2.1 Communicatie en media (Basis)
Communicatie en media
Lesduur is: 45 minOnderdelen in deze les
Communicatie en media
Open vanuit iets herkenbaars: leerlingen sturen elke dag berichten, kijken filmpjes en krijgen nieuws binnen. Deze les maakt zichtbaar hoe dat communicatie heet en welke woorden daarbij horen.
Dit ga je leren
Ik kan uitleggen wat zender, ontvanger, informatie, medium, massacommunicatie en massamedia betekenen.
Deze slide heeft geen instructies
Welk woord past voor jou bij media of communicatie?
Gebruik de woordenwolk als start: vraag kort waarom leerlingen juist die woorden kiezen. Verwachte thema’s: appen, nieuws, telefoon, tv, praten, internet.
Wat is communicatie?
Communicatie is het doorgeven van een boodschap.
Er is iemand die iets stuurt en iemand die het ontvangt.
Dat kan met woorden, beeld, geluid, tekst of gebaren.
Leg uit dat communicatie niet alleen praten is. Ook appen, een verkeersbord, een filmpje of een nieuwsbericht zijn vormen van communicatie.
Zender en ontvanger
De zender stuurt de boodschap.
De ontvanger krijgt de boodschap.
In één gesprek kun je allebei zijn.
Bij appen wisselen zender en ontvanger steeds.
Benadruk dat rollen kunnen wisselen. Wie eerst luistert, kan daarna zelf iets terugzeggen en wordt dan zender.
Informatie in een boodschap
Informatie is wat de boodschap vertelt.
Voorbeelden van informatie zijn:
een tijd: De les begint om 9 uur
een mening: Ik vind deze film goed
een waarschuwing: Pas op, gladde vloer
Maak duidelijk dat informatie niet altijd feitelijk nieuws hoeft te zijn. Ook een mening of waarschuwing geeft informatie door.
Hoe komt informatie over?
Een boodschap heeft meestal drie delen:
zender
informatie
ontvanger
Zonder ontvanger is er geen communicatie.
Dit is een samenvattende tussenslide. Gebruik een eenvoudig voorbeeld, zoals: docent zegt dat de pauze begint; docent = zender, boodschap = informatie, klas = ontvanger.
Wat is een medium?
Een medium is het middel waarmee een boodschap wordt doorgegeven.
Voorbeelden:
telefoon
televisie
krant
radio
internet
poster
Koppel medium aan het woord 'middel'. Zo onthouden leerlingen makkelijker dat een medium de weg is waarlangs informatie gaat.
Wie is de ontvanger?
degene die luistert
degene die stuurt
het middel
de informatie
Sluit aan op slides 2-5: ontvanger krijgt de boodschap. Distractors testen verwarring met zender, medium en informatie.
Maak de tekst compleet
Bij communicatie stuurt de zender een boodschap. De informatie is wat die boodschap vertelt. De ontvanger krijgt de boodschap en begrijpt wat bedoeld wordt.
Alle drie kernwoorden komen uit de eerste subtopic: zender, informatie, ontvanger.
Noem een voorbeeld van communicatie.
Bespreek dat antwoorden een situatie moeten noemen met zender én ontvanger, bijvoorbeeld appen, praten, bellen of een waarschuwing lezen. Laat leerlingen de rollen benoemen.
Voorbeelden van media
Niet elk medium werkt hetzelfde.
Een gesprek is direct.
Een krant is geschreven.
Radio gebruikt geluid.
Sociale media verspreiden snel berichten.
Laat zien dat hetzelfde bericht via verschillende media kan komen. Bijvoorbeeld: nieuws over een storm via radio, app en tv.
Eén boodschap, ander medium
De keuze van het medium maakt verschil.
Een appje is snel en kort.
Een brief is vaak langer.
Een filmpje laat beeld en geluid zien.
Het medium beïnvloedt dus hoe informatie overkomt.
Gebruik een herkenbaar voorbeeld: iemand zegt 'ik kom later'. In een appje lijkt dat anders dan wanneer iemand het face-to-face zegt.
Wat is een medium?
een grote groep
een soort informatie
een middel
een ontvanger
Sluit aan op slides 6-8: medium = middel waarmee je de boodschap doorgeeft.
Welk medium gebruik jij het meest?
telefoon
televisie
radio
krant
internet
Deze slide heeft geen instructies
Vul de juiste woorden in
Een medium is het middel waarmee een boodschap wordt doorgegeven. Een appje is vaak kort en snel. Een filmpje gebruikt beeld en geluid.
Gebaseerd op slides 6-8 over medium en verschil tussen media.
Wat is massacommunicatie?
Massacommunicatie is communicatie naar een grote groep mensen tegelijk.
Voorbeelden:
tv-nieuws
radio-uitzending
landelijke reclame
nieuwswebsite
Benadruk het verschil met een gewoon gesprek. Bij massacommunicatie is de boodschap bedoeld voor veel mensen tegelijk, vaak zonder direct antwoord.
Deze slide heeft geen instructies
Kenmerken van massacommunicatie
bereikt veel mensen tegelijk
vaak via een medium
meestal weinig direct contact terug
boodschap is voor een groot publiek
informatie verspreidt zich snel
Noem eventueel dat reacties tegenwoordig soms wel sneller kunnen, bijvoorbeeld online, maar dat het nog steeds om een groot publiek gaat.
Wat zijn massamedia?
Massamedia zijn media die massacommunicatie mogelijk maken.
Voorbeelden:
televisie
radio
kranten
grote nieuwssites
sociale media-platforms
Maak het onderscheid scherp: massacommunicatie is het proces, massamedia zijn de middelen die daarvoor worden gebruikt.
Massacommunicatie of niet?
Niet alles via media is massacommunicatie.
Een privébericht aan één vriend is geen massacommunicatie.
Een bericht op een groot openbaar platform kan dat wel zijn.
Het gaat om het bereik: één persoon of een grote groep.
Dit onderscheid voorkomt verwarring. Sociale media kunnen zowel persoonlijke communicatie als massacommunicatie zijn.
Alles bij elkaar
Zender stuurt informatie → via een medium → naar een ontvanger
Als dat naar veel mensen tegelijk gebeurt, heet het massacommunicatie.
De middelen die daarbij helpen, noem je massamedia.
Dit is de kern van de paragraaf in één schema. Laat leerlingen de woorden hardop koppelen aan een voorbeeld zoals het journaal.
Wat is massacommunicatie?
praten met één vriend
een brief schrijven
berichten wissen
naar veel mensen tegelijk
Sluit aan op slides 9-12. Correct antwoord legt nadruk op groot bereik tegelijk.
Maak de uitleg af
Bij massacommunicatie gaat een boodschap naar veel mensen tegelijk. Massamedia zijn de media die dat mogelijk maken, zoals tv, radio en grote nieuwssites.
Controleert het verschil tussen proces (massacommunicatie) en middelen (massamedia).
Belangrijke woorden
zender - degene die een boodschap stuurt
ontvanger - degene die de boodschap krijgt
informatie - de inhoud van de boodschap
medium - het middel waarmee de boodschap wordt doorgegeven
massacommunicatie - communicatie naar veel mensen tegelijk
massamedia - media die berichten aan grote groepen verspreiden
Deze slide heeft geen instructies
Huiswerk:
Opdrachten bij les 2.1, wb blz. 34 t/m 37
Deze slide heeft geen instructies
