Levensloop 2.1 t/m 2.7

• Economie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 4

Welkom

4 vwo ECONOMIE  ||  2025-2026

Programma

• Vorige les
• Leerdoelen
• Theorie
  
• Leerdoelen
• Aan de slag

Is hier sprake van een gevangenendilemma? En waarom? Gebruik het stappenplan.

Leerdoelen

Verschillende belastingstelsels beschrijven en de gevolgen voor de inkomensverdeling concreet verklaren.

Vlaktaks beschrijven.

Het gemiddeld heffingstarief og gemiddelde heffingsdruk bepalen.

Het marginaal heffingstarief bepalen.

Box 1 herkennen en toepassen. 

Directe en indirecte belastingen kunnen onderscheiden. 

Belastingen

Inkomstenbelasting gaat direct van je werkgever naar de belastingdienst. Het is dan ook een directe belasting.

Bij de BTW bijvoorbeeld betaal je eerst aan een winkelier en die geeft het door aan de belastingen. Dat is indirect.

Loon- en inkomensheffing

Bruto loon = afgesproken loon tussen werkgever en werknemer

Netto loon = bruto loon - belastingen & premies volksverzekeringen

Loonheffing = voorheffing belastingen & premies volksverzekeringen (maandelijks)

Belastbaar inkomen

Het inkomen dat overblijft na de bijtellingen en aftrekposten noemen we het belastbaar inkomen. Schematisch kan je dat alvolgt weergeven:

Bruto jaarinkomen
Bijtellingen +

Aftrekposten      -

Belastbaar inkomen

Bijvoorbeeld

Je bruto-inkomen in 2019 was 76.000 euro.

Je hypotheek lening is 450.000 met een rente van 2,3%

Je eigenwoningforfait is 0,75% over je woz-waarde van 450.000.

Stappenplan uitrekenen inkomensheffing

Stap 1: Belastbaar inkomen uitrekenen:

               Bruto inkomen  + bijtellingen -aftrekposten= belastbaar inkomen

Het belastbaar inkomen is het inkomen waarover je belasting/inkomensheffing moet betalen

Aftrekposten zijn dingen als; pensioenpremie,  rente over je hypotheek en reiskosten.

Bijtelling; eigenwoningforfait

Stap 2: het schijvensysteem toepassen

Stap 3: de heffingskorting(en) er af halen.

Stap 1

450.000 x 0,023 = 10.350

450.000 x 0,0075 =3.375

Belastbaar inkomen = 76.000 - 10.350 + 3.375 = 69.025

Nu naar stap 2!

Stap 2: Belastbaar inkomen van 69.025

Schijf 1: 68.507 x 0,371 = 25.416,10 euro

Schijf 2: 69.025 - 68.507 = 518 euro

518  x 0,4950 =  256,41 euro

Belasting totaal = 25.416,10 + 256.41  = 25.672,51 --> centen mag je weglaten, dus 25.672,- 

Stappenplan uitrekenen inkomensheffing

Stap 2: het schijvensysteem toepassen

Stap 3: de heffingskorting(en) er af halen.

Voorbeelden van heffingskortingen zijn: algemene heffingskorting, arbeidskorting

Stap 3: Te betalen belasting

Belasting totaal = 25.416.10 + 256.41 = 25.672,51 --> centen mag je weglaten, dus 25.672,- 

Verminderen met de heffingskortingen! 

Bijvoorbeeld algemene heffingskorting 500 euro

Arbeidskorting 1.250 euro

25.672 - 500 - 1.250 = 23.922 euro

Gemiddelde heffingstarief

Ook wel gemiddelde belastingdruk genoemd. 

26.068 - 500 = 25.568 inkomensheffing

Gemiddeld heffingstarief = inkomensheffing : brutoloon x 100%

Dus 25.568 : 76.000 x 100 = 33,6% 

Marginaal tarief

Schijf	Inkomen	Tarief
1	€ 0 - € 68.507	37,1 %
2	> € 68.507	49,5 %

Belastbaar inkomen Evelien € 37.500

Belastbaar inkomen Kira € 81.000

A. Marginaal tarief van Evelien --> 37,1 %

B. Marginaal tarief van Kira: --> 49,5 %

Marginaal tarief

Het marginaal tarief is het tarief dat je over je laatste euro aan belasting betaald.

Het marginaal tarief wordt dan steeds hoger bij een progressief belastingstelsel, waardoor er sprake is van nivellering.

Belastingstelsel

Drie soorten belastingstelsels: 
- Progressief: Bij een hoger inkomen, ga je
relatief meer belasting betalen (nivellerend). 
- Proportioneel: Iedereen betaalt hetzelfde
percentage. 
- Degressief:  Bij een hoger inkomen, ga je
relatief minder belasting betalen (denivellerend).

Voorbeeldprogressief belastingstelsel (nivellering)

Bij een progressief belastingstelsel moet er procentueel meer belasting betaald worden naarmate het inkomen stijgt.

Degressief belastingstelsel

Bij een degressief belastingstelsel wordt er procentueel minder belasting betaald naarmate het inkomen stijgt.

Proportioneel belastingstelsel:

Een belastingstelsel waarbij alle inkomens hetzelfde percentage belasting betalen.

1. Progressief belastingstelsel
2. Proportioneel belastingstelsel
3. Degressief belastingstelsel

Met welk belastingstelsel kun je inkomensverschillen nivelleren?

1. Proportioneel
2. Progressief
3. Primaire
4. Degressief

Een progressief belastingstelsel betekent dat ...

1. hogere inkomens meer belasting betalen
2. iedereen hetzelfde % belasting betaalt
3. iedereen evenveel belasting betaalt
4. hogere inkomens meer % belasting betalen

Geef (door middel van slepen) aan of de genoemde belasting een vorm van directe of indirecte belasting is.

Directe belastingen

Indirecte belastingen

BTW

Loon en inkomstenbelasting

Accijns

Vennootschapsbelasting

Leerdoelen

Verschillende belastingstelsels beschrijven en de gevolgen voor de inkomensverdeling concreet verklaren.

Vlaktaks beschrijven.

Het gemiddeld heffingstarief og gemiddelde heffingsdruk bepalen.

Het marginaal heffingstarief bepalen.

Box 1 herkennen en toepassen. 

Directe en indirecte belastingen kunnen onderscheiden. 

Aan het werk

Maken 2.1 t/m 2.7

Nakijken

• Wat heb je goed gedaan?
• Wat kun je beter doen?

Lees de tekst

• Onderstrepen
• Samenvatten