Spel en spelontwikkeling

• newEditor
• Zorg en Welzijn
• Praktijkonderwijs
• Leerjaar 2

Spel en spelontwikkeling

 

Wat is spelen volgens jullie?

Spelen is:

Plezier   Ontdekken   Vrijwillig   Leren​

Ontspannen  Actief bezig zijn   Doen alsof

Samen of alleen     Vrije tijd 

Dingen doen waar je zin in hebt, zolang je zelf wil, zonder iets speciaals te willen bereiken, zonder iemand die zegt wat je moet doen, zoals je het zelf wil.

​

​

Wat weet je al over de rol van spel in de ontwikkeling van kinderen?

De invloed van spelen op de ontwikkeling van kinderen

Spelen is belangrijk voor ontwikkeling. Het stimuleert creativiteit, sociale vaardigheden en probleemoplossend vermogen.

Spelontwikkeling

Een samenvatting van veel verschillende theorieën: ​

• Simpel manipuleren/sensopatisch spel (vanaf 3 tot 4 maanden) ​

• Spelend combineren (vanaf ca. 9 maanden) ​

• Functioneel spel (vanaf ca. 13 maanden) ​

• Symbolisch spel (vanaf ca. 18 maanden)​

• Fantasie/rollenspel en constructiespel (vanaf ca. 3,5/4 jaar) ​

• Spel met regels (vanaf ca. 6 jaar

Samen spelen, samen delen

Theorie van Mildred Parten over de fases van samenspelen.

Spel: In groepjes, leg de de juiste spelvorm bij de juiste leeftijd

(1 vorm heeft geen leeftijdskaartje)

Samen spelen, samen delen

Theorie van Mildred Parten​

• Niet bezig zijn ​

• Solitair spel (vanaf ca. 3 maanden) ​

• Toekijkgedrag (vanaf ca. 12 maanden) ​

• Parallelspel (vanaf ca. 18 maanden)​

• Associatief spel (vanaf ca. 2 jaar) ​

• Coöperatief spel (vanaf ca 4 jaar) 

De werelden van Vermeer

De indeling van spelontwikkeling vertaald naar speelwerelden, koppelt inhoud van het spel met gedrag en verbeelding van het kind:

1. Spel in de lichamelijke wereld (Driftmatig, senseopathisch)

2. Spel in de hanteerbare wereld (Onspecifiek spel, deur open en dicht doen)

3. Spel in de esthetische wereld (Imitatiespel, vormen/bouwen/ordenen)

4. Spel in de illusionaire/illusieve wereld (Thema/verhaal, scéne, Samenspel)

De spelontwikkeling bij kinderen met een beperking

• De spelontwikkeling verloopt via dezelfde stadia als bij andere kinderen​

• De spelontwikkeling verloopt vaak vertraagd en is niet altijd vanzelfsprekend​

• Soms is er meer moeite met bepaalde aspecten, zoals op ontdekking gaan​

• Vaak blijven kinderen langer in een bepaald stadium van de spelontwikkeling en is er veel herhaling nodig.​

• Soms komen ook niet alle stadia tot ontwikkeling​

• Over het algemeen is er meer ondersteuning en begeleiding nodig om tot spelen te komen of in het spel verder te komen. ​

• Een kind speelt vrijwel nooit boven zijn ontwikkelingsniveau, maar kan wel tot een hoger ontwikkelingsniveau komen door te spelen.

Tips en voorwaarden voor spel

• Zorg voor voldoende fysieke ruimte om te spelen (of juist voor beperking indien nodig)​

• Ruimte is ook nodig in de zin van tijd, soms komt spel pas na 20 minuten op gang​

• Forceer niet de volgende stap maar bied herhaling en variatie.​

• Niet te veel speelgoed, maar ook niet te weinig, zoeken naar balans. ​​

• Stoor een kind niet onnodig in het spel.​​

• Verwoord wat het kind doet, zodat het spel betekenis krijgt. Probeer geen vraag te stellen. ​

• Voordoen, samendoen, nadoen.​​

Zien jullie iets toepasbaars met jullie doelgroep?

EINDE