SMART-doelen & Covey in 4V

SMART-doelen & Covey in 4V

1 / 32
volgende
Slide 1: Slide
newEditor

In deze les zitten 32 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

SMART-doelen & Covey in 4V

Deze slide heeft geen instructies

Lesdoel

Ik kan één persoonlijk SMART-doel voor 4V formuleren en daar één concrete gewoonte of actie aan koppelen voor de komende week.

Deze slide heeft geen instructies

Welk woord past voor jou bij een goed doel?

Gebruik dit als korte activatie na het lesdoel. Verwachte woorden: duidelijk, haalbaar, planning, cijfers, motivatie, deadline, concreet.

Een wens is nog geen plan

Ik wil dit jaar betere cijfers halen klinkt logisch, maar zegt nog weinig.


Een bruikbaar doel maakt duidelijk:

  • wat je wilt bereiken

  • voor welk vak of onderdeel

  • wanneer je dat wilt zien

  • hoe je merkt dat het lukt

Open hier met de stelling uit de handleiding. Laat nog niet uitleggen wat SMART precies is; het doel is eerst het verschil laten voelen tussen een wens en een werkbaar doel.

Van vaag naar concreet

Een doel wordt sterker als het niet alleen positief klinkt, maar ook uitvoerbaar en controleerbaar is.


Hoe concreter het doel, hoe makkelijker je kunt bepalen wat je vandaag of deze week moet doen.

Deze slide heeft geen instructies

Wat maakt een doel SMART?

Een SMART-doel is:

  • Specifiek – duidelijk en afgebakend

  • Meetbaar – zichtbaar of telbaar

  • Acceptabel – passend bij jou en je situatie

  • Realistisch – haalbaar met tijd en middelen

  • Tijdgebonden – gekoppeld aan een moment of deadline

Houd dit compact. De handleiding geeft expliciet aan: niet de letters uitgebreid overschrijven, maar ze gebruiken om doelen te testen.

SMART maakt een doel bruikbaar

SMART helpt om van een wens een werkbaar plan te maken.


Een vaag doel motiveert soms even, maar stuurt je gedrag nauwelijks. Een SMART-doel laat zien:

  • waar je naartoe werkt

  • hoe je voortgang controleert

  • welke acties daarbij passen

Gebruik hier de overgangstekst: een doel kan goed klinken, maar nog te vaag zijn; SMART helpt om van een wens een werkbaar plan te maken.

Is dit al een goed doel: 'Ik wil dit jaar betere cijfers halen'?

1

Ja

2

Bijna

3

Nog niet

Deze slide heeft geen instructies

Van wens naar SMART

Een SMART-doel is specifiek en meetbaar. Het is ook tijdgebonden, zodat je weet wanneer je controleert of het lukt.

specifiek
meetbaar
tijdgebonden
positief
streng
snel
moeilijk

Controleer of leerlingen de kernwoorden koppelen aan bruikbaarheid van een doel, niet alleen aan losse definities.

Drie doelen onder de loep

Vergelijk deze drie formuleringen:


  1. Ik wil beter worden in Engels.

  2. Ik wil gemiddeld een 7 staan.

  3. Ik wil voor wiskunde van 5,4 naar minimaal 6,5 na de volgende toetsweek. Ik oefen elke dinsdag en donderdag 30 minuten en vraag hulp bij twee moeilijke onderdelen.


Niet elk doel is even sterk uitgewerkt.

Deze slide heeft geen instructies

Wat ontbreekt nog?

Nog te vaag

Ik wil beter worden in Engels.

  • niet specifiek genoeg

  • niet meetbaar

  • geen deadline


Verbetering:

Ik wil na de eerste toetsweek minimaal een 6,5 staan voor Engels door twee keer per week 20 minuten woordjes te oefenen.

Ik wil gemiddeld een 7 staan.

  • weinig specifiek

  • onduidelijk voor welke vakken

  • geen duidelijk controlemoment


Verbetering:

Ik wil aan het einde van periode 1 gemiddeld minimaal een 7 staan en elke vrijdag mijn cijfers controleren.

Al sterker, maar nog onvolledig

Deze slide heeft geen instructies

Een sterk SMART-doel

Ik wil voor wiskunde van 5,4 naar minimaal 6,5 na de volgende toetsweek. Ik oefen elke dinsdag en donderdag 30 minuten en vraag hulp bij twee moeilijke onderdelen.


