De opbouw van de
argumentatieve tekst
Les in één lesuur: theorie kort, toepassing meteen op tekst
standpunt
argument
overtuigen met argumenten
Nederlands 5/6 D
De opbouw van de
argumentatieve tekst
Les in één lesuur: theorie kort, toepassing meteen op tekst
standpunt
argument
overtuigen met argumenten
Nederlands 5/6 D
Vandaag leren we...
Wat moeten ze kunnen aan het einde van dit lesuur?
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
LessonUp-import
1
standpunt herkennen
2
argumenten aanduiden
3
structuur benoemen
4
schema maken
Lesroute
5 min instap → 15 min theorie → 3 min check → 22 min tekst → 5 min exit ticket
Focus: niet alles invullen, wel de kernstructuur begrijpen en toepassen.
Instap: één stelling, één reden
Voorkennis activeren: standpunt en argument
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
Interactief
Smartphones zouden tijdens de volledige schooldag verboden moeten worden.
STANDPUNT
ARGUMENT
Vraag aan de klas: wie is akkoord? Geef één reden.
Daarna: wat als ik meer dan één argument geef?
Kernbegrippen
Alles begint met de relatie tussen standpunt en argument
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
STANDPUNT
Wat wil de schrijver bewijzen?
ARGUMENT
Waarmee bewijst de schrijver dat?
Twee leesrichtingen
standpunt WANT argument
argument DUS standpunt
Signaalwoorden helpen, maar ze lossen niet alles op. Blijf altijd vragen: wat bewijst wat?
1. Enkelvoudige argumentatie
1 mening + 1 reden
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
STANDPUNT
ARGUMENT
Controlevraag
Is er maar één reden die het standpunt ondersteunt?
Voorbeeld: Ik neem de fiets naar school, want fietsen is goedkoper dan autorijden.
2. Onderschikkende argumentatie
Een argument krijgt zelf ondersteuning
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
STANDPUNT
HOOFDARGUMENT
SUBARGUMENT
Het onderste argument bewijst niet rechtstreeks het standpunt.
Het maakt eerst het argument erboven sterker.
testvraag: ondersteunt een argument eerst een ander argument?
3. Nevenschikkend onafhankelijk
Meerdere argumenten, maar elk argument kan apart blijven staan
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
STANDPUNT
ARGUMENT 1
ARGUMENT 2
Kan ik één argument weghalen en blijft het andere nog steeds een geldig argument?
Ja? Dan zijn de argumenten onafhankelijk.
4. Nevenschikkend afhankelijk
Meerdere argumenten die samen nodig zijn
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
STANDPUNT
ARGUMENT 1
+
ARGUMENT 2
Heb ik beide argumenten samen nodig om de redenering te laten werken?
Let op: ze zijn evenwaardig, dus het is geen hoofdargument + subargument.
Overzicht: kies met de testvraag
Gebruik dit als kapstok tijdens het lezen
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
Structuur
Wat zie je?
Controlevraag
Enkelvoudig
1 argument
Is er maar één reden?
Onderschikkend
hoofdargument + subargument
Ondersteunt een argument een ander argument?
Nevenschikkend onafhankelijk
meerdere losse argumenten
Kan elk argument apart blijven staan?
Nevenschikkend afhankelijk
argumenten vormen samen één geheel
Heb ik beide argumenten samen nodig?
Strategie: zoek eerst het standpunt, daarna pas de vorm van de argumenten.
Snelle begripcheck
Benoem de structuur. Denk hardop met de testvragen.
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
Vraag
A
Ik neem de fiets naar school, want fietsen is goedkoper dan autorijden.
B
Schooluniformen zijn geen goed idee, want ze beperken de individuele expressie. Persoonlijke kleding is voor jongeren een belangrijke manier om hun identiteit te tonen.
C
Meer bomen op de speelplaats zijn een goed idee, want ze geven schaduw én ze verhogen de biodiversiteit.
Antwoorden pas na bespreking tonen of mondeling laten formuleren.
Aan de slag met de tekst
Hoe Big Food en de voedselomgeving bepalen wat er vanavond op het menu staat
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
1
Oriënteer
2
Lees intensief
3
Markeer
4
Maak schema
Gebruik drie tekens in de tekst:
S = standpunt
A = argument
SA = subargument
Leesvraag
Wat wil de auteur bewijzen, en hoe bouwt hij die redenering op?
Tekstopdracht: argumentatieschema
Werk per twee. Kies minstens één redenering uit de tekst.
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
Opdracht
Stap 1
Noteer het centrale standpunt van de auteur.
Stap 2
Kies twee of drie zinnen die dat standpunt ondersteunen.
Stap 3
Plaats die zinnen in een schema: standpunt, argument, eventueel subargument.
Stap 4
Benoem de structuur en bewijs je keuze met de testvraag.
STANDPUNT
ARGUMENT(EN)
STRUCTUUR + WAAROM?
Exit ticket
Laatste check: kan je het verschil uitleggen?
Bron: Lernova 2.7.3 De opbouw van de argumentatieve tekst
Afsluiten
Kies één vraag en beantwoord in 2 à 3 zinnen:
1
Ik herken onderschikkende argumentatie wanneer...
2
Het verschil tussen onderschikkend en afhankelijk nevenschikkend is...
Gebruik minstens één van deze woorden:
standpunt
argument
subargument
evenwaardig
samen nodig
Klaar? Bewaar je schema bij je notities.