4.1 doen van onderzoek

• Maatschappijwetenschappen
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 4

Les 1

Hoofdstuk 4

'Onderzoeksvaardigheden'

Dit filmpje geeft een inzicht in de verschillende stappen bij het doen van onderzoek, met daarbij een praktijkvoorbeeld.

§4.1 Doen van onderzoek

Pagina 79

Wat leer ik dit hoofdstuk?

Je weet hoe je bronnen kunt selecteren en wanneer bronnen betrouwbaar zijn. ​

​

Je weet wat het verschil tussen kwantitatief en kwalitatief onderzoek is.​

Je kent de 5 verschillende meetinstrumenten en de voor- en nadelen ervan.​

​

​

​

​

​

​

Ik weet...

Bronnen selecteren

Bij literatuuronderzoek is het belangrijk gebruik te maken van objectieve bronnen. Die kun je bepalen door te vragen: 

- Wat is het doel van het geschrevene?

- Wat is de bredere context?

- Hoe zijn woorden en afbeeldingen gekozen?

- Op welke manier is de informatie tot stand gekomen?

Een informatiebron is betrouwbaar

Als er maximale zekerheid bestaat dat de geleverde informatie correct is. 

Deze zekerheid wordt bepaald door het beoordelen van gebruikte bron op:

• gedegenheid: een willekeurige website bijvoorbeeld is minder betrouwbaar dan de site van nos.nl

en een wetenschappelijk artikel is betrouwbaarder dan een krantenartikel;

• kwaliteitscontrole en controleerbaarheid: is de informatie door onafhankelijke partijen beoordeeld en op waarde geschat, zoals bij wetenschappelijke publicaties het geval is? Is het duidelijk waarop

de informatie is gebaseerd en is de auteur benaderbaar voor vragen?

• bevestiging: is de informatie ook door andere bronnen bevestigd of gaat het om een eenmalige, unieke bevinding door een enkele bron?

nos.nl

Vraag de leerlingen om de bron te lezen.

Is de bron betrouwbaar voor onderzoek?

Is de bron betrouwbaar voor onderzoek?

Ja

Nee

Bespreek met de leerlingen dat de bron niet betrouwbaar is, omdat De Speld een satirisch online nieuwsmagazine is en dus niet op feiten berust.

Toepassen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

Klaar?:

maak vraag 4

Maken opdracht 3

Vraag 3

A. Beschrijvend.

B. Verklarend.

C. Verklarend.

D. Beschrijvend

E. Verklarend.

F. Beschrijvend en verklarend.

Kwalitatief en kwantitatief onderzoek

Kwalitatief

Kwantitatief

Kwalitatief: onderzoek ​

Onderzoek is diepgaander. Gaat meer over de motivatie en opvattingen van mensen. ​

Liever de diepte in dan meer

Onderzoeken waarbij het gaat op hoeveelheid en daar horen cijfermatige resultaten bij, ​

Liever meer dan de diepte in

Bijvoorbeeld: interviews

Bijvoorbeeld: Veiligheidsmonitor

Hoe kan crimineel gedrag onder jongeren effectief worden teruggedrongen.

1. Kwalitatief onderzoek
2. Kwantitatief onderzoek

Waarom gebruikt men lichaamstaal bij het geven van een mondelingen presentatie?

1. Kwalitatief onderzoek
2. Kwantitatief onderzoek

In hoeverre is de acceptatie van homosexualiteit in Nederland veranderd in 2023 tov 2013?

1. Kwalitatief onderzoek
2. Kwantitatief onderzoek

In hoeverre komt het opleidingsniveau van kinderen overeen met dat van hun ouders?

1. Kwalitatief onderzoek
2. Kwantitatief onderzoek

In welke mate zijn millennials sociaal vaardiger geworden dan de generatie voor hen?

1. Kwalitatief onderzoek
2. Kwantitatief onderzoek

Wat is het effect van agressie in kinderfilms op het gedrag van kinderen?

1. Kwalitatief onderzoek
2. Kwantitatief onderzoek

meetinstrumenten

Enquête - kan zowel kwantitatief als kwalitatief, vragen moeten eenduidig zijn en de volgorde is belangrijk.​ Respondenten​

Interview - het verkrijgen van dieperliggende informatie​. Subjectiviteit is een gevaar​

Observatie - bestuderen hoe mensen zich gedragen​. Let op je eigen referentiekader​

Experiment - het gedrag van een proefpersoon wordt in een gecontroleerde omgeving gemeten.​ Proefpersoon

Metastudie - Het onderzoeken van onderzoeken door een onderzoeker

Toepassen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

Klaar?:

tekstverkenners 4.1

Maken opdracht 1 blz 72

Opdracht 1: Welke meetinstrumenten?

1) Experiment.

2) Diepte-interview.

3) Enquête.

4) Meta-studie.

5) Observatie.

6) Diepte-interview.

7) Experiment.

8) Observatie.

9) Interview of enquete.

