Verkoopprijzen en brutowinst
Verkoopprijzen en brutowinst
Lesduur is: 45 minOnderdelen in deze les
Verkoopprijzen en brutowinst
Open met het herkenbare beeld van een winkel. Verbind de les aan wat leerlingen al kennen: prijzen op een kaartje, btw op een bon en winst voor de winkel.
Lesdoel
Ik kan de verkoopprijs inclusief en exclusief btw berekenen, uitleggen wat btw, de consumentenprijs en de winkelprijs zijn, en de omzet, inkoopwaarde van de omzet en brutowinst berekenen.
Deze slide heeft geen instructies
Welke woorden denk je aan bij prijs, btw en winst?
Gebruik dit als voorkennis-activatie. Verwachte woorden: prijs, kassa, belasting, winkel, winst, duur, korting, klant.
Afzet
Afzet is het aantal producten dat in een periode wordt verkocht.
Voorbeelden van een periode:
per dag
per week
per maand
Afzet gaat dus over hoeveel stuks zijn verkocht.
Benadruk dat afzet geen geldbedrag is. Leerlingen halen afzet vaak door elkaar met omzet.
Afzet in een winkel
In een winkel wordt afzet vaak bijgehouden via de kassa.
Elk verkocht artikel wordt gescand. Zo ziet de winkel:
welk product is verkocht
hoeveel stuks zijn verkocht
in welke periode dat gebeurde
Leg de link naar administratie: de kassa helpt de winkel om verkoopcijfers bij te houden.
Wat betekent afzet?
Aantal verkocht
Geld uit verkoop
Prijs met btw
Winst van winkel
Controleer het verschil tussen afzet en omzet. Veel leerlingen kiezen 'geld uit verkoop'.
Btw
Btw betekent belasting toegevoegde waarde.
Dit is belasting op goederen en diensten.
De klant betaalt deze belasting bij een aankoop.
Daarom is de prijs voor de klant hoger dan de prijs zonder btw.
Houd het eenvoudig: btw is geld dat in de prijs zit en wordt afgedragen. Ga nog niet diep in op de overheid; focus op de prijsopbouw.
Winkelprijs en consumentenprijs
De prijs die de klant in de winkel betaalt, heet:
verkoopprijs inclusief btw
winkelprijs
consumentenprijs
Deze drie namen betekenen in deze les hetzelfde.
Benadruk het vaste taalgebruik. Leerlingen moeten zien dat dit verschillende namen zijn voor dezelfde prijs.
Inclusief btw berekenen
Je rekent van exclusief naar inclusief in 2 stappen:
Bereken het btw-bedrag.
Tel de btw op bij de verkoopprijs exclusief btw.
Formule:
verkoopprijs inclusief btw = verkoopprijs exclusief btw + btw
Sterke denkstap: eerst bepalen wat je al weet, daarna pas rekenen. Laat leerlingen woorden in de opgave onderstrepen: exclusief, inclusief, btw.
Voorbeeld inclusief btw
Gegeven:
verkoopprijs exclusief btw: €70
btw: 21%
Berekening:
btw = 21% van €70 = €14,70
inclusief btw = €70 + €14,70 = €84,70
Noem hardop dat 21% betekent: 21 van elke 100 euro. Reken rustig stap voor stap voor.
Exclusief btw berekenen
Soms weet je de prijs inclusief btw al.
Dan haal je de btw eruit.
Formule:
verkoopprijs exclusief btw = verkoopprijs inclusief btw - btw
Je trekt dus eerst het btw-bedrag van de winkelprijs af.
Maak duidelijk dat leerlingen goed moeten lezen welke prijs gegeven is. Dat voorkomt dat ze optellen terwijl ze moeten aftrekken.
Voorbeeld exclusief btw
Gegeven:
verkoopprijs inclusief btw: €96,80
btw-bedrag: €16,80
Berekening:
exclusief btw = €96,80 - €16,80
exclusief btw = €80,00
Benadruk dat op een kassabon vaak de prijs inclusief btw staat en soms ook apart het btw-bedrag.
