Lets talk about the birds and the bees...
Puberteit H10
Havo 2
Lets talk about the birds and the bees...
Puberteit H10
Havo 2
Wat gaan we doen vandaag?
Uitleg 10.1
vragen 10.1 maken
Levensfasen:
8 levensfasen.
baby-peuter-kleuter-kind-puber-adolescent-volwassene-oudere
- primair geslachtskenmerken. (geslacht bij geboorte)
- secundaire geslachtkenmerken. (puberteit)
- tertiaire geslachtkenmerken.
(gedrag, cultuur, kleding, denken, juiste lichaam? Zie blz. 220)
Puberteit – veranderingen:
- lichamelijke ontwikkeling.
- geestelijke ontwikkeling.
Welke hormonen zijn belangrijk bij de puberteit?
Het is allemaal de schuld van hormonen:
Veranderingen → regelstoffen = hormonen.
Hormoonklieren: o.a.
- Hypofyse
- Geslachtsorganen.
Man: teelballen
Vrouw: eierstokken
Productie geslachtshormonen o.i.v. hypofyse.
- Mannelijk: voornamelijk Testosteron.
- Vrouwelijk: voornamelijk Oestrogeen.
+ Aanmaken groeihormoon.
Werking hormonen
Hormoonklieren – hormonen – bloed.
Bron 3 en 4 blz. 214
Hormonen zijn specifiek!
Lichaamscellen bevatten receptoren.
Doelorganen reageren, andere niet.
- Receptor zonder hormoon = geen reactie.
- Receptor met hormoon = reactie!
Aan het begin van de puberteit zijn meiden vaak langer dan jongens. Waarom worden jongens uiteindelijk gemiddeld vaak toch langer?
Groeispurt!
Groei = proces, toename grootte + gewicht van organismen.
Invloeden:
- buitenaf: o.a. voeding, ziekte. "omgeving"
- binnenuit: genetische bepaling. "van nature mee"
Lengtegroei: groei uiteinde pijpbeenderen.
- Uiteinde van kraakbeen = groeischijf. Bron 7 blz. 216!
Stop groei: alle kraakbeencellen veranderd in beencellen (in groeischijf).
Groeispurt:
- jongens vs meisjes
Einde uitleg
- Werken aan 10.1:
opdrachten 1 t/m 4, 7 t/m 15
Ik kom het huiswerk nakijken
De toets (25 Juni) gaat over 10.1 en 10.4
Wie is van invloed op jou ontwikkeling?
Hoe zie jij je toekomst? (beroemd, rijk, oud, 10 kinderen...?)
Het 'biologische momentje' van de dag...
Acromegalie: een zeldzame ziekte die gepaard gaat met een extreme groei van lichaamsdelen zoals armen, benen, handen, voeten, neus, kaak en jukbeenderen bedoeld.
Ze ontstaat als een hypofysegezwel veel groeihormonen produceert.
De bekendste Nederlander met acromegalie is Carel Struycken, onder andere bekend als de butler Lurch in The Addams Family.