Mentorles plannen en organiseren

• newEditor
• Mentorles
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 2

Mentorles plannen en organiseren

Laten zien: met welke onderdelen van de auto-metafoor zijn we nou bezig?

Plannen en organiseren

Wat weet je al over plannen en organiseren? Wat hoort er allemaal bij? Schrijf een aantal steekwoorden op!

1. Je leert nadenken over jezelf en je eigen 'handleiding'

2. Je krijgt tips over organiseren, plannen en time-management

3. Je denkt na over een handig plansysteem dat voor jou werkt.

4. Na deze les heb je een concreet plan over wat je wil veranderen.

Programma

1. Oriëntatie

2. Doel bepalen
   3. Organiseren
   4. Plannen

5. Time-management

6. Toepassen en delen

7. Evaluatie

Je kunt het onderdeel time-management eventueel overslaan, niet voor iedere leerling even relevant.

Voor de hele mentorles geldt wat mij betreft: deze tips hoeven allemaal niet, en het hoeft ook niet perfect. Maar sommige dingen kosten veel tijd of leveren veel gedoe op. Dus als je het dan wat efficiënter kunt maken voor jezelf, dan scheelt dat tijd (en dan kun je thuis meer gamen / kletsen / chillen!).

Het gaat ook vooral om een manier vinden die voor jou werkt. Dus niets móet op precies die manier, ga vooral experimenteren wat voor jou werkt.

Een persoonlijk voorbeeld werkt daarbij. Hoe zorg jij dat je je werk overzichtelijk houdt? Hoe houd jij je bureau/lokaal/... opgeruimd?

Het doel is uiteindelijk: een concreet plannetje bedenken over een klein dingetje dat je wil veranderen. Alles in één keer veranderen is vaak niet haalbaar en mislukt snel. Maar één klein dingetje lukt vaak wel.

Wat kun je al goed qua organiseren en plannen?

Eerst even: wat lukt er wel?

Wat wil jij deze les leren / bereiken? Welk probleem wil jij oplossen?

Kortom: wat is hun doel?

Welke oplossingen voor je probleem heb je al bedacht? Welke tips heb jij nu al voor klasgenoten?

Weten ze misschien al iets dat zou kunnen helpen? Deze vraag kun je eventueel overslaan.

Organiseren

- Heb je je spullen altijd bij je? 

- Kun je altijd al je spullen terugvinden thuis of in je tas?

- Kun je je spullen netjes opruimen?

Wat hoort er eigenlijk bij organiseren? Wat moet je daarvoor kunnen?

Welke spullen moet je elke dag meenemen naar school?

Laat ze zoveel mogelijk bedenken!

Organiseren

- Welke spullen zijn er specifiek nodig voor:

1. LO/PE

2. Math/Wiskunde

3. BV/ACD

4. ...?

Kunnen ze dit ook opnoemen?

Organiseren: tips

- Maak een checklist van mee te nemen spullen (per dag?) en leg 'm op je bureau

- Kies één moment in de week uit om je bureau / kamer / tas / kluisje op te ruimen

- Kies één vast moment op de dag om je tas in te pakken (en neem de tijd!)

- Richt je bureau / kamer handig in: sorteer boeken en spullen bijvoorbeeld op vak

Je kunt ze eventueel nu de checklist laten maken in hun agenda/plenda.

Ik zou vooral nadruk leggen op: maak hier een routine van, door het altijd op dezelfde manier, op hetzelfde moment van de dag te doen. Dan gaat het automatischer en dat scheelt energie en gedoe (net als tandenpoetsen!). In het begin voelt het misschien als tijdrovend om hier bewust de tijd voor te nemen, maar als je eraan went, scheelt het uiteindelijk tijd.

Help jezelf herinneren en vraag om hulp!

Welke van deze tips zou jij kunnen gebruiken?

Laat ze niet teveel uitkiezen: één of twee is al genoeg.

Plannen

- Maak je een planning voor (grote) toetsen of huiswerk?

- Heb je een plan voor je ergens aan begint?