Wat doe je om van exclusief naar inclusief btw te rekenen?
Btw eraf halen
Btw optellen
Afzet delen
Inkoopprijs nemen
Toets de denkstap uit slides 6 en 7: eerst btw berekenen, daarna optellen.
Vul de juiste woorden in
Weet je de prijs exclusief btw, dan bereken je eerst het btw-bedrag. Daarna tel je dat op en krijg je de prijs inclusief btw. Weet je juist de winkelprijs al, dan trek je de btw af.
Laat leerlingen goed lezen welke prijs gegeven is: exclusief of inclusief btw.
Omzet
Omzet is de verkoopopbrengst in een periode.
Bij deze les reken je omzet met:
omzet = afzet × verkoopprijs exclusief btw
Omzet gaat dus over het geld van de verkochte artikelen, exclusief btw.
Veel leerlingen denken dat omzet gelijk is aan al het geld in de kassa inclusief btw. Corrigeer dat hier expliciet: in deze methode wordt omzet exclusief btw berekend.
Denkstappen bij omzet
Werk steeds in deze volgorde:
Zoek de afzet.
Zoek de verkoopprijs exclusief btw.
Vermenigvuldig deze twee.
Zo weet je welk bedrag de verkochte artikelen samen opbrengen.
Noem dat leerlingen niet de prijs inclusief btw moeten gebruiken als de formule om exclusief btw vraagt.
Voorbeeld omzet
Gegeven:
afzet: 5 paar
verkoopprijs exclusief btw: €60
Berekening:
omzet = 5 × €60
omzet = €300
Verbind met de eerdere prijsuitleg: de klant betaalt misschien meer, maar voor omzet gebruik je hier de prijs exclusief btw.
Omzet is nog geen winst
Een winkel krijgt geld binnen door verkoop.
Maar van dat geld moeten eerst de ingekochte producten worden betaald.
Daarom is omzet niet hetzelfde als winst.
Dit is een belangrijke denkomslag in economie: veel verkopen betekent niet automatisch veel verdienen.
Welke formule gebruik je voor omzet in deze les?
Afzet × excl. prijs
Afzet × incl. prijs
Omzet - inkoopwaarde
Afzet × inkoopprijs
Belangrijke misvatting: leerlingen willen vaak de prijs inclusief btw gebruiken.
Maak de uitleg compleet
Omzet is de verkoopopbrengst in een periode. Je rekent omzet met afzet maal de verkoopprijs exclusief btw. Omzet is dus nog geen winst.
Verbind slides 10 t/m 13: omzet is exclusief btw en is niet hetzelfde als winst.
Inkoopwaarde van de omzet
De inkoopwaarde van de omzet is het bedrag dat de winkel heeft betaald voor de verkochte producten.
Je kijkt dus niet naar alle voorraad,
maar alleen naar de artikelen die echt zijn verkocht.
Benadruk het lange begrip rustig. Laat leerlingen het kernwoord zien: het gaat om de inkoopwaarde van wat is omgezet/verkocht.
Formule inkoopwaarde
Je berekent de inkoopwaarde van de omzet met:
inkoopwaarde van de omzet = afzet × inkoopprijs per artikel
Daarvoor heb je nodig:
het aantal verkochte artikelen
de inkoopprijs van één artikel
Vergelijk de formule kort met omzet: bij omzet gebruik je verkoopprijs exclusief btw, bij inkoopwaarde gebruik je inkoopprijs.
Voorbeeld inkoopwaarde
Gegeven:
afzet: 5 paar joggingschoenen
inkoopprijs per paar: €40
Berekening:
inkoopwaarde van de omzet = 5 × €40
inkoopwaarde van de omzet = €200
Sluit aan op het voorbeeld uit het lesmateriaal: omzet €300, inkoopwaarde €200.
