Zuurstoftherapie
Zuurstoftherapie
Leerdoelen
Aan het einde van de les kan je uitleggen waarom zuurstoftherapie alleen op medisch voorschrift moet worden toegepast.
Aan het einde van de les kan je de verschillende soorten zuurstoftherapie en hun toepassingen beschrijven.
Aan het einde van de les kan je de veiligheidsvoorschriften bij zuurstoftherapie toelichten.
Aan het einde van de les weet je dat je moet opletten met zuurstof bij zorgvragers met COPD,
Aan het einde van de les weet je hoe en waar zuurstof moet bewaard worden
Aan het einde van de les ken je de indicaties, observaties en mogelijke complicaties.
Tot slot kan je al de geziene theorie koppelen aan een casus en inzetten in de praktijk.
Wat weet jij al over zuurstoftherapie?
Zuurstoftherapie: Een medische behandeling waarbij zuurstof wordt toegediend aan patiënten met ademhalingsproblemen.
Indicaties
Een arts schrijft zuurstof voor bij een medisch noodzakelijk zuurstoftekort in het bloed (hypoxemie), wat kan leiden tot klachten als kortademigheid, verwardheid of sufheid, en het risico op schade aan organen. Dit kan het gevolg zijn van ernstige longaandoeningen zoals COPD, of situaties zoals een ernstig trauma, of koolstofmonoxidevergiftiging, of tijdelijk bij ernstige infecties op de longen. Zuurstoftherapie kan ook een rol spelen in de palliatieve zorg, om de ademnood te verlichten.
In eigen woorden ...
Zuurstoftherapie wordt voorgeschreven bij ...
Wat gebeurt er in de longen bij een longontsteking?
Noteer in eigen woorden ...
Hoe kan je een zorgvrager met COPD ondersteunen?
Medisch voorschrift
Zuurstoftherapie alleen op voorschrift van een arts. Belangrijk voor patiënten met ademhalingsproblemen.
Terugbetaling in bepaalde gevallen.
!!! Zorgvragers met COPD nooit meer dan 2L O2/min.
Waarom niet meer dan 2L o2 bij COPD?
Bij normale ademhaling is er een normale ventilatie in de longen en wordt er voldoende o2 opgenomen en CO2 afgegeven aan het bloed. Als je co2 stijgt, geven je hersenen het signaal om (uit) te ademen en zo het te veel aan CO2 af te geven. De ademhalingsprikkel wordt dus gestimuleert door CO2. Bij COPD blijft er altijd te veel CO 2 achter in de longen, omdat ze dat niet voldoende kunnen uitdamenen. Dit gebeurt en stijgt langzaamaan, waardoor de hersenen gewoon worden aan het verhoogde CO2 gehalte en niet een te hoog co2 gehalte maar een te laag O2 gehalte de ademhaling gaat stimuleren. Als je dan O2 geeft (meer dan 2L) gaan de hersenen denken dat er meer dan genoeg o2 is en valt de ademhalingsprikkel weg. De zv stopt met ademen.
Zuurstof op zak
Zuurstofflessen: Draagbaar(maar zwaar en met rugzak), geen wieltjes en beschikbaar in verschillende formaten.
Zuurstofconcentratoren: Scheiden zuurstof uit de lucht, meestal op wieltjes en in een bak.
Vloeibare zuurstof: Opgeslagen bij lage temperaturen in fles, kan ook in draagbare versie.
Zuurstof uit de muur (centrale zuurstofvoorziener) met bevochtiger.
Zuurstofplug: O2 uit de muur.
Terminologie: Opslag van O2
Gasflessen: Opslagmiddel voor zuurstof in gasvorm, zowel in grote als draagbare formaten. Concentrator: Een elektrisch apparaat dat zuurstof uit de lucht scheidt en levert.
Vloeibare zuurstof: Zuurstof opgeslagen in vloeibare vorm bij zeer lage temperaturen, beschikbaar in verschillende formaten voor thuis- en mobiel gebruik.
Centrale zuurstofvoorziening in een ziekenhuis.
Toedieningsvormen: terminologie
neusbril
zuurstofmasker
zuurstofkatheter
Neusbril: Een hulpmiddel voor zuurstoftoediening waarbij de uiteinden in de neusgaten worden geplaatst.
https://www.tiktok.com/@lessenvantamara1/video/7342786262652276001
Masker: Een hulpmiddel voor zuurstoftoediening dat over de neus en mond wordt geplaatst.
Neussonde: Een buisje voor zuurstof dat via het neusgat in de neus-keelholte wordt geplaatst.
Terugbetaling
De medische zuurstofflessen en tanken zijn terugbetaalbaar op voorschrift van de huisarts of specialist voor :
– een behandeling op korte termijn van acute hypoxemie en in de palliatieve zorg (koninklijk besluit van 24 oktober 2002), verkrijgbaar in de publieke apotheek.
– een behandeling van ernstige chronische ademhalingsinsufficiëntie in het kader van een conventie voor langdurige zuurstoftherapie, verkrijgbaar via een ziekenhuis.
Behandeling zonder recht tot terugbetaling.
De medische zuurstofflessen (en tanken) zijn verkrijgbaar op voorschrift van de huisarts of specialist, via de publieke apotheek,
Veiligheidsvoorschriften en aandachtspunten
Zuurstof is brandgevaarlijk. Veiligheidsmaatregelen zijn cruciaal in de buurt van vuur.
!!! Nooit roken in de buurt van iemand die zuurstof krijgt.
Reizen met zuurstof
Specifieke voorschriften volgen bij reizen. Aandacht voor vervoer per auto, bus, trein en vliegtuig.
Gasflessen mogen rechtopstaand vervoerd worden.
Maak ze goed vast zodat ze niet kunnen omvallen of
wegrollen. Voor korte verplaatsingen bestaan er kleinere
gasflessen die in een draagtas of rugzak kunnen meegedragen
worden.
Welke aandoeningen vereisen zuurstoftherapie?
Hoofdpijn
COPD
Longontsteking
Verkoudheid
Dit is een...
Wie kan zuurstoftherapie voorschrijven?
Longarts
Huisarts
Fysiotherapeut
Apotheker
Wat is het doel van zuurstoftherapie?
Verlichten van ademhalingsproblemen
Verbeteren van zuurstofniveaus
Verminderen van energieverbruik
Verhogen van bloeddruk
Wat moet je doen met de zuurstofsaturatie?
Alleen meten bij pijn
Observeren en rapporteren
Verhogen zonder voorschrift
Negeren tijdens behandeling
Wat kan irritatie van slijmvliezen veroorzaken?
Afwisselen neusgaten
Zuurstofmasker goed geplaatst
Te hoge zuurstoftoediening
Zuurstofkatheter in slokdarm
Dit is een ...
Wat kan een teken zijn van ineffectieve zuurstoftoediening?
Verandering huidskleur
Irritatie in oren
Hoofdpijn
Misselijkheid door zuurstof
Welke complicatie kan ontstaan bij zuurstoftoediening?
Irritatie ter hoogte van oren
Te lage zuurstofkleur
Knik in zuurstofleiding
Zuurstofmasker niet nodig
Wat is belangrijk bij het masker?
Span het niet te hard aan
Gebruik het alleen 's nachts
Vervang het dagelijks
Laat het altijd los zitten
Dit is een...
Wat moet je vermijden in de buurt?
Gebruik van medicijnen
Zachtjes praten
Roken en brandbare voorwerpen
Eten en drinken
Dit is een...