Meten is weten: energie en verbruik
Meten is weten: energie en verbruik
Wat weet je al over energieverbruik en elektriciteit?
Lesdoel
Aan het einde van deze les
kan je uitleggen wat watt en kilowattuur betekenen
het energieverbruik van toestellen vergelijken
zelf het verbruik berekenen
kan je verschillende lampen met elkaar vergelijken
slimme ideeën voor energiebesparing bedenken
Wat is elektriciteit?
Elektriciteit is energie die door kabels loopt in je huis. Het zorgt ervoor dat lampen, computers en vele toestellen werken.
De elektriciteitsmeter
De elektriciteitsmeter in je huis houdt bij hoeveel stroom je verbruikt. De meeste mensen hebben een digitale meter of een slimme meter. Een slimme meter is een digitale meter met communicatiemogelijkheden, waardoor het elektriciteitsverbruik automatisch wordt doorgegeven.
Wat is een zekeringenkast?
Vanuit de zekeringenkast gaan stroomkringen naar verschillende plekken in je huis.
De zekeringen beschermen tegen teveel stroom. Bij gevaar schakelt die automatisch de stroom uit.
Elke kamer of groep in huis heeft een aparte stroomkring. Dat is veilig, want anders kunnen draden oververhitten.
Elektrische toestellen en hun verbruik
watt en kilowattuur
Wat is watt?
Niet alle elektrische toestellen verbruiken evenveel elektriciteit. Als je bijvoorbeeld een uur naar de radio luistert, zal je minder verbruiken dan wanneer je de oven een uur laat warmen. De hoeveelheid energie die een toestel verbruikt, wordt uitgedrukt in watt. Dat staat vaak vermeld op het toestel zelf.
1000 watt = 1 kilowatt
500 watt = 500 W
Zet de toestellen in de juiste volgorde van minst naar meest verbruik.
Wat is kilowattuur?
Een elektriciteitsmeter houdt bij hoeveel kilowattuur er verbruikt wordt. De hoeveelheid elektriciteit die je verbruikt wordt dus uitgedrukt in kilowattuur (kWh). Het betekent letterlijk: kilowatt per uur. Eén kilowatt is 1000 watt.
Als je een broodrooster van 1000 watt een uur lang laat staan, verbruik je dus 1 kWh. Maar een lamp van 100 watt kan met evenveel energie wel 10 uur branden. De broodrooster verbruikt dus 10 keer meer energie dan de lamp.
Wat is een kilowattuur (kWh)?
Een kilowattuur (kWh) is 1.000 watt die één uur gebruikt wordt. Hiermee wordt het totale verbruik aangegeven.
Broodrooster van 1.000 watt = 1 kWh na 1 uur.
Een lamp van 100 watt = 0,1 kWh na 1 uur.
Voorbeeld
Uitleg
Invuloefening kilowattuur
Kilowattuur drukken we uit in kWh
Als een toestel van meer dan 1000 watt een uur aanstaat, dan verbruik je meer dan 1 kWh.
Als een toestel van minder dan 1000 watt een uur aanstaat, dan verbruik je minder dan 1 kWh.
Als je een uur zou strijken met het strijkijzer van 450 watt, dan verbruik je 0,45 kWh.
Als je een uur zou gamen met je spelconsole van 180 watt, dan verbruik je 0,18 kWh.
Als je 20 minuten je kamer zou stofzuigen met een stofzuiger van 900 watt, dan verbruik je 0,3 kWh.
Als een toestel 2.000 watt is, en je gebruikt het 2 uur, dan verbruik je 4 kWh.
Welke toestellen verbruiken het minste?
Welke toestellen verbruiken het meeste?
Welke 2 verbruikers verbruiken het minste energie?
De wasmachine
De droogkast
De LED-lamp
De oplader
Welke 2 verbruikers verbruiken het meeste energie?
De televisie
De verwarming
Oven
Computerscherm
Waar zou je op kunnen besparen?
Slimme thermostaat gebruiken
Verlichting uitschakelen
Apparaten altijd aanlaten
Zonder isolatie wonen
Wat zijn energiezuinige opties?
Verwarming op maximaal zetten
Energiezuinige apparaten kopen
Zonnepanelen installeren
Gloeilampen gebruiken
Vergelijk de soorten lampen. Welke lampen hebben een zuinig energieverbruik?
Hoe kies je een lamp?
De lichtsterkte van een lamp wordt uitgedrukt in lumen. Wil je veel licht in een bepaalde ruimte, dan kies je best een lamp met een hoge lichtsterkte.
Een lamp verbruikt ook energie. Dat wordt uitgedrukt in watt. Een ledlamp en een spaarlamp verbruiken minder energie dan een gloelamp en een halogeenlamp.
Invuloefening verbruik lampen
Een gloeilamp van 60W gebruikt per uur 0,06 kWh.
Een spaarlamp van 12W (ook even fel) gebruikt per uur 0,012 kWh.
Met een spaarlamp bespaar je tot 5 keer zoveel energie als met een gloeilamp!
Energiezuinige lampen
Welke lamp is het zuinigst: ledlamp, gloeilamp, halogeenlamp of spaarlamp?
Bespreek dit met elkaar.
Bedenk minstens 5 manieren om energie te besparen. Denk aan de voor- en nadelen en aan de haalbaarheid.
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.
Invullen studeerblad 'Meten is weten: energie en verbruik'
Vul het studeerblad in.
Verbeter nadien met de correctiesleutel. Deze vind je op de volgende slides.
Verbetersleutel studeerblad
Meten is weten: energie en verbruik
In het leerpad heb je geleerd over het energieverbruik van elektrische toestellen en hoe je dit kan meten en vergelijken.
Een elektriciteitsmeter in huis registreert het stroomverbruik.
De zekeringenkast verdeelt de stroom naar verschillende delen van het huis en beschermt tegen overbelasting.
Verbetersleutel studeerblad
Het energieverbruik van elektrische toestellen kunnen we meten en vergelijken aan de hand van watt en kilowattuur.
Watt geeft aan hoeveel energie een toestel verbruikt, terwijl kilowattuur (kWh) het totale energieverbruik over tijd weergeeft.
Als je een uur zou strijken met een strijkijzer van 450 watt, dan verbruik je 0,45 kWh.
Als je een uur zou gamen met een spelconsole van 180 watt, dan verbruik je 0,18 kWh.
Als je je kamer 20 minuten zou stofzuigen met een stofzuiger van 900 watt, dan verbruik je 0,3 kWh.
Verbetersleutel studeerblad
Als je een lamp wil kiezen, laat je jouw keuze bepalen door:
lumen (= eenheid lichtsterkte)
watt (= verbruik energie)
Ledlampen en spaarlampen zijn energiezuiniger dan gloeilampen en halogeenlampen.
Bedenk 3 haalbare manieren om energie te besparen in je dagelijks leven:
voorbeelden:
Lichten uitdoen als je de kamer verlaat.
Zonnepanelen plaatsen.
Korter douchen.
De verwarming lager zetten en een dikke trui aantrekken.
Opladers uit het stopcontact halen als je smartphone is opgeladen.
Energiezuinige toestellen plaatsen.