- Kun je leerstof voor toetsen in kleine stukjes opdelen?

- Kun je kiezen welke taken eerst moeten en welke pas later?

Kom vooral met specifieke voorbeelden:

- als je met wat vrienden naar het Henschoter meer wil in de zomer, wat moet je dan allemaal voorbereiden?

- Hoe plan je voor de toetsweek?

- Ga je eerst leren voor de grote toets van morgen, of het huiswerk van wiskunde maken, omdat het toch al bijna af is?

Etc

Hoe pak jij het leren voor toetsen nu aan?

Wat is de huidige situatie? Vooral voor onze eigen nieuwsgierigheid (en omdat je daar later misschien in individuele gesprekken op terug wil komen).

Plannen: tips

- Gebruik je Plenda of een andere agenda

- Een planning is er voor jou, niet andersom: jij bent de baas

- Plan vooral ook vrije tijd / rust / buffer in

- Verzin een systeem dat voor jou goed werkt

- Plannen in je hoofd is ook plannen: geeft het meer rust als het op papier staat?

- Stel jezelf altijd deze vragen: Wat (moet er gebeuren)? Wanneer (moet het af zijn)? Hoeveel (tijd kost me dit)? Wie (of wat heb ik nodig?)

Dit is niet bedoeld voor mensen die nog nooit gepland hebben, want ik sla de basics over.

Mijn leerlingen kwamen vooral met vragen rondom: hoe zorg ik ervoor dat ik me aan mijn planning houd.

Mijn voornaamste tips zijn dus ook daarvoor:

- Je planning is er voor jou en niet andersom: jij bepaalt. Zorg dus dat het flexibel is, zodat je dingen kunt veranderen als het toch even anders loopt dan gedacht. Dat dingen veranderen is heel normaal en gebeurt ons volwassenen ook heel vaak. Daar moet je dus rekening mee houden in je planning. Zorg dus voor een goede buffer, zodat er altijd ruimte is om iets later in te halen. Zorg ook voor een systeem waarin je makkelijk iets kunt wijzigen aan je planning.

- Als je teveel inplant, heeft je brein bij voorbaat al geen zin om te beginnen. Zorg dus dat je het haalbaar houdt en wees lief voor jezelf. Houd rekening met wanneer je moe bent of geen zin hebt na een lange schooldag - en wanneer je juist wel tijd hebt. Verspreid het werk dus slim: geen heel moeilijk vak of veel huiswerk op een moeilijke, vermoeiende dag, maar juist in het weekend of een dag waarop je vroeg uit bent. Zorg ook voor genoeg pauzes en ook buffer helpt om te voorkomen dat je brein al voorbaat opgeeft.

- Plannen in je hoofd is op zich niet erg, maar soms is plannen op papier gewoon rustiger. Zorg dat je een systeem hebt waarop je kunt terugvallen als je het overzicht kwijtraakt. Maak dat een systeem dat bij jou past. Als je nog niet weet wat bij jou past, ga dan vooral experimenteren. Zometeen komen wat voorbeelden van hoe je dat kunt doen.

Papieren planning

- Plenda

- Andere agenda

- A4'tje met alle vakken en bijbehorende taken

- ....

Geef vooral ook een voorbeeld van je eigen agenda of die van een leerling die een systeem heeft dat goed voor 'm werkt.

Op Bol.com zijn talloze verschillende agenda's te koop: ga vooral op zoek naar iets dat voldoet aan jouw eisen:

- kleine agenda of juist groot?

- veel schrijfruimte of niet niet?

- juist wel veel ruimte om te schrijven voor het weekend of juist niet?

- ....

Digitale planning

- Taken (To do) in Outlook (via schoolmail) of in Teams (Planner)

- Calender blocking (Outlook of Gmail)

- Digitale todolist-apps (Todoist, ...)

Zometeen een paar afbeeldingen met voorbeelden. Misschien kennen ze zelf ook wel een handige app?

