2kgt Thema 3 Bloedsomloop.pptx

• newEditor

8.3 De bloedsomloop

Waar bestaat je bloed uit? Hoe werkt het hart? Hoe ziet het bloedvatenstelsel eruit? Hoe komt zuurstof bij je organen?

• Wat weten jullie al over bloed en de bloedsomloop?

100.000 km!

Dat is 2,5x rond de aarde

Bloed: onderdelen en taken

• 5-6 liter

• Bloedplasma (55%):
  7% eiwitten
  91% water
  2% opgeloste stoffen (zoals glucose)

• Bloedcellen (45%)

Rode bloedcellen:

5 miljoen per mL

Hemoglobine maakt bloed rood

En bindt zuurstof  cellen in organen
geen celkern

Witte bloedcellen
7000 per mL
wel een celkern
maakt ziekteverwekkers onschadelijk

• Bloedplaatjes
  300.000 per mL
  uiteengevallen cellen
  stolt buiten bloedvat -> korstje

https://schooltv.nl/video/samenstelling-van-het-bloed-waaruit-is-bloed-samengesteld/#q=onderdelen%20bloed

Opdrachten

Thema 3 basisstof 1: 1, 5, 6, 7, 8

Klaar? 9+ en 10

Bs3: Het hart

Leerdoelen:

• Je kunt de delen van het hart en de aansluitende bloedvaten benoemen

• Je kunt de kenmerken en functies van het hart en die bloedvaten noemen

Planning: 

• Bs 3: Het hart

• Opdrachten bs 3

• Afsluiting
  

Waar of niet waar

• Witte bloedcellen vervoeren zuurstof
  

• Bloedplaatjes vormen korstjes
  

• Uit de longblaasjes gaat koolstofdioxide naar het bloed
  

• 3% van je bloed bestaat uit bloedplasma

Waar Niet waar

Bs3 het hart

Let op: in tekeningen tekenen we blauw en rood bloed

Rood: zuurstofrijk bloed
Blauw: zuurstofarm bloed

Bloedsomloop bespreken we in bs2 volgende les.

Het hart van buiten

De onderdelen van het hart
Rood: zuurstofrijk bloed
Blauw: zuurstofarm bloed

1. Holle ader

2. Longslagader

3. Aorta

4. Longader

/halvemaanvormige kleppen

Hoe pompt het hart?

• https://schooltv.nl/video/het-hart-je-hart-is-zo-groot-als-een-vuist/#q=hart%20klopt

• Drie stappen:

1. Boezems trekken samen
   Hartkleppen open
   Bloed naar de kamers

2. Kamers trekken samen
   Slagaderkleppen open en hartkleppen dicht
   Bloed naar longslagader en aorta

3. Hartpauze
   Hartkleppen open en halvemaanvormige kleppen dicht
   Bloed vanuit de holle ader en longader naar de boezems

Halvemaanvormige kleppen zijn open als kamers samentrekken
Hartkleppen zijn open als de boezems samentrekken en tijdens de hartpauze

Opdrachten bs 3

Bs 3: 1, 2, 4, 5, 7

Klaar? Maak een tekening van het hart

Of 

Klaar? Maak ook 8 en 9

Afsluiting: onderdelen benoemen

Bovenste holle ader Aorta

? Longaders

?

rechterboezem
halvemaanvormige kleppen ?

?
?

halvemaanvormige kleppen linkerkamer

harttussenwand
?

Afsluiting: onderdelen benoemen

Bovenste holle ader Aorta

longslagader Longaders

linkerboezem

rechterboezem
halvemaanvormige kleppen hartkleppen

hartkleppen
onderste holle ader

halvemaanvormige kleppen linkerkamer

harttussenwand
rechterkamer

Bs2: De bloedsomloop

Leerdoelen:

• Je kunt drie typen bloedvaten noemen met hun kenmerken en functies.

• Je kunt in het bloedvatenstelsel van de mens slagaders en aders benoemen.

• Je kunt de kleine en grote bloedsomloop onderscheiden met hun functies.

Planning:

• Check bs 3

• Bs 2: de bloedsomloop

• Opdrachten bs 3

• Afsluiting
  

Bs 2 De bloedsomloop

Bloed stroomt door bloedvaten en door het hart

Drie soorten bloedvaten:

• Slagaders: van het hart naar organen

• Haarvaten: kleine vaatjes, vertakkingen van slagaders

• Aders: van organen naar het hart

Namen van bloedvaten:

Orgaan + slagader  nierslagader, longslagader
Orgaan + ader  nierader, longader
Behalve: onderste/bovenste holle ader, aorta en poortader

Kenmerken van bloedvaten

Drie soorten bloedvaten:

• Slagaders:

  • van het hart naar organen,

  • dikke stugge wand

  • hoge bloeddruk

  • elastisch

• Haarvaten: kleine vaatjes, vertakkingen van slagaders,
  dunne wand (één cel dik)

• Aders:

  • van organen naar het hart

  • flexibele wand, dunner dan slagaders

  • aderkleppen

Wat gebeurt er in de haarvaten?

