Welkom bij de cursus
omgaan met gevaarlijke stoffen
Welkom bij de cursus
omgaan met gevaarlijke stoffen
Doelen voor vandaag
Inzicht geven in de gevaren van natronloog en zoutzuur
Welke maatregelen de werkgever heeft genomen en waarom heeft men dit gedaan
Inhoud van de training
Natronloog
Zwavelzuur
Herkennen van middelen
GHS
MSDS
Op welke wijze te handelen
Testje vooraf
Als jullie gaan naar de volgende site
Playstudquiz, daarna het nummer overnemen om in te loggen
Quiz met 10 vragen
Wat is de betekenis van dit GHS pictogram
Giftig
Bijtend corrosieve stoffen
Explosieve stoffen
Licht tot zeer licht ontvlambare stoffen
Wat is natronloog?
Een alkalische oplossing van natriumhydroxide
Een zuur oplossing van zoutzuur
Een oplossing van kaliumhydroxide
Een neutrale oplossing
Hoe moet je natronloog opslaan?
Bij direct zonlicht
Bij kamertemperatuur
In een goed afgesloten fles
In een open container
Wat moet je dragen bij het werken met zoutzuur?
Enkel een T-shirt
Geen beschermende uitrusting
Veiligheidsbril en handschoenen
Gewone zonnebril
Wat te doen bij huidcontact met natronloog?
Niets doen
Direct alcohol aanbrengen
Met veel water spoelen
Huid met olie insmeren
Dieper inzicht in gevaren en veiligheid
Een essentiële gids voor veilig gebruik en beheer van de stoffen
Chemische en fysische eigenschappen
Chemische formule
HCI
Ook wel genoemd zoutzuur
De chemische formule :
NaOH
Ook wel genoemd natriumhydroxide
Fysische en chemische eigenschappen
Heeft een gewicht van 36.46 g/mol
Kleurloze rokende vloeistof (geconcentreerd
Zeer goed oplosbaar in water
pH waarde < 1
Heeft een gewicht van 39.997 g/mol
Is een witte hygroscopische vaste stof
Zeer goed oplosbaar in water (geeft exotherme reactie)
pH waarde > 14
Natronloog
Zoutzuur
Laten we eerst Natronloog behandelen
Waar kom je natronloog tegen?
Industriële toepassing:
papier- en pulpindustrie
Textiel industrie
Petrochemische industrie
Aluminiumproductie (anodiseren)
Zeep- en wasmiddelen industrie
bijvoorbeeld ook….
Als huishoudelijk middel zoals:
Gootsteenontstopper
Sommige schoonmaakmiddelen
Maar ook in de voedsel industrie:
-ph regulering E524
Specifieke voorbeelden van natronloog
Chemische proces wat plaats vindt
Gevaren analyse
Corrosiviteit
Natronloog wordt als corrosief bestempeld wanneer de concentratie meer dan 2% bedraagt. Bevindt zich natronloog op de huid of in de ogen dan dient alleen gespoeld te worden met water en mag er dus niet gewreven worden. Zuur neutraliseert natronloog maar in deze exotherme reactie komt juist veel warmte vrij wat dan dus juist voorkomen moet worden. Om die zelfde reden moeten voorzorgsmaatregelen genomen worden zodat natronloog niet met zuur in contact komt.
Gevaren analyse
Oogletsel:
Veroorzaakt ernstig oogletsel, met kans op blindheid
Gevaren analyse
Inademing:
hoesten,
pijn,
verstikking en ademhalingsmoeilijkheden,
irriterende effecten,
pulmonair oedeem
Gevaren analyse
Ingestie:
Na inslikken In het geval van inslikken bestaat gevaar op perforatie van de slokdarm en de maag (sterk bijtend effect)
Gevaren analyse
Reactie met andere stoffen
Exotherme reactie met: Zuren,
Heftige reactie met: Aluminium, Metalen, Ammoniumverbindingen, Nitrilen, Nitroverbinding, Organische stoffen, Fenolen, Sterke zuren
Opslag
Aanbevolen temperatuur is tussen de 15° - 25°
Waarom zou men dit aanhouden ?
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
PBM’s
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Ventilatie
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Opslag
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
VIB
Uitreiken VIB van de bewuste producten en neem deze door
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Nooddouches en oogspoelstations
Scenario oefeningen
Een kleine morsing (spill) op de werkvloer
Contact met natronloog in de ogen
Grote lekkage in de opslaglocatie
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Procedures voor noodsituaties
EHBO
Procedures voor noodsituaties
Morsen en lekkages
Procedures voor noodsituaties
Brandbestrijding
Procedures en noodsituaties
Extra
Preventie en risicobeheer
Risicobeoordeling
Preventie en risicobeheer
Trainingen
Preventie en risico beheer
Procedures
Procedures en risicobeheer
Inspecties
Ongevallen en deze te voorkomen
Case studies
Wet en regelgeving
Natronloog
&
Zoutzuur
We gaan verder met zoutzuur
Zoutzuur of zoutgeest is een waterige oplossing van het gas waterstofchloride. Het is een veelgebruikt reagens in de scheikunde; jaarlijks wordt ongeveer 20 miljoen ton zoutzuur geproduceerd. Zoutzuur is een sterk anorganisch zuur dat corrosief is.
Zoutzuur werd in de tijd van de alchemie ook wel geest van zout (esprit de sel of acidum salis) genoemd, omdat het in zuivere vorm een gas is dat ontwijkt wanneer natriumchloride bewerkt wordt met een geconcentreerd sterk zuur als zwavelzuur. Gassen werden in de alchemie overigens vaker als geest beschreven (bijvoorbeeld spiritus < Latijn: "Geest").
