Les 8 Herhaling Docent.pptx


21-10-2025

  • Les 2: Reinigen en ontsmetten, hygiëne en PBM

1

1 / 87
volgende
Slide 1: Slide
newEditorDierverzorgingMBOStudiejaar 2

In deze les zitten 87 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 120 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les


21-10-2025

  • Les 2: Reinigen en ontsmetten, hygiëne en PBM

1

21-10-2025

2

Overzicht van deze module (OE)



Urineonderzoek

3

LessonUp-vraag:
Vraag 2 (Meerkeuze):
Welke drie onderdelen horen bij een compleet urineonderzoek?
A. Fysisch, chemisch, microscopisch ✔
B. Chemisch, bacteriologisch, hematologisch
C. Microscopisch, serologisch, fysisch
D. Alleen chemisch

Welke drie onderdelen horen bij een compleet urineonderzoek?

A

Fysisch, chemisch, microscopisch

B

Chemisch, bacteriologisch, hematologisch

C

Microscopisch, serologisch, fysisch

D

Alleen chemisch

Introductie

21-10-2025

4


  • Welke aandoeningen stellen we vast via een urineonderzoek?

Wat is een voordeel van cystocentese?

A

Niet invasief

B

Urine is steriel

C

Goedkoop

D

Geen echo nodig

Urine kan 24 uur bij kamertemperatuur bewaard worden zonder kwaliteitsverlies

A

Goed

B

Fout

Verzamelen urinemonster

21-10-2025

5

  • Door eigenaar:

    • Hond?

    • Kat?


  • Door dierenarts:

    • …..

      • …..

      • …..

Bewaren urinemonster

21-10-2025

6

  • Voorkeur: vers urinemonster = binnen 30 minuten na verzamelen


  • Koelen (0-4 °C) gedurende maximaal 12 uur


  • Langer bewaren: conserveringsmiddel toevoegen


  • Langer bewaren dan 24-48 uur: invriezen  onderzoek van urinesediment is daarna niet meer mogelijk

Fysisch urineonderzoek

21-10-2025

7

  • Kleur

  • Helderheid

  • Geur

  • Schuimvorming

  • Soortelijk gewicht


Kleur

21-10-2025

8

Rode urine bij een konijn is altijd een teken van bloed

A

Goed

B

Fout

Helderheid

21-10-2025

9

Acetongeur in urine kan wijzen op diabetes mellitus

A

Goed

B

Fout

Geur

21-10-2025

10

  • Karakteristiek voor de diersoort en geslacht


  • Afwijkende geuren:

    • Ammoniak = urineweginfectie

    • Rotte eieren = ernstige urineweginfectie/erg oude urine

    • Aceton = ernstige vorm van diabetes mellitus

Wat kan de oorzaak zijn van blijvend schuim in urine?

A

Glucose in urine

B

Eiwit in urine

C

Te hoge pH

D

Te veel water drinken

Schuimvorming

21-10-2025

11

Wat zegt een hoog soortelijk gewicht over urine?

A

Urine is verdund

B

Urine is geconcentreerd

C

Urine bevat veel bacteriën

D

Urine bevat veel glucose

Soortelijk gewicht (s.g.)

21-10-2025

12

Introductie

21-10-2025

13

  • Compleet urineonderzoek:

    • Fysisch (zie vorige les)

    • Chemisch

    • Microscopisch

    • Bacteriologisch (niet standaard)

Chemisch urineonderzoek

21-10-2025

14

  • Definitie: het kwalitatief en/of kwantitatief bepalen van allerlei chemische stoffen in urine, die mogelijk een indicatie zijn voor bepaalde ziektebeelden

Gebruik Combur test

21-10-2025

15

  • Let op de vervaldatum

  • Voorgeschreven afleestijd hanteren

  • Dop op de flacon, flacon liggend bewaren

  • Testuiteinde niet aanraken

  • Teststrook kort in urine dompelen/beetje urine erop druppelen

  • Aflezen bij goed licht

  • Bewaren bij kamertemperatuur


Welke pH- waarde past bij een gezonde hond?

