De wereld van vulkanen
De wereld van vulkanen
Wat weet jij al over vulkanen?
Aan het eind van deze les kun je...
...uitleggen wat een vulkaan is, hoe en waar vulkanen voorkomen, hun soorten en de impact van vulkaanuitbarstingen op natuur en mens.
Wat is een vulkaan?
Een vulkaan is een opening in het aardoppervlak waar magma, gas en gesteente naar buiten komen. Rond de opening vormt zich vaak een berg van gesmolten en vast materiaal.
Wat gebeurt er tijdens een uitbarsting?
Tijdens een uitbarsting (of eruptie) spuwt de vulkaan lava, as en gesteente uit. Deze materialen kunnen het landschap veranderen en risico’s vormen voor mens en dier.
Soorten vulkanen
- Schildvulkanen: brede basis, flauwe helling - Stratovulkanen: steil, hoge kegel - Sintelkegels: kegelvormig door puin - Calderavulkanen, spleetvulkanen
Op basis van samenstelling
Op basis van vorm
- Zure (felsische) vulkanen: dikke, stroperige lava, explosief - Basische (mafische) vulkanen: dunne lava, minder explosief
Waar vind je vulkanen?
Vulkanen liggen vooral aan de randen van tektonische platen, zoals de 'Ring van Vuur' rond de Grote Oceaan. Sommige zijn te vinden bij hotspots, zoals op Hawaï.
Vulkanen op andere planeten
Vulkanen bestaan niet alleen op aarde! Ze zijn waargenomen op Venus, Mars en manen zoals Io en Triton, sommige met ijs (cryovulkanen) in plaats van lava.
Welke invloed hebben uitbarstingen?
Vulkanen kunnen het klimaat beïnvloeden, nieuwe gronden maken en gevaar opleveren. Uitbarstingen kunnen luchtruim sluiten en wereldwijde gevolgen hebben.
Nederland en vulkanen
Ook Nederland heeft vulkanen gehad! Mount Scenery en The Quill zijn slapend, Zuidwalvulkaan en Mulciber zijn uitgedoofd en miljoenen jaren oud.
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.