Waarom dit sterk is:

  • één duidelijk vak

  • begin- en eindpunt zijn meetbaar

  • er is een deadline

  • er staan concrete acties bij

Voor sterke leerlingen kun je hier verdiepen: laat eventueel nog toevoegen met wie ze hun voortgang bespreken of wanneer ze tussentijds evalueren.

Welk doel is het meest SMART uitgewerkt?

A

Beter worden in Engels

B

Gemiddeld een 7 staan

C

Van 5,4 naar 6,5 voor wiskunde

D

Meer tijd aan school besteden

Het juiste antwoord is het doel met vak, beginpunt, eindpunt, deadline en acties. De andere opties missen specificiteit, meetbaarheid of tijd.

Wat mist nog aan: 'Ik wil gemiddeld een 7 staan'?

Bespreek dat een sterker doel meestal één vak of knelpunt kiest, een meetpunt toevoegt en een controlemoment of actie noemt.

Je eigen doel kiezen

Begin klein en concreet.


Kies liever:

  • één vak of één knelpunt

  • een doel dat je echt belangrijk vindt

  • een doel dat deze periode zichtbaar wordt

Bij vastlopen: stuur leerlingen weg van 'mijn hele schooljaar' en naar één vak of één gewoonte. Benadruk dat het doel niet perfect hoeft te zijn, maar bruikbaar genoeg om te testen.

Van doel naar gedrag

Een doel op papier is stap één.


Of het lukt, hangt af van gedrag:

  • wat je doet als het druk wordt

  • hoe je reageert op tegenslag

  • welke keuze je maakt op gewone schooldagen


Daar sluit Covey op aan.

Gebruik de brugtekst: een goed doel op papier is stap één; de vraag is welk gedrag helpt om het vol te houden als het druk wordt.

Covey in drie richtingen

De gewoonten van Covey kun je grofweg zien in drie richtingen:

  • jezelf sturen

  • goed samenwerken met anderen

  • goed voor jezelf zorgen


Zo koppel je gedrag aan een doel.

Verwijs naar de boom/driedeling uit de handleiding. Houd de uitleg heel kort; dit is alleen de kapstok voor de keuzes die volgen.

Gewoonten die vaak helpen

In deze les staan vooral deze gewoonten centraal:

  • Wees proactief

  • Belangrijke zaken eerst

  • Eerst begrijpen, dan begrepen worden

  • Creëer synergie

  • Houd de zaag scherp


De kernvraag is steeds: welk gedrag helpt jouw doel vooruit?

Deze slide heeft geen instructies

Casus 1 en 2

Situatie:

  • vrijdag heb je een wiskundetoets

  • je staat een 5,4

  • vrienden vragen of je gaat gamen


Passende gewoonte:

Belangrijke zaken eerst


Slimme reactie:

ruimte maken voor leren vóór ontspanning

Vrijdag toets, vrienden willen gamen

Je snapt natuurkunde niet

Situatie:

  • je denkt: de docent legt slecht uit


Passende gewoonten:

Wees proactief

of Creëer synergie


Slimme reactie:

zelf hulp organiseren, vragen stellen, samen werken

Benadruk dat er niet altijd maar één goed antwoord is. Meerdere gewoonten kunnen passen als de onderbouwing sterk is.

Casus 3 en 4

Situatie:

  • je denkt: ze zeuren altijd


Passende gewoonte:

Eerst begrijpen, dan begrepen worden


Slimme reactie:

eerst luisteren naar hun zorg, daarna je eigen punt maken

Je ouders vragen naar je cijfers

Situatie:

  • na school, werk en sport ben je uitgeput


Passende gewoonte:

Houd de zaag scherp


Slimme reactie:

herstel serieus nemen en een haalbaar ritme kiezen

Je plant elke avond leren

Maak duidelijk dat goed voor jezelf zorgen geen uitstelgedrag hoeft te zijn. Herstel kan juist helpen om een doel vol te houden.

Welke Covey-gewoonte past het best bij prioriteiten kiezen?

