De Industriele Revolutie en de opkomst van de -isms

De Industriele Revolutie en de opkomst van de -ismes

1 / 14
volgende
Slide 1: Slide
newEditorGeschiedenisMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 3

In deze les zitten 14 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 50 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

De Industriele Revolutie en de opkomst van de -ismes

Lesdoelen

Aan het einde van de les kunnen jullie:

  • uitleggen wat de sociale kwestie was;

  • uitleggen waarom industrialisatie tot nieuwe politieke discussies leidde;

  • de belangrijkste ideeën van één politieke stroming onderzoeken;

  • betrouwbare informatie selecteren en in eigen woorden verwerken;

  • uitleggen hoe hun stroming samenhing met industrialisatie, de sociale kwestie of het moderne imperialisme.

Wie moet de Sociale Kwestie oplossen?

Fabrieksarbeiders leven in armoede en maken lange dagen in onveilige werkomstandigheden.

Wie moet dit probleem oplossen?


A. Arbeiders en werkgevers moeten zelf beslissingen nemen.
B. De regering moet wetten maken.
C. Arbeiders moeten de economie controleren.
D. Kerken en religieuze organisaties moeten helpen
E. Het is veel belangrijker om de natie machtiger te maken.

Gedurende de 19e eeuw bedachten mensen heel verschillende antwoorden op deze vraag. Deze antwoorden mondden uit in politieke stromingen.

Industriële Revolutie

fabrieken en machines


verstedelijking en groei van de arbeidersklasse


lage lonen, lange werkdagen, kinderarbeid en slechte huisvesting


de Sociale Kwestie


Wat moet en kan er gedaan worden aan de leef- en arbeidsomstandigheden van de arbeiders?

Verschillende antwoorden op verschillende vragen

  • Hoeveel vrijheid moet het individu krijgen?


  • Moeten mensen economisch gelijk zijn?


  • Wie zou eigenaar moeten zijn van de fabrieken?


  • Wat moet de regering/overheid doen?


  • Welke rol moet religie spelen?


  • Wat maakt dat mensen een gemeenschap vormen?

Politieke vraag

  • Individuele vrijheid of collectieve controle


  • Gelijke kansen of een gelijke uitkomst


  • Particulier eigendom, de staat of de arbeiders


  • Ingrijpen of op afstand blijven


  • Staatsreligie of een privé aangelegenheid


  • Klasse, geloof of landsgrenzen

Mogelijke antwoorden

Politieke ideologieën zijn samenhangende ideeën over hoe de samenleving georganiseerd moet worden.

Belangrijk!

De Industriële Revolutie is niet de oorzaak voor het ontstaan van elke ideologie.


  • Het liberalisme en nationalisme waren al ontstaan.

  • Het socialisme en Marxisme waren een directe reactie op industriële ongelijkheid.

  • Confessionalisme was een reactie op liberalisme, socialisme en ontkerkelijking.

  • Het moderne imperialisme had een link met industrialisatie, nationalisme en internationale rivaliteit.


De industrialisatie zorgde dat er meer nadruk kwam te liggen op politieke onenigheid.

Opdracht: groepsonderzoek

Hoe reageerde jouw ideologie op veranderingen en problemen van de 19e eeuw?


Nationalisme – Socialisme – Liberalisme – Confessionalisme – Imperialisme – Marxisme


Elke groep wordt een expert op het gebied van één van deze stromingen.

Alle klasgenoten hebben hun expertise nodig voor de toets straks!

Rollen in elke groep:

  1. Ontstaansresearcher – ontstaan en historische context

  2. Idee-researcher – belangrijkste ideeën en doelen

  3. Supporters-researcher – aanhangers, voordelen en kritiek

  4. Filosofie-researcher – denkers en Nederlandse partijen

  5. Coordinator/ontwerper – samenhang, taal, tijdlijn en posteropmaak


Noteer wie wat doet in jullie groep!

Onderzoek jullie -isme

Zoek uit:

  1. Wanneer en waarom ontstond deze stroming?

  2. Welke groepen werden erdoor aangetrokken en waarom?

  3. Wat zijn de belangrijkste ideeën en doelen?

  4. Wat zagen de aanhangers als voordelen?

  5. Wat voor nadelen of gevaren zagen de tegenstanders?

  6. Noem twee belangrijke denkers, politici of bewegingen?

  7. Hoe was de beweging gelinkt aan industrialisatie, de Sociale Kwestie of modern imperialisme?

  8. Welke politieke partijen of bewegingen in Nederland zijn door deze stroming beïnvloed?

Noteer je bronnen en gebruik je eigen woorden.

16

minute

00

second

  1. Schrijf geen complete zinnen over

  2. Vergelijk minimaal twee bronnen.

  3. Een partij kan door veel beïnvloed zijn

  4. Check bij de docent als bronnen elkaar tegenspreken

Selecteer de informatie die je klasgenoten nodig hebben

Jullie poster moet antwoord geven op de volgende vragen:

  • Waar geloofde deze stroming in?

  • Hoe en waarom kreeg deze stroming invloed?

  • Wie ondersteunde deze beweging?

  • Wat wilde deze ideologie veranderen of beschermen?

  • Hoe was deze ideologie verbonden met de veranderingen in de 19e eeuw?

Ontwerp een proef-poster

Over 8 minuten moeten jullie het volgende hebben:

  1. een titel en een definitie;

  2. een schets van jullie indeling;

  3. de inhoud van de poster beschreven in korte woorden;

  4. de drie belangrijkste ideeën;

  5. de link met de 19e eeuw;

  6. een overzicht van wat jullie volgende keer nog moeten doen en wie wat gaat doen.

8

minute

00

second

Peer check - geef je proefposter aan een andere groep

Kunnen jullie het volgende vinden:

  1. een duidelijke definitie?

  2. de historische context?

  3. de belangrijkste supporters?

  4. de drie belangrijkste ideeen?

  5. een link met de veranderingen in de 19e eeuw?

  6. voor- en nadelen?

  7. betrouwbare bronnen?


Schrijf op:

  • iets wat al duidelijk is;

  • een vraag die de groep nog moet beantwoorden

4

minute

00

second