Les 11 - Thema 3 - Taak 1 - Lang niet gezien

1 / 20
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNT2ISK

In deze les zitten 20 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 70 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Deze slide heeft geen instructies

Wat gaan we doen?

  • Woordenschat

  • Doe de taak: tekst lezen!

  • Praatje maken

  • Pauze

  • Grammatica: omdat, doordat & want

  • Doe de taak

Deze slide heeft geen instructies

Thema 3, taak 1: woordenlijst

  • aannemen

  • alleen

  • alsof

  • alvast

  • amper

  • bank, de

  • glad

  • heftig

  • inbraak, de

  • inmiddels

  • kok, de

  • mistig

  • motor, de

aannemen: Iets accepteren of geloven dat iets zo is. Bijvoorbeeld: een uitnodiging aannemen of een pakketje aannemen.

alleen: Zonder andere mensen om je heen, of synoniem voor 'maar'.

alsof: Dit woord gebruik je als iets niet echt zo is, maar er wel zo uitziet. Bijvoorbeeld: "Hij doet alsof hij slaapt."

alvast: Nu alvast iets doen, zodat het later klaar is. Bijvoorbeeld: "Ik ga alvast koken."

amper: Bijna niet of heel weinig. Bijvoorbeeld: "Ik heb amper geslapen."

de bank: Een meubelstuk om op te zitten, óf de plek waar je jouw geld naartoe brengt.

glad: Als een oppervlak heel glad is, kun je er snel over uitglijden (zoals ijs).

heftig: Heel erg, wild of met veel emotie. Bijvoorbeeld: "Een heftige storm."

de inbraak: Wanneer iemand stiekem en zonder toestemming een huis of gebouw binnengaat om dingen te stelen.

inmiddels: In de tussentijd of nu. Bijvoorbeeld: "Het is inmiddels al 4 uur."

de kok: Iemand die voor zijn of haar beroep eten klaarmaakt in een keuken.

mistig: Als er veel mist in de lucht hangt, waardoor je niet ver kunt kijken op straat.

de motor: Het deel van een machine of auto dat zorgt dat het voertuig kan rijden, óf een tweewieler (een snelle motorfiets).

Thema 3, taak 1: woordenlijst

  • pardon

  • rijles, de

  • schoonfamilie, de

  • schuur, de

  • stoer

  • tenminste

  • troep, de

  • uit eten

  • uitslapen

  • vasthouden

  • verliezen

  • voorzichtig

pardon: Een beleefd woord om 'sorry' te zeggen of om iemands aandacht te vragen.

de rijles: De les waarin je leert hoe je in een auto moet rijden om je rijbewijs te halen.

de schoonfamilie: De familie van jouw partner (zoals je schoonmoeder en schoonvader).

de schuur: Een klein gebouw bij je huis, vaak in de tuin, om bijvoorbeeld fietsen of gereedschap in te zetten.

stoer: Als iemand dapper is, nergens bang voor is of er heel cool uitziet.

tenminste: Minstens, of in ieder geval. Bijvoorbeeld: "Het is koud, maar het regent tenminste niet."

de troep: Rommel of spullen die niet netjes zijn opgeruimd.

uit eten: Naar een restaurant gaan om daar een maaltijd te kopen en te eten.

uitslapen: 's Ochtends lang in bed blijven liggen en pas laat wakker worden.

vasthouden: Iets met je handen pakken en niet loslaten.

verliezen: Niet winnen met een spel, of iets kwijtraken (zoals je sleutels).

voorzichtig: Goed opletten zodat er niks fout gaat of kapot gaat.

Klassikaal: doe de taak

Samen naar de tekst luisteren en meelezen - fragment 1:


  • Welke zinnen uit dit fragment heb je weleens gehoord?

  • Welke zin of zinnen vind je handig om te gebruiken of om uit je hoofd te leren?

