schilderij
Analytisch kubisme: weinig kleur
Synthetisch kubisme: juist wel opvallende kleuren
Composities: opgedeeld in (geometrische vlakken)
Vormgeving-beeldhouwkunst
Steen
Hout
Brons
Karton
Geometrische vormen
Open vormen
Meerdere gezichtspunten gecombineerd
Vormgeving- bouwkunst
Geometrische vormen
Ook veel gebruik van driehoeken, ruitvormen en schuine lijnen
Extra hoeken in de ramen of kozijnen
Soms ook nieuwe vormen voor ramen
Gevels opgedeeld in vlakken
maken
1,2,4,5, en 7