A

4.5

B

6.5

C

8.5

D

9.0

pH

21-10-2025

16

  • pH-schaal: 0-14

  • pH urine: afhankelijk van dieet:

    • Herbivoor = alkalische urine

    • Carnivoor/eiwitrijk graansoorten = zure urine

Chemisch urineonderzoek

21-10-2025

17

  • Definitie: het kwalitatief en/of kwantitatief bepalen van allerlei chemische stoffen in urine, die mogelijk een indicatie zijn voor bepaalde ziektebeelden

Microscopisch urineonderzoek

21-10-2025

18

  • Buisje urine centrifugeren

  • Afschenken urine

  • Sediment “los tikken”

  • Druppel sediment op draagglaasje

  • Onderzoek onder microscoop, speel met belichting

Georganiseerd sediment

21-10-2025

19

Wat kan een oorzaak zijn van epitheelcellen in urine?

A

Blaasontsteking

B

Diabetes Mellitus

C

Leverfalen

D

Hartfalen

21-10-2025

20

Bacteriologisch urineonderzoek

21-10-2025

21

  • Opsturen naar laboratorium (bijv Idexx)

  • Dipslide (uricult) in praktijk

    • Bepaling kiemgetal


21-10-2025

22

  • Bloed

Wat is bloed?

21-10-2025

23


Wat is de functie ven erytrocyten?

A

Afweer

B

Zuurstoftransport

C

Stolling

D

Hormoontransport

Erythrocyten

21-10-2025

24

  • Transport zuurstof en kooldioxide


  • Hemolyse door …….


  • Anemie door ……

  • Polycytemie door …….

Leukocyten

21-10-2025

25

  • Afweercellen


  • Verschillende types met elk hun eigen functie


  • Leukocytose = meer dan normaal

  • Leukopenie = minder dan normaal


Wat is de functie van trombocyten?

A

Afweer

B

Bloedstolling

C

Zuurstoftransport

D

Hormoonproductie

Trombocyten

21-10-2025

26

  • Bloedstolling


  • Calcium en vit. K nodig in cascade


  • Trombocytopenie = tekort

  • Verhoogde bloedingsneiging

Herkennen bloedcellen

21-10-2025

27

  • Diagnostisch middel = bloeduitstrijkje



Een bloeduitstrijkje moet je altijd eerst drogen voordat je het kleurt

A

Goed

B

Fout

21-10-2025

28

Kleuring uitstrijkje

21-10-2025

29


Welke WBC neemt toe bij een parasitaire infectie?

A

Neutrofiel

B

Eosinofiel

C

Lymfocyt

D

Monocyt

21-10-2025

30

21-10-2025

31

21-10-2025

32

21-10-2025

33

21-10-2025

34

Verschil hematologie - biochemie

21-10-2025

35

Serum bevat stollingsfactoren

A

Goed

B

Fout

Verschil volbloed-plasma- serum

21-10-2025

36

Wat zijn reticulocyten?

21-10-2025

37

Hoe anemie aantonen

21-10-2025

38

Welke kleuren kan het bloedplasma hebben?

21-10-2025

39

Nierwaarden

21-10-2025

40

Eiwitten

21-10-2025

41

  • TP = totaal proteine (eiwit)

    • Heel jong dier: lager TP

    • Te laag: PLN of PLE

    • Te hoog: Uitdroging of teveel GLOB


  • ALB = albumine: kleinste eiwit in het bloed

    • Te laag: PLN, PLE, leverprobleem, …..

    • Te hoog: uitdroging


  • GLOB = globulinen: ontstekingseiwitten

    • Te laag: PLN, PLE

    • Te hoog: ontsteking, tumoren

Leverwaarden

21-10-2025

42


Electrolyten

21-10-2025

43

  • Na = natrium: regelt vochtbalans

    • Te laag: diarree, nierziekte, teveel water drinken, …….

    • Te hoog: dehydratie, oververhitting, koorts, teveel zout opgenomen, …..


  • K = kalium: voor goede werking spieren

    • Te laag: braken/diarree, nierprobleem, leverziektes, …..