Wat is de inkoopwaarde van de omzet?
Alle voorraad samen
Verkochte stuks × inkoopprijs
Afzet × prijs incl. btw
Omzet min winst
Toets dat het gaat om verkochte artikelen, niet om alle voorraad.
Vul de begrippen in
De inkoopwaarde van de omzet is het bedrag voor de verkochte producten. Je berekent dit met afzet maal de inkoopprijs per artikel.
Herhaal het lange begrip in kleine stukken: verkocht, afzet, inkoopprijs.
Brutowinst
Brutowinst is het verschil tussen:
de omzet
de inkoopwaarde van de omzet
De winkel verkoopt producten voor meer dan de inkoopprijs.
Dat verschil is de brutowinst.
Houd brutowinst duidelijk apart van nettowinst; nettowinst hoort niet in deze les.
Formule brutowinst
Je berekent brutowinst met:
brutowinst = omzet - inkoopwaarde van de omzet
Denkstappen:
Bereken of zoek de omzet.
Bereken of zoek de inkoopwaarde van de omzet.
haal de inkoopwaarde van de omzet af.
Benadruk dat brutowinst pas komt nadat beide bedragen bekend zijn. Niet meteen losse prijzen met elkaar vergelijken.
Voorbeeld brutowinst
Gegeven:
omzet: €300
inkoopwaarde van de omzet: €200
Berekening:
brutowinst = €300 - €200
brutowinst = €100
Koppel de drie begrippen samen: afzet en prijzen leiden eerst naar omzet en inkoopwaarde, daarna pas naar brutowinst.
Van verkoop naar brutowinst
afzet × verkoopprijs excl. btw → omzet
afzet × inkoopprijs → inkoopwaarde van de omzet
omzet - inkoopwaarde van de omzet → brutowinst
Zo hangen de berekeningen met elkaar samen.
Gebruik deze slide als samenvattende routekaart van de les. Dit is de logische opbouw waar de leerling op kan terugvallen.
Hoe bereken je brutowinst?
Omzet + inkoopwaarde
Afzet × inkoopprijs
Omzet - inkoopwaarde
Prijs incl. - btw
Laat leerlingen de route zien: eerst omzet en inkoopwaarde, daarna pas brutowinst.
Welke stap komt eerst bij brutowinst rekenen?
Bespreek of leerlingen de logische volgorde kunnen noemen: eerst afzet en verkoopprijs exclusief btw voor omzet, daarna afzet en inkoopprijs voor inkoopwaarde, en dan omzet min inkoopwaarde voor brutowinst.
Wat heb jij vandaag geleerd?
Reflectie zonder fout antwoord. Laat leerlingen benoemen welk begrip of welke berekening ze nu beter snappen.
Wat hielp jou het meest om dit te begrijpen?
Reflectie op de uitleg en denkstappen. Antwoorden kunnen gaan over voorbeelden, formules, stap voor stap rekenen of de samenvattende routekaart.
Welk deel vond jij nog lastig?
Reflectie op moeilijkheden. Verwacht antwoorden zoals btw eruit halen, verschil tussen afzet en omzet, of brutowinst berekenen.
Begrippenlijst
afzet - het aantal producten dat in een periode wordt verkocht
btw - belasting toegevoegde waarde; belasting op goederen en diensten
verkoopprijs exclusief btw - de prijs zonder btw
verkoopprijs inclusief btw - de prijs met btw
winkelprijs - de prijs die de klant in de winkel betaalt
consumentenprijs - een andere naam voor de winkelprijs
omzet - de verkoopopbrengst in een periode, exclusief btw
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
inkoopprijs - de prijs die de winkel voor één artikel betaalt
inkoopwaarde van de omzet - het bedrag dat de winkel heeft betaald voor de verkochte producten
brutowinst - het verschil tussen omzet en inkoopwaarde van de omzet
Deze slide heeft geen instructies
