Introductieles

• Maatschappijwetenschappen
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 5

Welkom bij Maatschappijwetenschappen!

I

Benodigdheden

- Seneca Maatschappijwetenschappen Havo lesboek  

- Seneca Maatschappijwetenschappen Havo opdrachtenboek ​

- Seneca Examenhulp - kernconceptenboekje 

Eigen invulling docent

pta.roer.college

Introductie maatschappijwetenschappen

Bubbels & Framing (p. 5-6)

Leerlingen lezen zelf de introductie, evt. uitdelen kopieën

Welke rol spelen bubbels en framing bij de boerenprotesten die deze zomer actueel zijn?

Gaza

1. Denken - delen - uitwisselen

2. Bespreken antwoorden met nadruk op:
- Welke belangrijke begrippen komen naar voren in deze vraag? & Hoe beantwoord je deze vraag op een toets?

Benoemen van enkele belangrijke elementen:
- Herhalen van de vraag 

- Uitleggen belangrijke begrippen
- Antwoord verder uitleggen met behulp van de begrippen
- Conclusie trekken

Het doel van maatschappijwetenschappen

• Emotionele stap terug
• Kijken naar maatschappelijke vraagstukken en processen

- Eigen invulling docent: indien gewenst kunt u bij deze dia ook aandacht besteden aan het verschil tussen MAW en maatschappijleer

Uitleg aan leerlingen:

-Stap terug, kijken naar maatschappelijke vraagstukken en processen

Bij maatschappijwetenschappen doen we een emotionele stap terug. We kijken vanaf een afstand naar maatschappelijke vraagstukken en processen en proberen die beter te begrijpen. Alsof je in een helikopter stapt en boven Nederland gaat hangen om te kijken hoe mensen zich op dat hele kleine stukje aarde gedragen. Dat kan door eerst nauwkeurig te beschrijven wat we denken te zien.

Niet voor de school maar voor het leven leren wij - Seneca

Voor je ligt een examen. Denk alvast na over de volgende vragen:

- Wat is je eerste indruk?

- Denk je MAW uitdagend te gaan vinden?

VOORBEREIDING DOOR DE DOCENT: klaarleggen op elke tafel een examenopgave MAW

Denken - delen - uitwisselen 

Laat leerlingen na het schrijven eerst onderling uitwisselen en bespreek daarna klassikaal. Noteer evt. op het bord.

UITLEG AAN LEERLINGEN: 

Voor je ligt een examenopgave en een wit vel. Het examen staat voor de school. Je leert, omdat je zo je examen haalt en door kan naar je vervolgopleiding. Kijk dit examen eens door. Wat vind je ervan? Wat valt je op?

Gereedschap

• Vaktaal
• 4 hoofdconcepten
• 23 kernconcepten
• Kennis, begrip en toepassing

Uitleg aan leerlingen, bijvoorbeeld:

Daarnaast willen we graag verklaren wat we zien. Veel gedrag van groepen mensen is niet toevallig. Er zitten vaak één of meer logische verklaringen achter. Je zult begrijpen dat het daarom noodzakelijk is om in dezelfde vaktaal met elkaar te spreken over maatschappelijke vraagstukken. Bij maatschappijwetenschappen maken we gebruik van 23 kernconcepten en vier hoofdconcepten. Dit zijn de belangrijkste begrippen van het vak waarmee we samen dezelfde vaktaal spreken.

Daarom mag je de kernconcepten en hoofdconcepten zien als gereedschap of instrumenten bij dit vak. Gereedschap en instrumenten kun je inzetten om daarmee meer te bereiken dan zonder deze hulpmiddelen. Zonder de hulpmiddelen lukt het misschien ook wel maar kost het veel meer moeite. Net zoals je met je handen minder goed iets kunt bouwen dan met gereedschap. Zorg dus dat je de definities leert kennen en vooral ook leert begrijpen.

Met die kennis en dat inzicht ben je er nog niet want gereedschap moet je vooral gebruiken. Het oefenen met toepassingsopdrachten is dus van het grootste belang om voor het vak te slagen en om er veel aan te hebben in je vervolgopleiding en rest van je leven.

Je zult door het doen van opdrachten twee dingen leren:

Begrip van de wereld om je heen, van actualiteit en maatschappelijke vraagstukken.

Je leert het gereedschap, de hoofd- en kernconcepten steeds beter gebruiken.

Hoofdconcepten (4x)

• Vorming
• Binding
• Verhouding
  
• Verandering
  

 Kernconcepten (23x)

Vorming: socialisatie, acculturatie, identiteit, cultuur, politieke- socialisatie, ideologie	Binding: sociale cohesie, cultuur, sociale institutie, groepsvorming, cultuur, politieke institutie, representatie, representativiteit
Verhouding: conflict, sociale ongelijkheid, macht, gezag, samenwerking	Verandering: rationalisering, democratisering, individualisering, globalisering, staatsvorming, institutionalisering

Kernconcept in actie

1. Kies samen één kernconcept 
2. Bedenk samen een  definitie (omschrijving)  van dit concept in jullie eigen woorden zonder het boek/internet te gebruiken
3.  Zoek (online) een foto/plaatje (bij voorkeur van een actuele gebeurtenis) dat het kernconcept volgens jullie goed afbeeldt
4. Onderbouw samen met behulp van de door jullie gemaakte omschrijving waarom deze foto het kernconcept 
5. Show and tell (klassikaal)

De 'routekaart' van Seneca (p. 10-11)

Havo

Hoofdstuk 1: Vorming

Hoofdstuk 2: Binding

Hoofdstuk 3: Verhouding

Hoofdstuk 4: Politiek in theorie

Hoofdstuk 5: Onderzoeksvaardigheden

Hoofdstuk 6: Politiek in de praktijk

Hoofdstuk 7: Samenlevingsvormen (Context 1 - Vorming)
Hoofdstuk 8: Maatschappelijke verschillen (Context 2 - Verhouding)

Hoofdstuk 9: Veiligheid (Context 3 - Binding)  

Indien gewenst kunt u hier de opbouw van het boek met leerlingen bespreken aan de hand van bladzijde 10 en 11 (havo en vwo)

Einde les, tot de volgende!