10) Observatie (via monitor meekijken) of experiment (via monitor in de gaten houden)

Toepassen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

tekstverkenners 4.1

Vanaf vraag 5

5) Wetenschappelijke vakliteratuur werkt volgens de eisen van de wetenschappelijke methode, kwaliteitskranten werken met name volgens journalistieke eisen. Wetenschappelijke vakliteratuur heeft vooral als doel om te onderzoeken, terwijl de doelen van artikelen in kwaliteitskranten veelzijdiger (kunnen) zijn (bijvoorbeeld ook opiniëren, controleren, amuseren etc.).

 

6) Speld.nl is niet betrouwbaar. De koppen zijn suggestief en hebben vooral als doel om te amuseren, het is onduidelijk waarop de teksten gebaseerd zijn en veelal is het onzin wat de onderzoekers zeggen.

7)De manier om ervoor te zorgen dat journalisten checken of onderzoek kwalitatief hoogstaand is, is door één of meerdere experts/onderzoekers in het veld die niet betrokken zijn bij het besproken onderzoek te bevragen over de kwaliteit van het gepresenteerde onderzoek.

8) Kwantitatief onderzoeker gaat vooral over telbare en meetbare concepten en is dus veelal cijfermatig: ‘meten in cijfers’. Kwalitatief onderzoek gaat vooral over interpretatie en dieperliggende motieven achter bepaalde fenomenen: ‘meten in woorden’.

9) De belangrijkste meetinstrumenten zijn:

-enquete: dit is een vragenlijst met veelal gesloten vragen

-interview: dit is een gesprek met veelal open vragen en de mogelijkheid tot doorvragen

-observatie: dit kan zowel met als zonder weten van de geobserveerden gebeuren en het kan zijn dat de onderzoeker wel of niet deelneemt aan de situatie die bekeken wordt

-experiment: dit vindt plaats in een gecontroleerde omgeving en heeft een controlegroep

-metastudie: alle onderzoeker over een bepaald ondwerp worden op een hoop gegooid om conclusies over het onderwerp te trekken

10) Kwantitatief: enquête, interview (gestructureerd), experiment, metastudie; kwalitatief: interview (semi-gestructureerd), observatie

9) De belangrijkste meetinstrumenten zijn:

-enquete: dit is een vragenlijst met veelal gesloten vragen

-interview: dit is een gesprek met veelal open vragen en de mogelijkheid tot doorvragen

-observatie: dit kan zowel met als zonder weten van de geobserveerden gebeuren en het kan zijn dat de onderzoeker wel of niet deelneemt aan de situatie die bekeken wordt

-experiment: dit vindt plaats in een gecontroleerde omgeving en heeft een controlegroep

-metastudie: alle onderzoeker over een bepaald ondwerp worden op een hoop gegooid om conclusies over het onderwerp te trekken

10) Kwantitatief: enquête, interview (gestructureerd), experiment, metastudie; kwalitatief: interview (semi-gestructureerd), observatie

Les 2

Wat leer ik dit hoofdstuk?

Je weet hoe je bronnen kunt selecteren en wanneer bronnen betrouwbaar en representatief zijn. ​

Je weet wat wetmatigheden en kans inhouden en kunt deze toepassen op een bron.​

Je weet wat het verschil tussen kwantitatief en kwalitatief onderzoek is.​

Je kent de 5 verschillende meetinstrumenten en de voor- en nadelen ervan.​

​

​

​

​

​

​

Ik weet...

Sleep de afbeeldingen naar het juiste meetinstrument.

Enquête

Interview

Observatie

Experiment

Deze opdracht is een aanleiding om de verschillende meetinstrumenten te bespreken. 

Toepassen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

Klaar?:

tekstverkenners 4.1

Maken opdracht 1 blz 72

Opdracht 1: Welke meetinstrumenten?

1) Experiment.

2) Diepte-interview.

3) Enquête.

4) Meta-studie.

5) Observatie.

6) Diepte-interview.

7) Experiment.

8) Observatie.

9) Interview of enquete.

10) Observatie (via monitor meekijken) of experiment (via monitor in de gaten houden)

Toepassen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

Klaar?:

tekstverkenners 4.1

Maken opdracht 1 blz 72

.

Toepassen

Alleen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

Klaar?:

Maken opdracht 3 vraag 5, 6 en 7

Maken opdracht 3 blz 57 vraag 1, 2, 3 en 4

 .

Toepassen

Alleen

Uitkomst: 

Centraal bespreken

Klaar?:

Maken opdracht 3 vraag 5, 6 en 7

Maken opdracht 3 vraag 5, 6 en 7

Kans

Kans is de waarschijnlijkheid dat een bepaalde gebeurtenis zal optreden. Het gaat dan om een vergelijking. 

In relatie tot het vorige filmpje: de kans dat jij op 25 september jarig bent, is groter dan op 4 november bijvoorbeeld.

Kans

Iemand die opgroeit in een arm gezin heeft een kleinere kans om ooit een goedbetaalde baan te vinden dan iemand die in een rijk gezin is opgegroeid

In relatie tot het vorige filmpje: de kans dat jij op 25 september jarig bent, is groter dan op 4 november bijvoorbeeld.

Kans

De kans dat iemand die een fiets steelt gepakt wordt, is kleiner dan de pakkans van iemand die een auto heeft gestolen.

In relatie tot het vorige filmpje: de kans dat jij op 25 september jarig bent, is groter dan op 4 november bijvoorbeeld.