  • Uitspraak:
    ‘Pardon, mag ik hier zitten?
    ‘Natuurlijk, ga je gang.’
    ‘Wat een verschrikkelijk weer hè.’

  • Betekenis:
    ‘Ik heb zo’n hekel aan (de winter)’
    Heb je inmiddels al wel ander werk gevonden?’ - inmiddels



Oefen samen een paar handige korte zinnen, ook voor de intonatie. Hieronder staan een paar suggesties.

Fragment 1: ‘Pardon, mag ik hier zitten?, ‘Natuurlijk, ga je gang.’, ‘Wat een verschrikkelijk weer hè.’,


Check of ze nog weten wat ‘Ik heb zo’n hekel aan (de winter)’ betekent.
Besteed zo nodig aandacht aan de betekenis van ‘inmiddels’ in: ‘Heb je inmiddels al wel ander werk gevonden?’

Klassikaal: doe de taak

Fragment 2:

  • Welke zinnen uit dit fragment heb je weleens gehoord?

  • Zinnen maken met het woord 'lekker':
    ‘‘Nee, ik blijf lekker thuis.’

  • Synoniemen:

  • ‘Troep' - ‘… de troep in mijn huis opruimen‘
    ‘Amper' - ‘Voor dat klusje heb ik doordeweeks amper tijd.’

  • Betekenis:
    ‘Ga jij nog wat doen?’
    'Dat moet ook gebeuren'
    'Werk ze'



Fragment 2: Vraag wat wordt bedoeld met: ‘Ga jij nog wat doen?’ (= activiteiten doen).

Laat zinnen maken waarin ‘lekker’ voorkomt, naar aanleiding van: ‘Nee, ik blijf lekker thuis.’
Vraag naar een synoniem voor ‘troep’ en ‘amper’ (‘… de troep in mijn huis opruimen‘, ‘Voor dat klusje heb ik doordeweeks amper tijd.’) Vraag naar de betekenis van ‘Dat moet ook gebeuren.’ en ‘Werk ze.’

Klassikaal: doe de taak

Fragment 3:

  • Welke zinnen uit dit fragment heb je weleens gehoord?

  • Zijn er zinnen die je zelf gebruikt?

  • Begrip:
    ‘‘… als ik mag vragen?' = beleefdheid
    ‘Alvast' - 'Daarom heb ik alvast een helm gekocht.’

  • Betekenis:
    'Waren' - ‘Ja, we waren de hele dag weg.’ - Infinitief van waren?
    'Wist' - ‘Ik wist helemaal niet dat je een motorrijbewijs hebt.’ - infinitief van wist?
    ‘Dus ik zou je nieuwe motor maar goed op slot zetten.’



Fragment 3: Leg uit dat ‘… als ik mag vragen?’ een lege beleefdheidsformule is. De buurvrouw is gewoon nieuwsgierig en vraagt helemaal niet om toestemming om een vraag te mogen stellen.

Vraag naar de betekenis van ‘alvast’ in: ‘Daarom heb ik alvast een helm gekocht.’


Vraag zo nodig naar de infinitief bij ‘waren’: ‘Ja, we waren de hele dag weg.’ en bij ‘wist’ in: ‘Ik wist helemaal niet dat je een motorrijbewijs hebt.’
Bespreek de advies-betekenis in: ‘Dus ik zou je nieuwe motor maar goed op slot zetten.’

Klassikaal: doe de taak

Opdracht 2:

1. Waar maakt de man een praatje?

2. Met wie maakt hij een praatje?

3. Over welke onderwerpen praten ze?


Opdracht 3:
1. Met wie maak je weleens een praatje in het Nederlands? 
2. Wat vind je goede onderwerpen voor een praatje?
3. Wat vind je geen goede onderwerpen?   
4. Over wat voor dingen maak je een praatje als je in je moedertaal spreekt?
5. Wat vind je makkelijk aan een praatje maken in het Nederlands? En wat vind je moeilijk?



