Diabetes mellitus: een chronische uitdaging
Diabetes mellitus: een chronische uitdaging
Wat weet jij al over diabetes mellitus?
Leerdoel van deze les
Aan het einde van deze les kun je uitleggen wat diabetes mellitus is, de typen onderscheiden, symptomen herkennen, handelen bij acute situaties en passende zorg bieden.
Wat is diabetes mellitus?
Diabetes mellitus is een chronische stofwisselingsziekte waarbij de suikerstofwisseling verstoord is door een tekort aan insuline.
De rol van insuline en glucagon
Insuline verlaagt de bloedglucose door opname van glucose in cellen. Glucagon verhoogt de bloedglucose door het vrijmaken van opgeslagen glucose.
Typen diabetes mellitus
Type 2
Type 1
Insulineafhankelijk. Ontstaat vaak op jonge leeftijd. Alvleesklier maakt geen of heel weinig insuline aan.
Niet-insulineafhankelijk/verworven. Meestal ouderdomsdiabetes. Lichaam maakt insuline, maar reageert er onvoldoende op.
Verschijnselen en diagnose
Belangrijke symptomen: veel dorst, vaak plassen, vermoeidheid, jeuk, slecht genezende wondjes. Diagnose via glucosemeting in bloed/urine.
Behandeling van diabetes
Type 1: insuline-injecties en gezonde leefstijl. Type 2: dieet, bewegen, indien nodig tabletten of insuline. Altijd aandacht voor zelfzorg.
Acute complicaties: hypo en hyper
Hypo = lage bloedsuiker; symptomen: trillen, zweten, bewustzijnsdaling. Hyper = hoge bloedsuiker; symptomen: veel dorst/plassen, vermoeidheid, acetongeur.
Handelen bij een hypo
Geef suikerwater of snelle koolhydraten. Observeer situatie. Neem contact op met arts bij bewusteloosheid. Handelen bij twijfel altijd als bij hypo!
Langdurige complicaties
Veelvoorkomende problemen: voetwonden, hart- en vaatziekten, aantasting van ogen/nieren/zenuwen. Regelmatige controles zijn onmisbaar.
Multidisciplinaire zorg
Zorg bij diabetes vraagt samenwerking: huisarts, verpleegkundige, diëtist, pedicure, specialist. De diabetesverpleegkundige is een belangrijke schakel.
Actieve werkvorm: casus
Lisa, 56 jaar, heeft dorst, voelt zich erg moe en moet ’s nachts vaak plassen. Wat zijn mogelijke vervolgstappen? Bespreek in groepjes en deel je antwoord.
Kennisquiz: test jezelf!
1. Wat is het verschil tussen een hypo en een hyper? 2. Noem twee symptomen van diabetes. 3. Waarom is goede voetverzorging belangrijk bij diabetes?
Hoe behandel je diabetes type 2?
Meer suiker
Lichaamsbeweging
Minder drinken
Gezonde voeding
Wat veroorzaakt hyperglykemie?
Te weinig bloedsuiker in het bloed
Normale bloedsuikerspiegel
Overmatige insulineproductie
Te veel bloedsuiker in het bloed
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.