Lezen met titel en alinea's

Titel, inleiding, tussenkopje, alinea

1 / 24
volgende
Slide 1: Slide
newEditor

In deze les zitten 24 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Titel, inleiding, tussenkopje, alinea

Deze les is een toepassingsles. Leerlingen hebben de begrippen al gehad; nu gebruiken ze titel, inleiding, tussenkopje en alinea in korte teksten.

Lesdoel

Ik kan een tekst indelen met een passende titel, inleiding, tussenkopjes en alinea's.

Deze slide heeft geen instructies

Waar let jij op als je een tekst begint te lezen?

Gebruik de antwoorden als start: woorden als titel, eerste zin, onderwerp, plaatje of kopjes zijn allemaal bruikbaar om voorkennis op te halen.

Titel

  • De titel zegt waar de tekst over gaat.

  • Een goede titel is kort en duidelijk.

  • Je kunt vaak al voorspellen wat je gaat lezen.

  • De titel moet passen bij de hele tekst, niet bij één zin.

Benadruk dat leerlingen niet de 'grappigste' titel kiezen, maar de titel die het beste past bij het onderwerp van de hele tekst.

Welke titel past het best bij een tekst over waarom het belangrijk is om water drinken?

A

Lekker drinken

B

Waarom water gezond is

C

Mijn fles op school

D

Een glas in de klas

De goede titel is kort, duidelijk en past bij het hele onderwerp. De andere opties zijn te vaag of te smal.

Kies de goede woorden

Een goede titel is kort en duidelijk. Je kunt dan vaak al voorspellen waar de tekst over gaat. De titel moet passen bij de hele tekst en niet bij één zin.

titel
voorspellen
hele tekst
inleiding
zoeken
eerste alinea
tussenkopje

Controleer of leerlingen het verschil zien tussen een titel en andere tekstonderdelen.

Inleiding

  • De inleiding staat aan het begin van de tekst.

  • Je leest daar vaak het onderwerp.

  • Soms staat er ook waarom het onderwerp belangrijk is.

  • De inleiding helpt je om de rest beter te begrijpen.

Maak het verschil duidelijk tussen titel en inleiding: de titel is heel kort, de inleiding is een eerste stukje tekst.

Wat doet een inleiding?

Een inleiding opent de tekst.


Ze vertelt waar de tekst over gaat. Soms geeft ze ook al een klein beetje uitleg. Zo weet je als lezer beter wat je kunt verwachten.

Deze slide heeft geen instructies

Inleiding herkennen

  • staat vooraan

  • noemt het onderwerp

  • helpt je starten met lezen

Deze slide heeft geen instructies

Wat staat vaak in een inleiding?

A

alleen een grap

B

het onderwerp

C

alle antwoorden

D

een tussenkopje

Een inleiding noemt vaak het onderwerp en soms waarom het belangrijk is. 'Alle antwoorden' is hier niet goed, want die optie is niet passend bij de lesstof.

Vul de tekst aan

De inleiding staat aan het begin van de tekst. Daar lees je vaak het onderwerp. Zo helpt dit eerste stukje je om de rest beter te begrijpen.

inleiding
onderwerp
begrijpen
titel
slot
zoeken
deelonderwerp

Alle woorden komen direct uit de uitleg over de functie van de inleiding.

Tussenkopje

  • Een tussenkopje staat boven een deel van de tekst.

  • Het vertelt waar dat stukje over gaat.

  • Tussenkopjes maken een tekst overzichtelijk.

  • Je kunt sneller iets terugvinden.

Deze slide heeft geen instructies

Tussenkopjes helpen

Zonder tussenkopjes

  • lange tekst

  • minder overzicht

  • lastiger teruglezen

  • duidelijke delen

  • sneller begrijpen

  • makkelijker zoeken

Met tussenkopjes

Deze slide heeft geen instructies

Voorbeeld van tussenkopjes

Bij een tekst over huisdieren kun je tussenkopjes gebruiken als:


  • Voer

  • Verzorging

  • Beweging

Deze slide heeft geen instructies

Waarom zijn tussenkopjes handig?

A

Ze maken de tekst lang

B

Ze geven overzicht

C

Ze zijn altijd grappig

D

Ze vervangen alinea's

Laat leerlingen uitleggen dat je met tussenkopjes sneller begrijpt waar een stukje over gaat.

Bedenk een tussenkopje over telefoons in de klas.

Goede antwoorden noemen kort het onderwerp van het tekstdeel, bijvoorbeeld afleiding, telefoons of klas. Bespreek dat een tussenkopje samenvat en kort is.

Alinea

  • Een alinea is een stukje tekst.

  • In één alinea gaat het vaak over één deelonderwerp.

  • Een nieuwe alinea begint vaak op een nieuwe regel.

  • Zo blijft de tekst netjes en duidelijk.

Deze slide heeft geen instructies

Alinea's in volgorde

Een logische tekst gaat vaak zo:


titel → inleiding → alinea 1 → alinea 2 → slot


De lezer kan de tekst dan stap voor stap volgen.

Gebruik deze slide om het ordenen van alinea's te koppelen aan tekstbegrip: wat hoort eerst, wat legt uit, wat rondt af?

Waarom alinea's handig zijn

  • rust in de tekst

  • één onderwerp per stukje

  • makkelijker lezen

Deze slide heeft geen instructies

Kortom

Een duidelijke tekst heeft onderdelen die samenwerken:


  • titel: zegt waarover de tekst gaat

  • inleiding: opent het onderwerp

  • tussenkopjes: verdelen de tekst

  • alinea's: geven informatie per stukje

Dit is de samenvattende koppelslide: leerlingen zien nu hoe de losse begrippen samen één leesstrategie vormen.

Waar gaat één alinea vaak over?

A

één deel van het onderwerp

B

alle kopjes

C

drie teksten

D

een plaatje

Sluit aan bij slide 14: één alinea hoort meestal bij één deelonderwerp.

Zet de tekst goed in je hoofd

Een duidelijke tekst begint met een titel. Daarna komt vaak de inleiding. De tekst wordt verdeeld met tussenkopjes en informatie staat in alinea's.

titel
inleiding
tussenkopjes
alinea's
slot
plaatjes
woordenboek
regels

Dit is de samenvatting van slides 18 en 19 in toepasvorm.

Wat heb jij vandaag geleerd over teksten?

Laat leerlingen iets noemen als titel, inleiding, tussenkopje of alinea, liefst met een korte uitleg waarom dat helpt.

Dit is het einde van de LessonUp

Doe je laptop terug in je tas en kijk naar het bord.

Deze slide heeft geen instructies