Waar kom je zoutzuur tegen?
Industriële toepassing:
In het laboratorium wordt het gebruikt om de pH van een oplossing aan te passen, als zure titrant (0,1 mol/L)
Meer praktische toepassingen zijn het looien van leer, het zuiveren van staal, het etsen van printplaten en als zuurteregelaar (E507) in de voedingsindustrie. In zeer kleine hoeveelheden wordt het in het zwemwater in zwembaden gemengd.
bijvoorbeeld ook….
Als huishoudelijk middel zoals:
Bleek
Chloorbleek
Maar ook in de voedsel industrie:
-Zuurteregelaar E507
Ongelukje met tankwagen vol met zoutzuur
Specifieke voorbeelden van zoutzuur
Een 34-jarige man is gistermiddag gewond geraakt toen er in de Johan M. Coenenstraat in Amsterdam-Zuid zoutzuur over hem heen werd gegooid. De politie heeft een 63-jarige man aangehouden voor zware mishandeling.
Chemische proces wat plaats vindt
Door het gevecht liepen de vier kinderen meer op dan alleen een nat pak. In plaats van water zat er namelijk verdund zoutzuur in de pistolen.
Een student heeft woensdagochtend zoutzuur op haar hand gekregen bij een ongeluk in het laboratoriumgebouw van Fontys, op hetzelfde terrein als de TU in Eindhoven. De student was aan het werk met een flesje zoutzuur toen het misging.
Gevaren analyse
Corrosiviteit
Zoutzuur wordt als corrosief bestempeld wanneer de concentratie meer dan 2% bedraagt. Bevindt zich natronloog op de huid of in de ogen dan dient alleen gespoeld te worden met water en mag er dus niet gewreven worden. Zuur neutraliseert natronloog maar in deze exotherme reactie komt juist veel warmte vrij wat dan dus juist voorkomen moet worden. Om die zelfde reden moeten voorzorgsmaatregelen genomen worden zodat natronloog niet met zuur in contact komt.
Gevaren analyse
Oogletsel:
Veroorzaakt ernstig oogletsel
Veroorzaakt brandwonden en blindheid
Gevaren analyse
Inademing:
In het geval van inslikken bestaat gevaar op perforatie van de slokdarm en de maag (sterk bijtend effect.
Gevaren analyse
Ingestie:
Na inslikken In het geval van inslikken bestaat gevaar op perforatie van de slokdarm en de maag (sterk bijtend effect)
Gevaren analyse
Reactie met andere stoffen
Gevaarlijk/gevaarlijke reacties met:
sterk oxiderend, Aldehyde, Aluminium, Aminen, Carbide, Fluor, Metalen, Permanganaten,
Sterke loog,
Explosierisico: Alkalimetalen, Zwavelzuur, geconcentreerd
Opslag
Aanbevolen temperatuur is tussen de 15° - 25°
Waarom zou men dit aanhouden ?
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
PBM’s
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Ventilatie
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Opslag
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
VIB
Uitreiken VIB van de bewuste producten en neem deze door
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Nooddouches en oogspoelstations
Scenario oefeningen
Een kleine morsing (spill) op de werkvloer
Contact met natronloog in de ogen
Grote lekkage in de opslaglocatie
Uitgebreide veiligheidsmaatregelen
Procedures voor noodsituaties
EHBO
Procedures voor noodsituaties
Morsen en lekkages
Procedures voor noodsituaties
Brandbestrijding
Procedures en noodsituaties
Extra
Preventie en risicobeheer
Risicobeoordeling
Preventie en risicobeheer
Trainingen
Preventie en risico beheer
Procedures
Procedures en risicobeheer
Inspecties
De Arbo-wet
Arbomstandighedenwetgeving
–Veiligheid
–Gezondheid
–Welzijn bij de arbeid
Doel Arbo-wet is het bevorderen van menswaardige arbeid
(Praktische voorschriften staan er niet in. Deze staan in uitvoeringsbesluiten)
De arbeidsinspectie
Overtredingen van de Arbo-wet vallen onder de Wet op de economische delicten
Werkgever en werknemer kunnen veroordeeld worden tot fikse boetes
Arbeidsinspectie controleert door:
Inspectieprojecten per bedrijfstak
Via onderwerp gerichte inspecties
Een doorlichting van gebeid met veel bedrijvigheid
Klachten, tips en ongevalonderzoek
Klachten en tips kunnen naast werknemers ook door andere betrokkenen gemeld worden
Anonimiteit wordt daarbij gewaarborgd
Ernstige arbeidsongevallen moeten gemeld worden aan de Arbeidsinspectie
intakegesprek vind plaats en ongeval kan onderzocht worden door een inspecteur
Risico’s
Het onverwacht in een niet gewenste situatie terechtkomen
Risico = Kans X Effect
Wij moeten ervoor zorgen dat de kans op een ongewenste situatie beperkt wordt.
Het effect wordt bepaald door de mate van ongewenstheid in de ontstane situatie
Risicofactoren
Risico’s worden bepaald door:
De werkplek
Het welzijn van de medewerkers
De houding van de persoon
De kennis en vakbekwaamheid
Milieu aspecten
Afvalbeheer
Milieu effecten
Gevolgen van lozingen
Milieu aspecten
extra
U bent mede verantwoordelijk!
Voor aanvang werkzaamheden is een voorinspectie noodzakelijk, want U bent:
Verantwoordelijk voor de veiligheid van uw werkgebied
Verantwoordelijk voor schade
Verantwoordelijk voor uw eigen veiligheid
Het grote nadeel van natronloog is dat er verzeping van de huid op treedt oftewel, het lost de vetten op.
)
!
Dank voor
jullie aandacht