Taaislijmziekte (CF): gen tot gevolg
Taaislijmziekte (CF): gen tot gevolg
Wat weet je al over taaislijmziekte (CF)?
Aan het einde van de les kun je CF verklaren
Je herkent erfelijkheid, symptomen, oorzaken, overerving, diagnose en behandeling van taaislijmziekte (CF).
Wat is taaislijmziekte (CF)?
CF is een erfelijke aandoening waarbij het slijm in verschillende organen abnormaal taai en dik wordt.
De genetische oorzaak
De fout in het CFTR-gen (chromosoom 7) zorgt ervoor dat het chloridekanaal niet goed werkt. Beide ouders moeten drager zijn.
Belangrijkste symptomen van CF
Spijsvertering
Taai slijm blokkeert de luchtwegen. Dit veroorzaakt hoest, benauwdheid en terugkerende infecties.
Verstopte afvoerkanaaltjes in de alvleesklier zorgen dat vetten slecht worden verteerd. Gevolg: vette ontlasting.
Luchtwegen en longen
Zoute huid en vruchtbaarheid
Bij CF blijft zout op de huid (zweettest). Vruchtbaarheid is vaak verminderd door dik slijm of geblokkeerde zaadleiders.
Hoe wordt CF overgeërfd?
Als beide ouders drager zijn (Rr), heeft ieder kind 25% kans op CF (rr). Overerving is autosomaal recessief.
Diagnose en behandeling
Diagnose via hielprik en zweettest. Behandeling: fysiotherapie, antibiotica, CFTR-modulatoren. Genezen is niet mogelijk, maar levensverwachting stijgt.
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.