Les 3 periode 1 Havo 4 Griekse staatsvormen en vormentaal II.pptx

Geschiedenis Havo 4

PTO 1: Van Prehistorie tot een Bloeiende Republiek
Les 3: Oudheid: Verder met Griekse staatsvormen en vormentaal

1 / 37
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisMiddelbare schoolhavoLeerjaar 4

In deze les zitten 37 slides, met tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Geschiedenis Havo 4

PTO 1: Van Prehistorie tot een Bloeiende Republiek
Les 3: Oudheid: Verder met Griekse staatsvormen en vormentaal

Spijkerschrift


  1. Geschreven of ongeschreven bron?

  2. Waarom was het handig om iets op te schrijven?

Planning + lesdoelen

  • Startopdracht Spijkerschrift

  • Opdrachten van gisteren afmaken: kort bespreken ötzi.

  • Uitleg en aantekeningen: Griekse staatsvormen en klassieke vormentaal

  • Tussendoor: Hitler’s vormentaal

  • Tussendoor: 2 bronvragen



Lesdoelen:

  • Je onderscheidt de staatsvormen democratie, monarchie, aristocratie, oligarchie, dictatuur; en kan voor-en nadelen van deze staatsvormen benoemen. (T2)

  • Je herkent uit de Klassieke vormentaal: type zuilen (dorisch, ionisch, korintisch), je weet wat een architraaf, een tympanon en een fries zijn; je herkent dat standbeelden tijdens de Griekse Oudheid het gespierde naakte mannenlichaam verheerlijkten. (T1)

Bespreking opdracht Otzi


Aantekeningen Les 1: introductie en prehistorie


Prehistorie



Nomadisch



Hypothese



Sedentair



Analfabeet



Autarkisch

TV 1




TV 2




TV3




TV4




TV5



TV6



TV7



TV8



TV9



TV10



Prehistorie


Oudheid


Middeleeuwen


Vroegmoderne Tijd

Moderne Tijd


Tijdvak 2: Tijd van Grieken en Romeinen (3000 v. Chr. tot 500 n. Chr)


Periode: Oudheid

Maatschappijtype: Agrarisch-urbaan


Onderwerpen

  • Klassieke vormentaal

  • Staatsvormen

  • Romanisering

  • Polytheïsme

  • Opkomst christendom

TV 1




Overal koloniën: allemaal stadstaatjes!

De Griekse polis

In Griekenland: rond 750 v Chr. leefden volken in stadstaten met een landbouwstedelijke samenleving : POLEIS


  • Autonomie, zelfbestuur per polis

    • Dus geen politieke eenheid

    • Rivaliteit onderling

    • Maar ook: gezamenlijke cultuur (goden, taal, architectuur)

    • Olympische Spelen




Je kunt de Atheense democratie met de huidige vorm van democratie in Nederland vergelijken.







Betrouwbaarheid (van bronnen)

Betrouwbaar beeld van Atheense democratie?

Is dit betrouwbaar?

  • Zijn deze afbeeldingen betrouwbaar?

    • Gemaakt in 450 v.C., gevonden in Griekenland

Opdracht tussendoor: vul het schema in (5 min.)

Bronvraag

Vraag 2 Gebruik bron 2.


bron 2 Een reconstructietekening en een foto van een kleroterion uit de Griekse stadstaat Athene:

Toelichting Een soortgelijk kleroterion wordt gebruikt om te bepalen welke burgers mochten deelnemen aan juryrechtbanken. In de gleufjes worden in willekeurige volgorde de naamplaatjes van Atheense burgers gestoken. Met een soort lottoballetjes wordt bepaald uit welke kolom van het kleroterion de naamplaatjes meedoen bij de keuze van de juryleden. Hierdoor is tot het laatste moment onbekend wie er jurylid wordt.


Een bewering: Het gebruik van het kleroterion beschermt de democratie van Athene.


(T2 x 2p) Leg dit uit.

Ik zie/ ik lees…..

Dus… (herhaling vraag)

Romeinen zijn geïnspireerd door de Grieken (I)

Religie: veel dezelfde goden, maar dan met andere namen (polytheïsme)

Architectuur: ook zuilen, friesen en architraven, maar ook: beton, bogen en koepels


Beeldhouwkunst: weer veel naakt en dynamische houdingen, maar ook: meer realisme, met imperfecties

Romeinen zijn geïnspireerd door de Grieken (II)

Romeinen waren dus ook op zoek naar culturele eenheid, maar dan gekoppeld aan politieke eenheid!

