Theater 2026-2027

• Nederlands
• Secundair onderwijs
• Technisch secundair onderwijs
• Leerjaar 4

Theater

Wat zal je leren? 

• Je maakt kennis met het genre theater en meer bepaald met de voorstelling 'Geen Kafka'.

• Je kent de belangrijkste termen binnen de theaterwereld.

• Je leert je ervaring van een theatervoorstelling te verwoorden.

Thema: Angst staat verbeelding in de weg.

Machtsrelaties: welke nog? 

1. Inleiding

Waaraan denk je als je het woord 'theater' hoort? 

Kies minstens vier woorden uit de woordenwolk.

b) Welke theaterstukken heb je al gezien? 

c) Bekijk de affiche van de voorstelling en beantwoord de vragen die de leerkracht je stelt. 

d) Bekijk de korte inhoud van de voorstelling. 

Blinde statistiek - thematiek

Blinde statistiek 

- Lees eerst alle richtlijnen

- Je legt je hoofd op de bank en sluit je ogen. 

- Je leerkracht geeft je enkele stellingen. 

- Ga je akkoord, dan steek je je hand in de lucht. 

- Er wordt niet gedeeld wie wat heeft geantwoord, enkel de aantallen. 

Wie was Kafka? 

Schrijver van het vreemde, het absurde en het beklemmende. 

2. Theaterwoordenschat

3. Tekentaal

Even sorteren...

Jullie krijgen dadelijk een aantal theaterbegrippen. 

Sorteer de begrippen in twee logische groepen. 

Begrijp je een term niet, vraag dan even. 

mimiek

kostumering

decor

belichting 

video/
projecties

grime

Even sorteren ...

De begrippen kunnen we verdelen in twee hoofdgroepen, namelijk: 

- acteur: de personen die de personages vertolken

- scène: alles wat te maken heeft met het gebeuren op het podium

Even kaarten ...

Te makkelijk ;-)? 

We doen er binnen deze twee hoofdgroepen nog twee subgroepen bij. 

Een theatervoorstelling bijwonen is een beleving voor je zintuigen. Waar let je op tijdens theater?

👀 Wat je ZIET (= visueel)

👂 Wat je HOORT (= auditief)

Niets is zomaar op scène, alles heeft een betekenis.

Denk nog eens aan je begrippen. Welke subgroep sorteerde je hiervoor?  

Alle begrippen die voor je liggen hebben te maken met: 

👀 Wat je ZIET (= visueel)

Je krijgt nu nog andere begrippen die horen tot deze subgroep. 

👂 Wat je HOORT (= auditief)

Plaats ze juist bij de hoofdgroep acteur of scène. 

mimiek

accessoires

muziek

decor

stemtimbre, toonhoogte

rekwisieten

geluid

belichting

video/projectie

houding

proxemiek

gesties

bewegingen

grime

kapsel

kostumering

ritme & tempo

zang

volume/intonatie

accent/woordkeuze

- proxemiek: nabijheid van acteurs tegenover elkaar

- grime: make-up

- stemtimbre: (toon)kleur van een stem 

- toonhoogte: diepte van een stem

- volume: hoe hard / zacht je praat

- intonatie: de melodie van je stem (emotie)

Al deze begrippen maken deel uit van de tekentaal van toneel! 

Welke term past hier het best bij?

1. grime
2. gestiek
3. proxemiek
4. mimiek

Welke term past hier het
best bij?

1. grime
2. gestiek
3. proxemiek
4. mimiek

Welke term past hier
het best bij?

1. decor
2. rekwisieten
3. belichting
4. projecties

Welke term past hier
het best bij?

1. decor
2. rekwisieten
3. belichting
4. projecties

Benoem twee voorbeelden
van tekentaal die je op de
afbeelding ziet.

4. Theateretiquette

Een theaterbezoek wordt nog mooier met de juiste etiquette

Naar: Opendoek 

a) ‘Theater is een samenspel van spelers en publiek’. Wat wordt daarmee bedoeld? 

a) ‘Theater is een samenspel van spelers en publiek’. Wat wordt daarmee bedoeld? 

Een voorstelling kan pas slagen als zowel de spelers als het publiek naar elkaar luisteren en elkaar respecteren. 

b) Leg het citaat uit.

“Is het gebruik van een laserpen dan niet een beetje zoals kiezen tussen de pest en de cholera?”

b) Leg het citaat uit.

“Is het gebruik van een laserpen dan niet een beetje zoals kiezen tussen de pest en de cholera?”

Je moet uit twee slechte opties de minst erge kiezen. Het gebruik van een laserpen is waarschijnlijk net iets minder storend (dan een oplichtend beeldscherm). 

c) Geef een ander woord voor:

- beleefdheid: welvoeglijkheid

c) Geef een ander woord voor:

- beleefdheid:

- van antwoord dienen:

c) Geef een ander woord voor:

- beleefdheid: welvoeglijkheid

- van antwoord dienen: repliceren

d) Wat stoort jou tijdens een voorstelling? 

5. Applaus

Applaudisseren is een universeel gebruik.

1. Juist
2. Fout

De Romeinen gaven op het einde van een voorstelling aan dat er geklapt kon worden.

1. Juist
2. Fout