In zowel Teams als Outlook, apps die leerlingen sowieso hebben via school, kun je takenlijstjes aanmaken. Teams heeft meer opties dan Outlook. Dan kun je ook verschillende labels en categoriën aanmaken en taken toewijzen aan een dag, waardoor er ook een overzichtelijk dagrooster ontstaat.

In Google en in Outlook kun je aan calender blocking doen: je maakt dan eigenlijk agenda-afspraken voor je huiswerk. Je kunt daar ook je rooster in overnemen en erin zetten wanneer je voetbaltraining of iets dergelijks hebt. Je kunt zo specifiek zijn als je wil. Het voordeel hiervan is dat je heel makkelijk kan schuiven: als iets de ene dag niet lukt, schuif je het heel makkelijk naar de volgende dag of naar je buffermoment. Dat kan minder makkelijk bij een papieren planning. Een papieren planning is dan wel weer veel tastbaarder, dat maakt het soms makkelijker om ermee bezig te zijn.

Je kunt ook een app gebruiken, zoals Todoist. Ook hier kun je een takenlijstje maken en dat toewijzen aan een dag, zodat je in één oogopslag kunt zien wat je kunt doen. Hier zijn veel opties, dus dit is wel voor gevorderden. Je moet best een overzicht voor hebben.

Welk systeem lijkt jou handig? Waar zou je graag mee willen experimenteren?

Als je het nog niet weet: waar wil je mee experimenteren? Hoe ga je dat aanpakken? Denk eraan: het hoeft niet in één keer perfect, ga vooral uitproberen!

Hoe goed kun jij de tijd inschatten? Ben je vaak te laat?

Dit gedeelte over time-management kun je eventueel overslaan als je denkt dat hier weinig problemen mee zijn bij jouw leerlingen. Mijn leerlingen begonnen nu een beetje op te raken.

Time-management

- Ben je altijd op tijd of vaak te laat?

- Weet jij hoe lang dingen (huiswerk, ergens heen fietsen, ...) duren?

- Kun jij een toets op tijd af krijgen?

Hoe lang duurt een minuut?

Zit met je hoofd op je armen (op je tafel) stil totdat je denkt dat er 1 minuut voorbij is

Ga dan staan

Wie zit het meest in de buurt? 

Time-management: tips

- Een horloge is heel handig!

- Hou een tijdje bij hoe lang bepaald huiswerk duurt, zodat je dat weet voor de volgende keer

- Plan buffer in, mochten dingen toch iets langer duren

- Zet een wekker of herinnering op je telefoon of gebruik een kookwekker

- Stel jezelf doelen: zoveel opdrachten af binnen zoveel minuten

- Beloon jezelf als iets af is binnen de tijd

Welke tips kun jij gebruiken?

Toepassen

Bedenk hooguit 1 of 2 kleine dingen die je wil veranderen komende week/weken

- wat ga je veranderen?

- wanneer doe je dat?

- wanneer ga je kijken of het is gelukt?

- hoe help je jezelf herinneren?

- wie ga je om hulp vragen?

Maak het niet te groot, want dan mislukt het misschien!

Dit komt ook wel beetje overeen met de zogenaamde SMART-doelen, behalve dat ik daar zelf een hekel aan heb.

Liefst kom je hier in een individueel gesprek op terug, want dat werkt uiteindelijk het beste. Als je het echt goed wil doen, elke week even een update laten doen over hoe het gaat met hun goede voornemens.

Delen

- Deel je plan met een klasgenoot

- Help elkaar: wat kan er nog beter aan het plan?

- Hoe kunnen jullie elkaar helpen bij de uitvoering?

Onderzoek laat zien dat delen van goede voornemens en levensveranderingen de kans op succes enorm vergroot. Dus deel met klasgenoten, deel met je ouders, met vrienden - het helpt!

Welke tips uit deze les ga je komende week uitproberen?

Wat heb je vandaag over jezelf en je eigen 'handleiding' geleerd?

Wat vond je leerzaam / leuk tijdens deze les?

Wat moet er volgend jaar anders/beter aan deze les?