1.3 Les 9 en 10
Welkom!
Check:
Telefoon in kluis ✅
Mijn jas is uit ✅
Ik zit op mijn plaats ✅
Laptop in je tas ✅
Lesduur is: 100 minOnderdelen in deze les
Welkom!
Check:
Telefoon in kluis ✅
Mijn jas is uit ✅
Ik zit op mijn plaats ✅
Laptop in je tas ✅
Deze slide heeft geen instructies
Periode 1.3
les 9:
Grip op mijn gevoel
Deze slide heeft geen instructies
Wat doe jij als je boos bent?
Doel: voorkennis activeren
“Typ eerlijk wat jij meestal doet. Niet wat hoort. Wat doe je echt?”
Na invullen:
“Ik zie: schreeuwen, weglopen, muziek luisteren, slaan, niks zeggen.”
“Belangrijk verschil: sommige dingen helpen… sommige maken het erger.”
Les 9 heeft niet veel op de laptop. Je kunt er voor kiezen dit ook klassikaal te doen en zelf mee te schrijven.
Wat gaan we doen vandaag?
Vandaag leer ik:
Ik weet wat mij helpt bij sterke gevoelens
Ik kan uitleggen wat ik doe als een gevoel te groot wordt
Ik kan 4 basisemoties herkennen en benomen.
Ik kan bij elk gevoel 2 gevoelswoorden noemen.
Ik weet wat mij kan helpen bij mijn gevoel.
Ik weet wat helpende gedachten zijn.
“We hebben de afgelopen weken geleerd wat gevoelens zijn en hoe we ze herkennen. Vandaag kijken we: wat doe jij als een gevoel groot wordt? Want een gevoel hebben is normaal. Maar wat je daarna doet — daar heb je invloed op.”
“Aan het eind van deze les kun jij uitleggen wat jou helpt als je boos, bang of verdrietig bent.”
Categorie 1
Categorie 2
Eerste reactie
Slimme reactie
“Je eerste reactie is vaak snel. Dat noemen we een impuls. Dat is je automatische reactie.”
“Grip hebben betekent: je stopt even… en kiest wat slim is.”
Geef voorbeeld:
“Als iemand mij uitlacht, wil ik misschien meteen terugschreeuwen. Dat is mijn eerste reactie. Maar een slimme reactie kan zijn: weglopen of rustig zeggen ‘stop’.”
Uitleg Tafelopdracht
Lees de kaart
Wat voel je?
Wat wil je doen?
Wat is een slimme aanpak?
KEUZE
“Op verschillende tafels ligt een situatie. Bespreek eerst eerlijk: wat voel je? Wat wil je doen? Daarna pas: wat is slim?”
“Ik loop rond en luister. Ik wil horen dat jullie verschil maken tussen impuls en slimme keuze.”
Neem lekker de tijd voor deze opdracht. Ongeveer 20 minuten.
Nabespreking
KEUZE
Wanneer is iets echt helpend?
Helpend:
Het gevoel wordt kleiner
“Helpende strategieën maken het gevoel kleiner. Niet meteen weg, maar kleiner.”
“Als iets het probleem groter maakt, is het geen helpende strategie.”
Invuloefening: Wat werkt voor jou
Als ik boos ben dan Begin met typen...
Wat mij helpt is Begin met typen...
Dat helpt omdat Begin met typen...
Deze slide heeft geen instructies
Afsluiting
Wat heb je geleerd over jezelf?
In de volgende les gaan we het hebben over helpende gedachten.
“Grip betekent niet dat je geen gevoel hebt. Grip betekent dat jij kiest wat je doet.”
Welkom!
Check:
Telefoon in kluis ✅
Mijn jas is uit ✅
Ik zit op mijn plaats ✅
Laptop in je tas ✅
Deze slide heeft geen instructies
Periode 1.3
les 10:
Helpende gedachten
Vandaag gaan we preciezer leren praten over gevoelens.
Wat gaan we doen vandaag?
Ik kan 4 basisemoties herkennen en benomen.
Ik kan bij elk gevoel 2 gevoelswoorden noemen.
Ik weet wat mij kan helpen bij mijn gevoel.
Ik weet wat helpende gedachten zijn.
Vandaag leer ik:
Ik herken een rode wolk
Ik kan een groene wolk bedenken
“We hebben eerder geleerd dat een gedachte invloed heeft op je gevoel. Vandaag gaan we kijken naar twee soorten gedachten.”
“Een gedachte kan je helpen. Of juist niet.”
“Daar gebruiken we twee symbolen voor: de rode wolk en de groene wolk.”
Korte herhaling
KEUZE
“Wie weet nog wat hier gebeurt?”
Laat leerling uitleggen.
Samenvatten:
“Eerst gebeurt er iets. Dan komt er een gedachte. Die gedachte zorgt voor een gevoel. En dat gevoel zorgt voor gedrag.”
“Vandaag gaan we vooral kijken naar dat stukje: de gedachte.”
De Rode Wolk
🔴 Rode wolk = niet-helpende gedachte
Voorbeelden:
“Dit lukt mij nooit.”
“Iedereen vindt mij stom.”
“Het heeft toch geen zin.”
“Een rode wolk is een gedachte die het probleem groter maakt.”
“Je gevoel wordt er zwaarder van.”
“Vaak zitten er woorden in zoals altijd, nooit, iedereen.”
Vraag:
“Welke van deze gedachten herkennen jullie?”
De Groene Wolk
🟢 Groene wolk = helpende gedachte
Voorbeelden:
“Ik kan het nog leren.”
“Misschien valt het mee.”
