Afsluitende les pedagogische professionaliteit

1 / 19
volgende
Slide 1: Slide
newEditorPedagogieBeroepsopleidingBasisschoolPraktijkonderwijs

In deze les zitten 19 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Stellingen

Stelling 1

“Een klas krijg je, een groep maak je.”

A

Akkoord

B

Niet akkoord

Stelling 1: “Een klas krijg je, een groep maak je.”

redenering: akkoord  

  • groepsdynamica = proces (fasen forming–storming–…)

  • leerkracht stuurt normen en cultuur

  • “Gouden weken” cruciaal in positieve groepsvorming

Theoretische basis:

  • groepsvorming

  • rol leerkracht in normeren

  • preventieve aanpak

Vooral: Inzichten uit groepsdynamiek: actief te sturen, geen vanzelfsprekend gegeven

Stelling 2

“Pesten is een probleem tussen pester en slachtoffer.”

A

Akkoord

B

Niet akkoord

Stelling 2: “Pesten is een probleem tussen pester en slachtoffer.”

redenering: niet akkoord

·        pesten = groepsprobleem

  • rollen: meelopers, zwijgende meerderheid

  • aanpak moet systemisch zijn, rekening houden met alle elementen die van invloed zijn

Theoretische basis:

  • pestbeleid

  • groepsdynamica

  • SEL

Inzichten: pesten vereist whole-school en groepsaanpak, niet enkel pester straffen of slachtoffer ‘versterken’ in SEL

Stelling 3

“Bij pestgedrag moet je vooral streng sanctioneren.”

A

Akkoord

B

Niet akkoord

Stelling 3: “Bij pestgedrag moet je vooral streng sanctioneren.”

redenering: genuanceerd antwoord nodig

  • grenzen nodig

  • maar: enkel straffen werkt niet

herstelgericht werken + relatieherstel essentieel

theoretische koppeling:

  • herstelgericht werken

  • preventiepiramide

  • relatiegericht handelen

Inzichten: herstelgerichte aanpak vermindert probleemgedrag en versterkt relaties

Stelling 4

“Zonder relatie, geen prestatie.”


A

Akkoord

B

Deels akkoord, deels niet akkoord

C

Niet akkoord

Stelling 4: “Zonder relatie, geen prestatie.”

redenering: grotendeels akkoord

  • relatie → betrokkenheid → prestaties

  • maar: ook structuur en didactiek nodig

theoretische koppeling:

  • leerkracht-leerling relatie

  • motivatie (ZDT)

  • klasmanagement

Inzichten: positieve relatie verhoogt betrokkenheid en leerresultaten

Stelling 5

“Goed klasmanagement is vooral streng zijn.”

A

Akkoord

B

Niet akkoord

Stelling 5: “Goed klasmanagement is vooral streng zijn.”

redenering: niet akkoord

  • “warm demander”: warm + duidelijk

  • balans nabijheid & invloed

theoretische koppeling:

  • leerkrachtstijl

  • pedagogische tact

  • assenstelsel van sturend naar steunend

Inzichten: effectieve leerkracht combineert leiding en nabijheid

Stelling 6

“Als je les goed is, heb je geen klasmanagementproblemen.”

A

Akkoord

B

Deels akkoord, deels niet akkoord

C

Niet akkoord

Stelling 6: “Als je les goed is, heb je geen klasmanagementproblemen.”

redenering: deels waar

  • didactiek beïnvloedt gedrag

  • maar: ook relatie, structuur, groepsdynamiek spelen rol

theoretische koppeling:

  • bouwsteen didactiek uit raamwerk en tandwielen overzichtsfiguur ped prof

  • klasmanagement = multidimensionaal

Inzichten: klasmanagement is combinatie van meerdere bouwstenen

Casuïstiek: Effectieve bouwstenen

Praktijkvraag:

"Het is de week na de paasvakantie. Ik merk op dat mijn leerlingen moeilijk tot zelfstandig werken komen. Ze blijven mekaar uitdagen, spelen en lachen. In stilte werken is heel moeilijk voor hen. Ze kunnen amper de aandacht erbij houden en raken ook snel weer afgeleid of uitgedaagd door elkaar. Help, hoe moet ik dit aanpakken?"


Opdracht: Geef de leerkracht min. 3 tips hoe hij/zij dit kan aanpakken. Baseer je voor de onderbouwing op de inspiratiegids - bouwstenen voor effectief klasmanagement.

Verbetersleutel

Denk na of je de klasopstelling kan wijzigen zodat bepaalde lln. niet meer door elkaar worden uitgedaagd. Klasopstelling obv rollen (sociogram kan helpen om sociale relaties in kaart te brengen).

Vaste plaatsen?

Is de opdracht gevisualiseerd en duidelijk voor elk kind? Op niveau? Of te moeilijk/makkelijk? Dan treedt er wellicht verveling op en daardoor ook rumoer.

Is er een duidelijke routine voor ‘in stilte werken’ (bv. weten lln. duidelijk welke stappen ze moeten doorlopen als ze een vraag hebben – routine hulpvragen oefenen).
Weten lln. wat ze moeten doen als ze met hun vinger in de lucht zitten? Verloren leertijd verminderen!

Timer op bord (aandacht richten binnen bepaalde tijdspanne). Stille werkmomenten steeds langer maken…
Klassikaal straffen is slecht idee (blijkt uit onderzoek), maar klassikale beloningen kunnen wel helpen. Daag je hen uit met een klassikale beloning?

Na paasvakantie -> Bronzen weken! Opnieuw inzetten op groepsvormende activiteiten + Misschien sommige routines vervaagd en moeten opnieuw opgefrist worden
Houding leerkracht? Warm én strikt? Duidelijke grenzen? Reageert hij/zij consequent op ordeverstorend gedrag?

Casuïstiek: De moeilijke klasgroep

Je start als stagiair in een 5e leerjaar.
De klasgroep staat bij collega’s gekend als “moeilijk”.

Tijdens je les:

  • praten leerlingen door elkaar

  • reageren ze lacherig op jouw opmerkingen

  • 2 leerlingen (Noah en Yassin) verstoren regelmatig de les met opmerkingen

  • andere leerlingen beginnen dit gedrag over te nemen

Je merkt:

  • je raakt geïrriteerd en reageert soms streng

  • leerlingen luisteren tijdelijk, maar hervallen snel

  • de klas voelt onrustig en weinig verbonden

Na de les zegt je mentor:

“Je moet gewoon strenger zijn, anders nemen ze je niet serieus.”

Analyseer de casus

SITUATIEVERKENNING

  1. Beschrijf concreet wat er gebeurt in de casus (feitelijk gedrag, geen interpretaties)

2. Wat zijn de belangrijkste knelpunten? Geef er drie en licht kort toe.

THEORETISCHE ONDERBOUWING

3. Koppel de casus aan het kader ‘Effectief klasmanagement’. Welke bouwstenen herken je?

4. Welke inzichten uit andere theoretische kaders uit de cursus kan je aan deze casus koppelen (bv. inzichten rond groepsdynamica, SEL, PERMA, pestbeleid, leerkrachtstijl, relatie, interactie, …). Kies twee verschillende thema’s en verklaar!

INTERVENTIES

Wat zou jij concreet doen als leerkracht?

Geef minstens 2 concrete interventies (tips) voor bovenstaande casus.
Verklaar waarom dit werkt (theorie). Geef aan of het gaat over preventieve of curatieve maatregelen. (Bonus: Koppel aan preventiepiramide van J. Declerck.)