A

Creëer synergie

B

Belangrijke zaken eerst

C

Houd de zaag scherp

D

Eerst begrijpen

Toetst of leerlingen de gewoonte koppelen aan gedrag: eerst doen wat nodig is, daarna pas ontspanning of bijzaken.

Kies gedrag dat helpt

Als je vrijdag een toets hebt en vrienden willen gamen, past belangrijke zaken eerst het best. Als je uitgeput bent na school, werk en sport, past houd de zaag scherp beter, omdat herstel je helpt het vol te houden.

belangrijke zaken eerst
houd de zaag scherp
wees proactief
creëer synergie
eerst begrijpen
tijdgebonden

Laat leerlingen kort uitleggen waarom beide gewoonten in verschillende situaties helpend zijn.

Een gewoonte kiezen die past

Niet elke gewoonte past even goed bij elk doel.


Koppelen werkt zo:

  • doel: wat wil ik bereiken?

  • gewoonte: welk gedrag helpt daarbij?

  • eerste actie: wat ga ik deze week echt doen?


Zo wordt een doel uitvoerbaar.

Deze slide heeft geen instructies

Maak je eerste actie concreet

Een goede eerste actie is precies.


Denk aan:

  • wanneer

  • wat

  • hoeveel lang

  • met wie


Niet: ik ga beter plannen.

Wel: maandag om 16.00 uur plan ik drie leermomenten in mijn planner.

Gebruik hier letterlijk het voorbeeld uit de handleiding. Dit helpt om vage formuleringen snel concreet te maken.

Van wens naar weekactie

Een bruikbare formulering heeft drie delen:


Mijn SMART-doel is ...

De gewoonte die mij helpt is ...

Vanaf deze week ga ik ...


Daarmee verbind je doel, gedrag en eerste stap.

Dit is het eindproduct van de les. Verwijs naar het planningsboekje op pagina 8-9 als plek waar dit wordt vastgelegd.

Welke eerste actie maakt een doel echt uitvoerbaar?

Goede antwoorden noemen een concrete actie met wanneer, wat, hoe lang/hoe vaak en eventueel met wie. Laat vage antwoorden aanscherpen.

Van doel naar weekactie

Een bruikbare formulering heeft drie delen: mijn SMART-doel is ..., de helpende gewoonte is ..., en vanaf deze week ga ik actie ondernemen.

SMART-doel
gewoonte
actie
planning
toets
motivatie
cijfer

De laatste blanco is bewust één kernwoord; bespreek daarna dat leerlingen die actie zelf concreet moeten invullen.

Wat uit deze les helpt jou het meest om echt te starten?

Reflectie zonder goed/fout. Laat leerlingen benoemen welke stap voor hen het meest bruikbaar was: SMART aanscherpen, gewoonte kiezen of weekactie maken.

Welk onderdeel vond je het lastigst vandaag?

Reflectie zonder goed/fout. Stimuleer eerlijke antwoorden; mogelijke thema’s: concreet maken, kiezen van één vak, realistisch plannen, gedrag volhouden.

Eén woord: wat neem je mee uit deze les?

Gebruik de woordwolk als snelle afsluiting vóór de woordenlijst. Mogelijke opbrengst: concreet, planning, actie, gewoonte, deadline, focus.

Woordenlijst

SMART-doel - een doel dat specifiek, meetbaar, acceptabel, realistisch en tijdgebonden is

specifiek - duidelijk en afgebakend geformuleerd

meetbaar - zo beschreven dat je kunt controleren of het lukt

acceptabel - passend bij wat jij wilt en kunt dragen

realistisch - haalbaar binnen jouw situatie en mogelijkheden

tijdgebonden - gekoppeld aan een duidelijke periode of deadline

gewoonte - terugkerend gedrag dat helpt of juist belemmert

Deze slide heeft geen instructies

Woordenlijst

proactief - zelf initiatief nemen in plaats van afwachten

belangrijke zaken eerst - prioriteit geven aan wat echt nodig is

eerst begrijpen, dan begrepen worden - eerst luisteren en daarna je eigen standpunt geven

creëer synergie - samenwerken zodat je samen verder komt dan alleen

houd de zaag scherp - zorgen voor herstel, balans en energie

eerste actie - de concrete stap die je deze week echt uitvoert

voortgang - hoe ver je bent en of je doel dichterbij komt

Deze slide heeft geen instructies