Persoonlijke en Bezittelijke Voornaamwoorden Ontdekken
Nederlandse grammatica
Persoonlijke en Bezittelijke Voornaamwoorden Ontdekken
Nederlandse grammatica
Leerdoelen
Aan het einde van de les kun je persoonlijke en bezittelijke voornaamwoorden herkennen, begrijpen en correct gebruiken in het Nederlands.
Wat zijn Persoonlijke voornaamwoorden?
Persoonlijke voornaamwoorden vervangen namen van personen, dieren, planten of dingen (zelfstandig naamwoorden) in een zin.
Voorbeelden: ik, jij, hij, zij, wij, jullie, zij.
Uitleg:
Ik: Gebruikt voor jezelf. Bijvoorbeeld: Ik ben een student.
Jij: Gebruikt voor iemand die je goed kent. Bijvoorbeeld: Jij hebt een boek.
U: Formeel, gebruikt voor mensen die je met respect aanspreekt. Bijvoorbeeld: U werkt hard.
Hij/Zij: Gebruikt voor een man of vrouw. Bijvoorbeeld: Hij werkt in een ziekenhuis.
Wij: Gebruikt om jezelf en anderen aan te duiden. Bijvoorbeeld: Wij gaan naar de markt.
Jullie: Gebruikt voor een groep mensen. Bijvoorbeeld: Jullie zijn vrienden.
Zij/Ze: Gebruikt voor meerdere mensen. Bijvoorbeeld: Zij werken in een team.
Persoonlijk voornaamwoord
gereduceerde vormen
Wat zijn Bezittelijke voornaamwoorden?
Bezittelijke voornaamwoorden geven bezit aan.
Voorbeelden: mijn, jouw, zijn, haar, ons, jullie, hun.
Bezittelijke voornaamwoorden
gereduceerde vorm
Uitleg:
Mijn: Geeft aan dat iets van jou is. Bijvoorbeeld: Dit is mijn huis.
Jouw/je: Geeft aan dat iets van de persoon die je aanspreekt is. Bijvoorbeeld: Waar is jouw jas?
Zijn/Haar: Geeft aan dat iets van een man (zijn) of een vrouw (haar) is. Bijvoorbeeld: Zijn boek is interessant. / Haar tas is groot.
Ons/Onze: Geeft aan dat iets van jou en anderen is (meervoud). Bijvoorbeeld: Dit is onze school.
Jullie: Geeft aan dat iets van de groep is. Bijvoorbeeld: Jullie huis is mooi.
Hun: Geeft aan dat iets van meerdere mensen is. Bijvoorbeeld: Hun auto is blauw.
Heb je mijn nieuwe bril al gezien?
Ik ga morgen eten bij m’n opa.
Is dat jouw glas of het zijne?
Haal je voeten van de bank! (in deze zin zou de volle vorm jouw overdreven klinken)
Zijn dat haar schoenen of de jouwe?
Ze heeft d’r ogen niet in d’r zak zitten!
Onze vakantie is geregeld.
Jullie verhaal was niet zo geloofwaardig.
Wij horen graag uw mening!
Dit zijn hun jassen; waar zijn de onze?
Soms gaat het niet om personen maar om een voorwerp, iets abstracts, een groep mensen enzovoorts. Dan kijk je naar het geslacht van het woord om te bepalen of zijn of haar juist is. Zijn hoort bij mannelijke en onzijdige woorden, haar bij vrouwelijke:
De dienst breidt zijn openingsuren dit jaar uit.
Het bedrijf geeft zijn medewerkers vaak een extraatje.
De organisatie heeft haar jaarverslag gepubliceerd.
Die relatie heeft haar langste tijd gehad.
Het is niet bekend of het medicijn zijn werking ook na een jaar nog behoudt.
Me moeder
In de spreektaal en ook wel in de informele schrijftaal (tweets, appjes), wordt me vaak gebruikt als bezittelijk voornaamwoord: me moeder. De gereduceerde vorm van mijn is echter m’n, niet me. Met m’n moeder is dus niets mis. Veel mensen vinden me moeder, me fiets, enz. erg lelijk. Dit gebruik van me is een bekende taalergernis.
Uitleg: ‘hen’ of ‘hun’?
HEN → gebruik je als lijdend voorwerp (wie/wat?) of na een voorzetsel.
Ik zie hen op straat. (Wie zie ik? Hen = lijdend voorwerp)
Dit cadeau is voor hen. (Na voorzetsel ‘voor’ → hen)
HUN → gebruik je als meewerkend voorwerp (aan/voor wie?) zonder voorzetsel.
Ik geef hun een boek. (Aan wie geef ik een boek? Hun = meewerkend voorwerp)
❌ Je mag hun nooit als lijdend voorwerp gebruiken!
Vul in: hen of hun
Ik gaf .......... een compliment.
Dit huis is van ..........
Ze nodigde ............. uit voor haar feestje.
De leraar gaf .............. extra uitleg. voorwerp)
De hond blafte naar .............
Vul in: hen of hun
Ik gaf hun een compliment. (Aan wie? Meewerkend voorwerp)
Dit huis is van hen. (Na voorzetsel ‘van’)
Ze nodigde hen uit voor haar feestje. (Wie nodigde ze uit? Hen = lijdend voorwerp)
De leraar gaf hun extra uitleg. (Aan wie? Hun = meewerkend voorwerp)
De hond blafte naar hen. (Na voorzetsel ‘naar’)
Match de zinnen met hen of hun:
"Ik heb ___ in de stad gezien."
"Ze gaf ___ een cadeautje."
"Deze boeken zijn van ___."
"Hij vertelde ___ een spannend verhaal."
Match de zinnen met hen of hun:
"Ik heb ___ in de stad gezien." → hen
"Ze gaf ___ een cadeautje." → hun
"Deze boeken zijn van ___." → hen
"Hij vertelde ___ een spannend verhaal." → hun
Verschil tussen Persoonlijke en Bezittelijke Voornaamwoorden
Het persoonlijk voornaamwoord verwijst naar de persoon die het onderwerp van de zin is. Het geeft de handeling aan (bijvoorbeeld: Ik eet, Hij werkt).
Het bezittelijk voornaamwoord geeft aan van wie iets is (bijvoorbeeld: Dit is mijn boek, Zij zoeken hun sleutels).
1. Welke zin is correct?
Ik geef het boek aan hen.
Ik geef het boek aan hun
Zij riep ___ omdat ze te laat waren.
hen
hun
3. Wat is correct?
Hij vertelde hen een geheim.
Hij vertelde hun een geheim
4. Wat is correct?
Ik heb hun gisteren nog gezien.
Ik heb hen gisteren nog gezien.
5. Wat is correct?
De docent legde hun de opdracht uit.
De docent legde hen de opdracht uit.
6. Kies het juiste woord:
Ik loop naar __ toe om iets te vragen.
hen
hun
7. Wat is correct?
De coach gaf hen een compliment.
De coach gaf hun een compliment.
8. Wat is correct?
De politie heeft hun opgepakt.
De politie heeft hen opgepakt.
9. Vul het juiste woord in:
_Het boek is van _.
hun
hen
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.
Reflectie en Feedback
Bespreek wat je geleerd hebt en waar je nog vragen over hebt.