Lesweek 4: Thema 8 - Samenleven in Nederland, les 1
Door: Thijs Venzelaar - Albeda Baljuwstraat
Lesweek 4: Thema 8 - Samenleven in Nederland, les 1
Door: Thijs Venzelaar - Albeda Baljuwstraat
Centrale vraag van de les: hoe veranderen emigratie en immigratie een samenleving, en wat betekent dat voor Nederland als multiculturele samenleving?
Lesdoel
Je leert multicultureel is.
Je kunt uitleggen wat een bevolkingsgroep is.
Je leert wat immigreren en emigreren is.
Je kan uitleggen wat discriminatie is.
Deze slide heeft geen instructies
Welke woorden komen bij je op als je denkt aan migratie?
Gebruik de woordwolk als start: laat leerlingen verschillen benoemen tussen neutrale woorden, gevoelens en voorbeelden. Koppel daarna terug naar emigreren, immigreren en samenleven.
Wat betekenen emigreren en immigreren?
Emigreren: vertrekken uit je land om ergens anders te gaan wonen
Immigreren: aankomen in een nieuw land om daar te wonen
Het gaat dus om hetzelfde ook een verhuizing, maar bekeken vanuit een ander land.
Voor Nederland is iemand een immigrant als die hier komt wonen
Benadruk het perspectiefverschil: dezelfde persoon kan emigrant én immigrant zijn, afhankelijk van welk land je bekijkt.
Migratie gaat over verhuizen over grenzen
Mensen verhuizen soms binnen een land, maar bij migratie gaat het vaak om een verhuizing naar een ander land.
Dat kan tijdelijk zijn, voor een paar jaar, of blijvend. Migratie heeft vaak gevolgen voor werk, taal, familie, school en identiteit.
Houd het bij internationale migratie, omdat dat het best aansluit op immigreren en emigreren.
Hoe noem je iemand die naar Nederland komt om hier te wonen?
emigrant
toerist
immigrant
reiziger
Toetst het perspectiefverschil uit de eerste slides: voor Nederland is deze persoon een immigrant.
Vul de begrippen in
Bij emigreren vertrek je uit je land. Bij immigreren kom je juist in een nieuw land wonen. Die verhuizing heet migratie wanneer mensen over grenzen verhuizen.
De drie kernbegrippen uit het openingsblok worden hier compact herhaald.
Wat is een multiculturele samenleving?
Een multiculturele samenleving bestaat uit mensen met verschillende culturele achtergronden
Die verschillen kunnen zichtbaar zijn in taal, gewoonten, kleding, eten en tradities
In zo'n samenleving leven mensen naast en met elkaar
Nederland wordt vaak zo beschreven
Maak duidelijk dat cultuur meer is dan afkomst; het gaat ook om gewoonten, normen en tradities.
Hoeveel culturen zijn er ongeveer in Nederland?
In Nederland wonen mensen met herkomst uit heel veel verschillende landen en culturen. Het gaat om meer dan 190 nationaliteiten en dus om een grote culturele diversiteit.
Een exact aantal culturen is moeilijk te geven, omdat cultuur niet precies in losse vakjes past en mensen vaak meerdere invloeden combineren.
Gebruik 'meer dan 190 nationaliteiten' als benadering voor culturele diversiteit, maar leg uit dat nationaliteit en cultuur niet precies hetzelfde zijn.
Hoe zie je die diversiteit terug?
In buurten, scholen en sportclubs
In winkels, restaurants en markten
In talen die mensen thuis of op straat spreken
In feestdagen, muziek en familiegewoonten
Koppel aan herkenbare voorbeelden uit de leefwereld van leerlingen.
Kansen en uitdagingen van samenleven
Een multiculturele samenleving kan zorgen voor nieuwe ideeën, uitwisseling en verbinding. Mensen leren van elkaars ervaringen en gebruiken.
Tegelijk kunnen er ook misverstanden, vooroordelen of spanningen ontstaan. Daarom zijn respect, kennis van elkaar en gelijke behandeling belangrijk.
Blijf binnen burgerschap: perspectieven, samenleven en gelijkwaardigheid.
Wat past het best bij een multiculturele samenleving?
één vaste cultuur
alleen dezelfde taal
verschillende achtergronden
geen verschillen
Controleert of leerlingen begrijpen dat het gaat om samenleven van mensen met verschillende culturele achtergronden.
Waar zie jij culturele diversiteit het duidelijkst terug?
school
straat
winkels
sportclub
Deze slide heeft geen instructies
Noem één voorbeeld van diversiteit in Nederland.
Bespreek dat antwoorden kunnen gaan over taal, eten, feestdagen, muziek, kleding, gewoonten, maar ook over kansen en misverstanden in het samenleven.
Waarom verhuizen mensen naar een ander land?
Voor werk of een betere toekomst
Voor studie
Door liefde of gezinshereniging
Voor veiligheid bij oorlog of geweld
Door armoede of weinig kansen
Benadruk dat redenen vaak door elkaar lopen; iemand kan tegelijk voor veiligheid én toekomst vertrekken.
