1.1 De renaissance: een nieuwe blik op mens en wereld

• newEditor
• Mens & Maatschappij
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 2

De renaissance: een nieuwe blik op mens en wereld

Telefoon in tas

Laptop, map en pen op tafel

H1 Renaissance

Verboden zin?

“Het leven op aarde is belangrijker dan de hemel.”

Waarom was deze zin gevaarlijk 500 jaar geleden?

“Het leven op aarde is belangrijker dan de hemel.”

Wie zouden hier boos over worden?

“Het leven op aarde is belangrijker dan de hemel.”

Leerdoel

Aan het einde van deze lessenserie kun je uitleggen wat de renaissance is, hoe deze ontstond en waarom deze een blijvende invloed had op Europa en onze kijk op de wereld.

Oude of nieuwe gedachten?

Middeleeuwen

Renaissance

Het leven op aarde is belangrijk

Alles draait om God en de hemel

Mensen mogen genieten van hun leven

De renaissance begint in Italië

Stel je voor: Florence, 1450. Handel, markten en rijkdom. Oude kennis keert terug uit het oosten en stimuleert nieuwe ideeën.

We gaan samen lezen de theorie H1.

Wat betekent renaissance?

Renaissance betekent 'wedergeboorte'. Oude kennis van de Grieken en Romeinen bloeit opnieuw op na de middeleeuwen.

KENNISTEST

KENNISTEST

1. Wat betekent het woord Renaissance?
   Waarnaar werd er opnieuw gekeken?

2. Waarom speelde Italië een grote rol bij het begin van de Renaissance?

3. Wat hadden rijke handelaren te maken met kunst en wetenschap in deze tijd?

4. Hoe veranderde de manier waarop mensen over zichzelf dachten tijdens de Renaissance?

5. Waar kwamen oude teksten vandaan die opnieuw werden gelezen?

6. (verdieping) Wat is één voorbeeld van een idee uit de Klassieke Oudheid dat weer belangrijk werd tijdens de Renaissance?

Verandering in denken

Tijdens de renaissance kregen mensen een ander wereldbeeld. Niet alleen God, maar ook de mens en het leven op aarde werden belangrijk gevonden.

Lezen theorie H1 nieuwe mens- en wereldbeeld

Drie oorzaken van de renaissance

1. Handel en rijkdom 2. Herontdekking van klassieke kennis 3. Uitvinding van de drukpers

De invloed van de boekdrukkunst

De boekdrukkunst maakte het mogelijk om ideeën en boeken snel te verspreiden door heel Europa.

Kunst: middeleeuwen vs. renaissance

In de renaissance werd kunst realistischer. Kunstenaars bestudeerden de natuur en de mens heel precies.

Bekende renaissancekunstenaars

Leonardo da Vinci, Michelangelo en Rafaël waren grote vernieuwers. Zij verbeeldden mensen als echte individuen.

Opdracht

Stap 2 – Expertgroep

Je docent wijst je één oorzaak toe. Jij wordt hier expert in.

Mijn oorzaak is: (schrijf op)

☐ Handel & rijkdom

☐ Klassieke kennis

☐ Drukpers

Bespreek in je expertgroep en noteer:

A. Uitleg van onze oorzaak (max. 3 zinnen):

..............................................................................

..............................................................................

..............................................................................

B. Voorbeeld (boek, persoon, idee of stad):

..............................................................................

C. Wat verandert hierdoor in het denken van mensen?

Stap 1 – Individueel: de theorie begrijpen

Lees de theorie opnieuw. Vul daarna de drie oorzaken van de Renaissance in in je eigen woorden.

1. Handel & rijkdom

Uitleg (1–2 zinnen):

..............................................................................

2. Herontdekking van klassieke kennis

Uitleg (1–2 zinnen):

..............................................................................

3. Uitvinding van de drukpers

Uitleg (1–2 zinnen):

..............................................................................

Stap 3 – Nieuwe groep (kennis delen)

Je zit nu in een groep met drie experts.

Vat samen:

Leg uit waarom deze drie oorzaken samen zorgen voor de Renaissance.

(3–4 zinnen)

..............................................................................

..............................................................................

..............................................................................

..............................................................................

Spectaculaire afsluiting – Renaissance Pitch 🎤

Stel je voor: jij moet mensen in 1450 overtuigen dat ze in een bijzondere tijd leven.

Opdracht

Schrijf een korte pitch van 3 zinnen die begint met:

“Wij leven in een nieuwe tijd, want…”

Je pitch moet:

het nieuwe mens- en wereldbeeld laten zien

minstens één oorzaak noemen

enthousiast en overtuigend zijn

✍️ Pitch:

..............................................................................

..............................................................................

..............................................................................

Extra (optioneel, klassikaal)

Een paar leerlingen mogen hun pitch voordragen alsof ze op een plein in Florence staan.

Wat laat je hiermee zien?

✔ Je begrijpt de theorie

✔ Je kunt oorzaken uitleggen

✔ Je past kennis toe

✔ Je verwoordt historisch inzicht

Wil je dat ik:

dit inkort tot één A4?

er een beoordelingsrubric (basis–goed–uitstekend) bij maak?

of een digitaal werkblad (Google Docs / Classroom) versiestructuur maak?

Einde H1

2

m

00

second

add30s

Opdracht: denken als een koopman

Stel je voor dat je een koopman bent in Florence. Hoe zou jij kunst en nieuwe ideeën verspreiden? Schrijf je antwoord samen met een voorbeeld in je schrift.

Formatieve toets Renaissance

Beantwoord deze vragen: 1. Noem twee kenmerken van het humanisme. 2. Leg uit wat 'Renaissance' betekent. 3. Waarom zorgde de boekdrukkunst voor een snellere verspreiding van humanistische ideeën? 4. Verschil tussen middeleeuwse en renaissancekunst? 5. Hoe zou jij als koopman bijdragen aan verspreiding?