Het Romeinse Rijk
4.2 De Romeinse samenleving
Het Romeinse Rijk
4.2 De Romeinse samenleving
Leerdoelen
Ik kan een beschrijving geven van de Romeinse economie
Ik kan beschrijven welke sociale verschillen er waren in de steden.
Ik kan de sociale verschillen op het platteland beschrijven.
Ik kan uitleggen wie er voor de armen zorgden en hoe dat gebeurde
Ik kan een beschrijving geven van de slavernij in het Romeinse Rijk.
De economie van het rijk
In de eerste 2 eeuwen n. Chr. bloeiden handel, landbouw en nijverheid
Oorzaken: Pax Romana, verharde wegen, rijksmunten
Ook handel met gebieden buiten het Romeinse Rijk
Brood kwam overzee uit Sicilië, Noord-Afrika en Egypte
Patriciërs
In de steden leefde de elite een luxeleven
De meeste rijken waren patriciërs, zij kwamen uit rijke families die al generaties lang aanzien genoten.
Zij waren vaak grootgrondbezitters met grote landbouwbedrijven en deden mee aan het bestuur
Het proletariaat
In de stad woonden massa's armen zonder bezit: het proletariaat.
Mannen, vrouwen en kinderen zonder vast beroep
Gezinnen woonden in één kamer in flats
Geen keuken dus eten kopen bij eethuizen
Werklozen leefden op straat of in lemen hutten.
De middenstand
Winkeliers en ambachtslieden hadden het beter
Zij woonden ook boven hun winkel maar hadden meer ruimte
Vaak hadden zij ook enkele slaven in dienst.
Leven op het platteland
Boeren vormden de grootste groep in het rijk.
Hun bestaan was hard en onzeker.
Naast kleine boerderijen ook grote landbouwbedrijven die produceerden voor de handel > vaak bewerkt door slaven
Brood en spelen
De allerarmsten waren afhankelijk van graan dat werd uitgedeeld in de stad.
Panem et circenses, oftewel 'brood en spelen'
De keizer en rijke patriciërs hadden snel in de gaten dat het gewone volk rustig blijft zolang het maar wat te eten heeft en/of zich niet gaat vervelen.
Hiervoor werden renbanen en amfitheaters gebouwd.
Het volk kreeg dus 'brood' en 'spelen' in het Colosseum.
Gladiatoren
Gladiatoren waren zwaardvechters die in een stadion tegen wilde dieren of tegen elkaar vochten.
Hoewel veel gladiatoren slaven zijn (geweest), zijn het echte sterren.
Gevechten op leven en dood komen voor, maar worden als het even kan, voorkomen.
Slaafgemaakten
Slavernij was bij de Romeinen heel normaal.
Slaaf werd je bijvoorbeeld omdat jouw land was veroverd, als straf, of omdat je je schulden niet kon betalen.
Er waren veel slaafgemaakten in Rome: Van de miljoen inwoners waren ongeveer 400.000 slaafgemaakten!
Het werk dat slaven deden was heel verschillend: van zwaar werk in de mijnen, tot leraar voor de kinderen van Rijke Romeinen.
Vooral Griekse slaven werden voor dat laatste veel gebruikt.
Je kon vaak niet zien of iemand slaaf was.
Sterker nog: sommige slaven waren beter gekleed dan arme, vrije Romeinen!
Vrijgelatenen
Je kon als slaafgemaakte worden vrijgelaten.
Als vrijgelatene ben je nog geen Romeins burger, dat worden je kinderen pas.
En op jouw grafsteen zal ook de letter 'L' staan, dat libertus betekent: vrijgelatene.
Meestal stond de naam van je vroegere eigenaar erbij.
Plaats de volgende personen in volgorde van aanzien.
Ik kan een beschrijving geven van de Romeinse economie
Ik kan beschrijven welke sociale verschillen er waren in de steden.
Ik kan de sociale verschillen op het platteland beschrijven.
Ik kan een beschrijving geven van de slavernij in het Romeinse Rijk.