Situatie 1: In de bus

Waar maakt de man een praatje? In de bus (onderweg naar zijn werk).

Met wie maakt hij een praatje? Met een vrouw die hij vroeger vaak in de bus zag.

Over welke onderwerpen praten ze?

Dat ze elkaar lang niet hebben gezien.

Haar vorige baan bij de ING-bank en haar nieuwe baan.

Het winterse weer (het is glad, mistig en koud).

Situatie 2: Op het werk

Waar maakt de man een praatje? In de lift op zijn werk.

Met wie maakt hij een praatje? Met een collega.

Over welke onderwerpen praten ze?

Het weekend dat bijna begint.

Davids plannen: naar zijn schoonfamilie in Limburg en uit eten bij het restaurant van zijn zwager (die kok is).

De plannen van de collega: thuisblijven, uitslapen en het huis opruimen (troep opruimen).

Situatie 3: Thuis

Waar maakt de man een praatje? Bij hem thuis (bij de voordeur / in de buurt).

Met wie maakt hij een praatje? Met zijn buurvrouw.

Over welke onderwerpen praten ze?

Een groot pakketje dat de buurvrouw voor hem heeft aangenomen.

Davids plannen om te beginnen met rijles voor de motor en de helm die hij alvast heeft gekocht.

De inbraak bij de buren op nummer 12, waar twee racefietsen uit de schuur zijn gestolen.

Het advies om de nieuwe motor goed op slot te zetten.

Maak een praatje!

Opdracht:

  • Verspreid in het lokaal liggen en hangen briefjes met de beschrijving van een situatie waarin je een praatje kunt maken, bijvoorbeeld bij de bushalte, in de trein of op het schoolplein.


  • In tweetallen maak je een rondje langs alle briefjes. Je maakt een praatje van ongeveer twee minuten bij iedere situatie.



Deze slide heeft geen instructies

Want, omdat & doordat

  1. Vandaag kijken we naar de betekenis.

  2. Wanneer gebruik je welk woord?

  3. Het geheim: Heb je een keuze of geen keuze?



Deze slide heeft geen instructies

Want & omdat = jouw keuze (reden)

Gebruik WANT of OMDAT als iemand (een persoon) een keuze maakt.

  • Het geeft antwoord op de vraag: Waarom doe je dat?

    • Voorbeeld 1: Ik ga uit eten, want ik heb geen zin om te koken. (Jouw keuze)

    • Voorbeeld 2: Ik ga naar de schuur, omdat ik mijn fiets wil pakken. (Jouw keuze)



Deze slide heeft geen instructies

Want of omdat

In het midden van de zin betekenen want en omdat precies hetzelfde. Je mag kiezen!

  • Ik eet een appel, want ik heb honger.

  • Ik eet een appel, omdat ik honger heb.

  • Let op! Begint de zin met het woord? Of geef je een kort antwoord op 'Waarom?' ➡️ Gebruik dan altijd OMDAT.

    • "Waarom ben je te laat?" ➡️ "Omdat ik de bus heb gemist."



Deze slide heeft geen instructies

Want & omdat = jouw keuze (reden)

1. Vooraan in de zin: Alleen 'Omdat' (Niet 'Want')
- Je kunt een zin beginnen met Omdat, maar nooit met Want.

  • Dit is goed: Omdat ik moe ben, ga ik slapen.

  • Dit is fout: Want ik ben moe, ga ik slapen. ❌


2. Als los antwoord op de vraag 'Waarom?': Alleen 'Omdat' (Niet 'Want')

Als iemand een vraag stelt met Waarom?, geef je een kort antwoord met Omdat. Je begint een losse zin nooit met Want.

  • Vraag: "Waarom ga je uitslapen?"

  • Dit is goed: "Omdat ik moe ben."