Push en pull-factoren
Bij migratie spelen vaak twee soorten redenen mee:
Push-factoren: redenen om weg te gaan, zoals oorlog, vervolging of werkloosheid
Pull-factoren: redenen om ergens heen te gaan, zoals veiligheid, werk, onderwijs of familie
Samen helpen deze factoren te verklaren waarom mensen verhuizen.
Gebruik de begrippen rustig; het is een handig denkkader zonder te technisch te worden.
Waarom verhuizen mensen naar Nederland?
Nederland biedt werk in verschillende sectoren
Er zijn opleidingen en universiteiten
Sommige mensen zoeken bescherming en veiligheid
Familie woont soms al in Nederland
Nederland heeft internationale verbindingen en steden
Noem dat de aantrekkingskracht van Nederland niet voor iedereen hetzelfde is.
Waarom vertrekken mensen uit Nederland?
Ook vanuit Nederland emigreren mensen.
Redenen kunnen zijn: werk in het buitenland, een partner in een ander land, avontuur, klimaat, pensioen of de wens om ergens anders een nieuw leven op te bouwen. Emigratie is dus niet iets dat alleen andere landen betreft.
Laat zien dat migratie tweerichtingsverkeer is; dat voorkomt een eenzijdig beeld.
Migratie
Verhuizen naar een ander land vraagt aanpassing
Mensen leren soms een nieuwe taal
Contact met familie kan veranderen
Identiteit kan uit meerdere achtergronden bestaan
Noem dat migratie zowel kansen als verlies kan betekenen: nieuwe mogelijkheden én gemis van vertrouwde omgeving.
Welke optie is een push-factor?
onderwijs
familie
veiligheid
oorlog
Laat zien dat push-factoren redenen zijn om weg te gaan; veiligheid en onderwijs zijn hier juist pull-factoren.
Vul de juiste woorden in
Mensen verhuizen naar een ander land door werk, studie of veiligheid. Ook familie kan een reden zijn. Redenen om te vertrekken heten vaak push-factoren.
De blanco's zijn dragende begrippen uit het blok over migratieredenen.
Welke reden voor migratie komt volgens jou het vaakst voor?
werk
studie
veiligheid
familie
Deze slide heeft geen instructies
Een stukje geschiedenis: koloniale banden
Nederland had vroeger koloniën
Die koloniale geschiedenis zorgde voor langdurige banden
Daardoor verhuisden later ook mensen uit voormalige koloniën naar Nederland
Geschiedenis en migratie zijn dus met elkaar verbonden
Houd dit deel kort en feitelijk, zoals gevraagd. Focus op de relatie tussen historische banden en latere migratie.
Immigratie uit voormalige koloniën
Na de koloniale periode kwamen onder meer mensen uit Indonesië, Suriname en de Nederlandse Antillen/Caribische delen van het Koninkrijk naar Nederland.
Dat gebeurde om verschillende redenen, zoals politieke veranderingen, werk, onderwijs, familiebanden en de bestaande band met Nederland.
Gebruik hedendaagse, zorgvuldige benamingen. Vermijd te veel detail; het gaat om het hoofdlijnverhaal.
Invloed op Nederland
Migratie heeft Nederland cultureel mee gevormd
Dat zie je terug in eten, muziek, taal en feesten
Ook zie je door zoveel culturen ook meer tradities ontstaan.
Bijv: Suikerfeest, Kerst,
Zomercarnaval, Carnaval.
Koppel terug naar burgerschap: wie in Nederland woont, maakt deel uit van de samenleving en geschiedenis daarvan.
Uit welk gebied kwamen onder meer mensen naar Nederland?
Indonesië
IJsland
Noorwegen
Zwitserland
De juiste optie komt uit het geschiedenisblok over voormalige koloniën. De andere opties zijn bewust landen zonder die genoemde koloniale band.
Maak de historische lijn compleet
Door het koloniale verleden bestonden er banden tussen Nederland en voormalige koloniën. Daarom kwamen later ook mensen uit Suriname, Indonesië en de Caribische delen van het Koninkrijk naar Nederland. Deze migratie had invloed op cultuur, taal en feesten.
Sluit aan op de hoofdlijn: historische banden helpen latere migratie en invloed op Nederland verklaren.
Waarom is respect belangrijk in een diverse samenleving?
Bespreek dat leerlingen kunnen noemen: wederzijds respect, luisteren, gelijke kansen, samenleven en niet uitsluiten. Er is niet één juist antwoord.
Begrippenlijst
emigreren - vertrekken uit je land om in een ander land te gaan wonen
immigreren - naar een nieuw land komen om daar te wonen
migratie - verhuizing van mensen, vaak over landsgrenzen heen
multiculturele samenleving - samenleving met mensen uit verschillende culturele achtergronden
cultuur - gewoonten, normen, waarden en tradities van een groep mensen
push-factor - reden waardoor iemand uit een land weg wil
pull-factor - reden waardoor iemand naar een land toe wil
Deze slide heeft geen instructies
Begrippenlijst
gezinshereniging - bij familie gaan wonen die al in een ander land woont
koloniën - gebieden die vroeger bestuurd werden door een ander land
voormalige koloniën - gebieden die vroeger koloniën waren, maar dat nu niet meer zijn.
Deze slide heeft geen instructies