Bloed vervoert stoffen

• Zuurstof van de longen naar de cellen

• Koolstofdioxide van de cellen naar de longen

Zuurstofrijk bloed

Zuurstof |

|

koolstofdioxide zuurstofarm bloed

De bloedsomloop tekenen

• Blauw en rood

• Hart + delen

• Bloedvaten naar en uit het hart

• Organen

• Mensen en veel dieren hebben een dubbele bloedsomloop:

  • Kleine bloedsomloop: hart – longen – hart

  • Grote bloedsomloop: hart – andere organen – hart

• Alle slagaders behalve longslagader bevatten zuurstofrijk bloed
  Alle aders behalve longader bevatten zuurstofarm bloed

Opdrachten bs 2

Bs 2: 1, 2, 3, 5, 6, 8

Klaar?

• Maak een samenvatting van de basisstof 
  of

• Maak ook 9 en 10

Kenmerken van bloedvaten en
Bs 4 Uitscheiding

• Kenmerken van bloedvaten (bs 2b)

• Check

• Opdrachten 2b

• BesprekenUitscheiding bs 4

• Opdrachten bs 4

Waar of niet waar

• In de longader zit zuurstofrijk bloed
  

• In bloed van je organen naar je hart zit veel zuurstof
  

• Aders hebben een dikkere wand dan slagaders
  

• Aderkleppen voorkomen dat bloed de andere kant op stroomt

Waar Niet waar

Opdrachten bs 2b

Bs 2: 1, 2, 6

Klaar? 9+ en 10

Bs 4 Uitscheiding

• Check hart en dubbele bloedsomloop

• Uitscheiding bs 4

• Opdrachten bs 4

• Afsluiting

Bs 4 Uitscheiding

Hoe gaan afvalstoffen je lichaam uit? Wat doen je nieren?

Uitscheiding: afvalstoffen worden verwijderd uit het bloed en uit je lichaam

Afvalstoffen: stoffen die je lichaam niet nodig heeft, bijvoorbeeld koolstofdioxide (longen)

Nieren verwijderen andere stoffen, filter voor je bloed.

Urine gaat van je nier  urineleider  urineblaas  urinebuis

Opdrachten 3.4

Bs 4: 1, 2, 3, 4, 6, 8

Klaar? 9+ en 10

3.5 Afweer

• Check uitscheiding

• Afweer

• Opdrachten bs 5

• Afsluiting

3.5 Afweer

Immuunsysteem = afweersysteem

Ziekteverwekkers: virus, bacterie, schimmel

• Huid

• Slijmvliezen

• Zoutzuur

Infectie: ziekteverwekker is lichaam binnengedrongen

Wat doen witte bloedcellen?

Opdrachten 3.5

Bs 4: 1, 2, 3, 4, 7, 8

Klaar? Maak tekeningen/ samenvattingen/ test jezelfs

Bs 6 Gezond leven

• Bs 6 Gezond leven

• Docu

Bs 6 Gezond leven

Bloeddruk gaat omhoog bij inspanning, stress,
overgewicht, zout eten….

Slagaderverkalking: door veel vet eten, witte bloedcellen en vetten hopen op in bloedvaten  nauwer en minder elastisch  hart moet harder pompen, hogere bloeddruk

https://www.youtube.com/watch?v=ziAP6QblSSE

https://schooltv.nl/video/hoe-werkt-een-leugendetector-lichamelijke-sensaties-onder-de-loep/#q=bloeddruk

Hart- en vaatziekten voorkomen

• Niet roken

• Drink geen alcohol,
  na je 18e niet meer dan één glas per dag

• Beweeg voldoende (30 min per dag)

• Eet gezond (bouwstoffen, beschermende stoffen)

• Voorkom stress en zorg voor voldoende ontspanning
  Alles kost energie  kies waar je je energie aan besteedt

Eerste hulp bij hartproblemen

• Hartritme: ca. 70x per minuut

• Problemen: verkeerd ritme of zelfs stilstand
  

• Eerste hulp verlenen bij een hartstilstand:

  • Controleer bewustzijn

  • Bel 112

  • Controleer ademhaling

  • Niet normaal? Reanimatie: hartmassage 30x en mond-op-mondbeademing 2x

  • Check AED: geeft schok aan het hart