  • Dit is fout: "Want ik ben moe." ❌



In de betekenis zijn want en omdat 100% hetzelfde. Ze geven allebei een reden (een menselijke keuze). Je kunt ze bijna altijd voor elkaar wisselen, maar er zijn twee belangrijke uitzonderingen waar het niet kan.

Doordat = er is geen keuze

Gebruik DOORDAT als je er zelf niks aan kunt doen.

  • Het gaat vaak over: het weer, een ongeluk, de techniek of de natuur.

  • Het overkomt jou.

    • Voorbeeld 1: Ik viel met de fiets, doordat het buiten heel glad was. 🥶 (Geen keuze, schuld van het weer)

    • Voorbeeld 2: De trein komt te laat, doordat er een storing is. 🚆 (Geen keuze, schuld van de techniek)



Deze slide heeft geen instructies

Keuze of Geen keuze?

Kijk naar de situatie:

Is het een keuze (want/omdat) of overmacht (doordat)?

  1. Ik ga vanavond vroeg slapen, ...... ik heel moe ben.

  2. Mijn kleren zijn helemaal nat, ...... het hard regent.

  3. Ik neem vandaag de bus, ...... mijn auto kapot is.



Antwoorden & Uitleg Slide 4

Want / Omdat: Vroeg gaan slapen is een keuze die je zelf maakt.

Doordat: Dat je nat wordt door de regen is geen keuze. Het is de natuur.

Doordat: Dat de auto kapot is, is geen keuze (technisch probleem).
(Let op: Je kunt daarna wel zeggen: "Ik neem de bus, omdat ik op tijd op mijn werk wil zijn." Dat is wel weer een keuze!)

Klassikaal: doe de taak

Opdracht 4 : Praatje maken in tweetallen


Opdracht 5: niet maken

Opdracht 6 : Zelfstandig maken


Opdracht 7 : In tweetallen - gesprekjes voeren


Opdracht 8 + 9: niet maken


Opdracht 10 : zelfstandig maken




Opdracht 3

Spreek de zinnen zo nodig eerst zelf uit. De tweetallen geven elkaar feedback. Ze kunnen de dialoog ook opnemen en samen terugluisteren en de opdracht dan nog eens doen.

Werk samen. Lees de zinnen hardop.

A begint.

Wissel daarna van rol.

Vakanties

Schoolvakanties

• Herfstvakantie: 10 t/m 18 oktober 2026

• Kerstvakantie: 19 december 2026 t/m 3 januari 2027

• Voorjaarsvakantie: 20 t/m 28 februari 2027

• Meivakantie: 24 april t/m 2 mei 2027


Laatste lesdag: 26 mei

 


Deze slide heeft geen instructies

Huiswerk

Voor woensdag 2 september:

  1. Grammatica: 1.12 het werkwoord, de betekenis van 'mogen, 'willen', 'moeten', 'hoeven', 'kunnen', 'zullen'.

  2. Thema 3: Taak 2, opdracht 1 t/m 6


 


Deze slide heeft geen instructies

Schrijfopdracht: typisch in jouw land?

1. Schrijf in ongeveer 80 woorden over typisch gedrag van mensen in jouw land. Noem je land niet in de tekst. Maak korte zinnen, het gaat om de begrijpelijkheid.


Je kunt denken aan: gedrag, kleding, waar ze van houden, waar ze over praten.

2. Lever je tekst bij mij in. 

3. Ik lees de teksten voor.

  1. Jullie mogen raden: welke tekst hoort bij welk land?


Deel de tekst met opdracht uit.

Vragen?

  • Voor mezelf:

  • Behandelen: Omdat, doordat en want

  • Portfolio bespreken
    Vakanties bespreken + einddatum laatste les.


    • Imperfectum + perfectum behandelen (zie tekst Link taak 2 - doe de taak).

    • Hoofd + bijzinnen behandelen

    • Portfolio bespreken

    • Uitspraak phonetique oefenen

    • Tegenwoordige tijd en verleden tijd. Ik heb / hij had etc.


Vragen stel ze!