“Ik kan hulp vragen.”
“Een groene wolk maakt een probleem niet weg. Maar hij helpt je rustig blijven.”
“Een groene wolk is eerlijk én helpt je verder.”
Voorbeeld:
“In plaats van: ‘Ik kan dit nooit’
kun je denken: ‘Dit is lastig, maar ik kan oefenen.’”
Iedereen lacht mij uit.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Misschien lachen ze om iets anders.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Ik probeer het gewoon.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Ik kan het toch niet.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Ik verpest altijd alles.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Niemand wil met mij samenwerken.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Ik blijf rustig en probeer het opnieuw.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Niet iedereen hoeft mij leuk te vinden.
Rood
Groen
Deze slide heeft geen instructies
Kies de groene wolk
Luister naar de situatie.
Luister naar de 2 gedachtes
Kies de groene, helpende gedachte.
🗣 Wat jij zegt:
“Ik lees een situatie voor.
Jullie lopen naar de hoek van het gevoel dat volgens jullie het beste past.
In de hoek bespreken jullie:
Welke strategie past hier?
Waarom helpt dat?
Wat zou niet slim zijn om te doen?”
Belangrijk:
Er is niet altijd maar één goed antwoord.
Het gaat om onderbouwen.
stel vragen:
“Waarom kozen jullie voor boos?”
“Welke strategie past hierbij?”
“Waarom helpt dat?”
“Wat gebeurt er als je dat niet doet?”
-Iemand zegt in de klas dat jij dom bent.
-Je beste vriend(in) negeert je de hele dag.
-Je moet een presentatie houden en je hart gaat snel.
-Je krijgt onverwacht een compliment van de docent.
-Je wordt uitgelachen als je struikelt.
-Je ouders hebben ruzie en jij hoort het boven.
-Je verliest een wedstrijd in de laatste minuut.
-Je wordt toegevoegd aan een groepsapp waar over iemand geroddeld wordt.
-Je krijgt straf voor iets wat je niet hebt gedaan.
-Je ziet dat anderen zonder jou afspreken.
-Je moet samenwerken met iemand die jou eerder pestte.
-Je telefoon wordt afgepakt terwijl anderen hem ook gebruiken.
-Je hoort dat iemand iets slechts over jou heeft gezegd.
-Je krijgt ineens een moeilijke vraag in de les.
-Je wordt gewisseld tijdens gym terwijl je net lekker bezig was.
-Je ouders zeggen dat je niet naar een feestje mag.
-Je krijgt een onvoldoende terwijl je hard hebt geleerd.
-Iemand duwt je “per ongeluk” in de gang.
-Je ziet dat jouw bericht in de groepsapp is verwijderd.
-Je voelt dat je moet huilen maar anderen kijken naar je.
Je moet een opdracht voorlezen in de klas.
Straks lachen ze me uit.
Het hoeft niet perfect, iedereen komt een keer aan de beurt.
Deze slide heeft geen instructies
Je snapt een rekenopdracht niet.
Ik ben hier gewoon te dom voor.
Ik snap het nog niet. Ik kan het vragen.
Deze slide heeft geen instructies
Je wordt als laatste gekozen bij een groepsopdracht.
Het zegt niks over mij. We moeten gewoon samenwerken.
Niemand wil mij erbij. Iedereen vindt mij stom.
Deze slide heeft geen instructies
Een vriend(in) reageert niet op de appje.
Hij/zij is boos op mij.
Misschien is hij/zij even druk en wil later de tijd nemen om te reageren.
Deze slide heeft geen instructies
De docent zegt dat je stiller moet zijn.
Misschien was ik echt te luid.
De docent moet altijd alleen maar mij hebben.
Deze slide heeft geen instructies
Je hoort 2 leerlingen lachen als jij langs loopt.
Ze lachen mij uit.
Misschien lachten ze om iets anders.
Deze slide heeft geen instructies
Maak van een rode wolk een groene wolk
"Iedereen vindt mij raar"
"Niet iedereen hoeft mij leuk te vinden."
🗣 Wat jij zegt:
“Soms moet je eerst afkoelen.
Timing is belangrijk.”
(Diepgang voor beoordeling.)
Sleepvraag
"Als ik oefen kan mijn cijfer beter worden"
"Misschien lachten ze om iets anders"
"Als ik het vraag dan mag ik vast meedoen"
"Ik kan hulp vragen aan de docent"
"Niemand wil bij mij in het groepje"
"Ik ga sowieso een onvoldoende halen"
"Iedereen lacht mij uit"
"Ik kan deze opdracht echt niet"
Deze slide heeft geen instructies
Sleepvraag
"Ik kan altijd iets verbeteren."
"Hij/zij wil dat ik beter oplet."
"Ik blijf het stap voor stap proberen."
"Ik blijf het gewoon proberen."
"De docent is altijd boos op mij"
"Het gaat bij mij altijd fout."
"Als ik 1 fout maak is mijn hele werk verpest."
"Dit vak is te moeilijk voor mij."
Deze slide heeft geen instructies
Bedenk voor jezelf...
Wat is een rode wolk die jij vaak hebt?
Wat is een groene wolk die je daarbij kan helpen?
“Iedereen heeft rode wolken. Dat is normaal. Het gaat erom dat je ook groene wolken leert gebruiken.”
Afsluiting & Vooruitblik
Wanneer kun je een groene wolk goed gebruiken?
Volgende les gaan we hier meer mee oefenen.
“Bij een groot gevoel.”
“Bij stress.”
“Of wanneer je merkt dat je gedachte het probleem groter maakt.”