Dus geen poleis met veel verschillende besturen, maar centraal bestuur vanuit Rome:

Eerst: Koninkrijk (753 v. Chr. tot 509 v. Chr.)

Dan: Republiek (509 v. Chr. tot 27 v. Chr.)

Later: Keizerrijk (27 v. Chr. tot 476 n. Chr.)


Hitler droomde van een “Duizendjarig Rijk”


Echo’s van het Oude Romeinse Rijk

1940

44 v.C.

In de Oudheid (3000 v.C. – 500 n.C.)
zoektocht naar hoe je een land het best kan besturen

Athene (500 v.C.) - Democratie


Vrije Atheense mannen kiezen elk jaar nieuwe leiders

Rome (500 v.C.) - Monarchie


Eén man regeert, van vader op zoon

Rome (500 v.C.) - Oligarchie


Regering van rijke mannen

44 v.C. –Augustus schaft de oligarchie af
“Er komt een imperium (keizerrijk). Keizers moeten (1) oorlog voeren en (2) bouwen voor het volk”

Romeinse Rijk is een culturele eenheid
Overal dezelfde gebouwen, overal dezelfde standbeelden


PTO 1 in beelden

Griekse poleis

Romanisering

1

2

3

4

De Griekse cultuur: bouwkunst en beeldhouwkunst

Zuilen

Dorische zuil

Ionische zuil

Korinthische zuil

Kapiteel = bekroning van de zuil

Allemaal dezelfde cultuur: vergelijk de architectuur maar

  • Tempel op Sicilië

  • Tempel in Zuid-Italie

  • Tempel in Athene









Beeldhouwkunst


Klassiek schoonheidsideaal:

  • Jong

  • Naakt

  • Gespierd

  • Man

  • In beweging


2. Beeldhouwkunst



Hitler gaat naar huis, 1937



Hitlers huis in 1937: de Reichskanzlei

Architraaf

Dorische Zuil



Hitler sliep vaak op de bank

Hitler wilde een nieuwe naam voor Berlijn: Germania

Plannen voor “Germania”

Bron 3

Herodotos, Het verslag van mijn onderzoek, Boek 3, 81, 5e eeuw v.Chr.: 


Megabyzos reageerde: ‘Ik ben het eens met de argumenten van Otanes voor de afschaffing van de alleenheerschappij. Maar hij vergist zich wanneer hij adviseert de macht aan het volk te geven. (…). Het is toch echt absurd om je eerst van de machtswellust van de alleenheerser te bevrijden en vervolgens het slachtoffer te worden van de willekeur van het ordeloze volk! Als de alleenheerser iets doet, doet hij het tenminste met overleg, maar het volk kán zelfs niet nadenken. Het heeft dat nooit geleerd! Zonder enig benul stort het zich plompverloren op de staatszaken.’ 


Oefenvraag 3 

Gebruik bron 3 

  • (Met bron) Leg uit of Megabyzos een voorstander of tegenstander is van de democratie. Verwijs in je antwoord naar een gedeelte uit de bron. 

  • (Zonder bron) Zou de mening van Megabyzos representatief zijn voor de mening van inwoners van Athene over de werking van de democratie? Leg je antwoord uit.  

  • (Zonder bron) Bedenk zelf nog een nadeel van de bestuursvorm van de democratie.  

Bronvraag

Planning + lesdoelen

  • Startopdracht

  • Opdrachten van gisteren afmaken: prehistorie

  • Uitleg en aantekeningen: Griekse staatsvormen

  • Uitleg en aantekeningen: vormentaal

  • Aan de slag: 2 bronvragen



Lesdoelen:

  • Je onderscheidt de staatsvormen democratie, monarchie, aristocratie, oligarchie, dictatuur; en kan voor-en nadelen van deze staatsvormen benoemen. (T2)

  • Je herkent uit de Klassieke vormentaal: type zuilen (dorisch, ionisch, korintisch), je weet wat een architraaf, een tympanon en een fries zijn; je herkent dat standbeelden tijdens de Griekse Oudheid het gespierde naakte mannenlichaam verheerlijkten. (T1)

Aantekeningen Les 2: introductie en prehistorie


Analfabeet



Autarkisch



Polytheïsme



Polis



Griekse staatsvormen



Griekse vormentaal