    • Te hoog: nierfalen, suikerziekte, plaskater, ……


  • Cl = chloor: regelen zuurgraad van het lichaam

    • Te laag: suikerziekte, braken/diarree, hartproblemen, nierziekte, …..

    • Te hoog: hyperventilatie, ziekte van Addison, diarree


Bloedglucose

21-10-2025

44


21-10-2025

45

  • Faeces

Een faecesmonster moet altijd gekoeld bewaard worden

A

Goed

B

Fout

Introductie

21-10-2025

46

  • Faeces = ontlasting


  • Vaak voorkomend probleem: diarree, eventueel samen met braken, vermageren, uitdroging, ……


  • Hulp bij diagnose en therapie: ontlastingsonderzoek

Faecesmonster

21-10-2025

47

  • Individuele monstername


  • Mengmonster



Faecesmonster

21-10-2025

48

  • Hygiëne!


  • Koelkast


  • Gegevens + gewenst onderzoek

Faecesonderzoek

21-10-2025

49

  • Macroscopisch onderzoek


  • Verteringsonderzoek


  • Microscopisch onderzoek  parasieten

    • Directe methode: maken van een natief preparaat

    • Flottatiemethode

    • Kleefbandmethode

    • Baermanntechniek

Macroscopisch onderzoek

21-10-2025

50

  • Start = signalement en anamnese

    • Wat is het signalement?

    • Welke vragen stel je in de anamnese?


  • Wat is diarree?

    • Hoeveelheid ontlasting per dag en per defecatie

    • Defecatie-frequentie

Macroscopisch onderzoek

21-10-2025

51

  • Kleur van de ontlasting is afhankelijk van:

    • Dieet

    • Galkleurstoffen

    • Bloed

    • Galgang afsluiting

    • E.P.I

Microscopisch onderzoek

21-10-2025

52

  • Diagnose besmetting met endoparasieten: kwalitatief onderzoek


  • Wormeieren of oöcysten in ontlasting (zie faeces deel 2)


  • Verschillende manieren:

    • Directe methode

    • Flotatiemethode

    • Kleefbandmethode

    • Bearmanntechniek

Directe methode/natief preparaat

21-10-2025

53


Flottatiemethode

21-10-2025

54

Wormen en ééncelligen

21-10-2025

55

  • Rondwormen (nematoden):

    • Spoelwormen

    • Zweepwormen

    • Haakwormen


  • Lintwormen:

    • Taeniae spp.

    • Echynococcus

    • Dipylidium


  • Ééncelligen (protozoa)

    • Coccidiose

    • Giardia


Spoelwormen

21-10-2025

56


Spoelworm = zoönose!

21-10-2025

58

Zweepwormen

21-10-2025

59


Zweepwormen: symptomen

21-10-2025

60

  • Bloederige diarree


  • Bij langdurige infecties:

    • Vermagering

    • Bloedarmoede

Zweepwormen: vorm eieren

21-10-2025

61



21-10-2025

64

  • Verzenden monsters

Een monster mag zonder formulier opgestuurd worden als de naam op het buisje staat

A

Goed

B

Fout

Afnemen/ bewaren bloed

21-10-2025

65

  • Afname:

  • Schoon/ Steriel oppervlak

  • Oppassen voor Hemolyse gevaar

  • - Korte groene naald

  • - 2,5- 5 ml spuit


  • Bewaren:

  • - In koelkast

  • - Heparine meteen centrifugeren,

  • - serum na ½ uur stollen centrifugeren


Opvangen/ bewaren ontlasting

21-10-2025

66

  • Opvangen/ bewaren:

  • - in een schoon potje/ speciaal laboratorium potje


  • Bewaren:

  • - In koelkast voorkomen van verder ontwikkelen wormeieren


Producten/ Buisjes

21-10-2025

67



  • Algemene buis


  • Gebruikt voor:

  • -Urine

  • (Blaas) Stenen

  • Vloeistof


  • U

Producten/ Buisjes

21-10-2025

68


  • Microscoop glaasjes houder:


  • Bloeduitstrijkjes

  • DNAB


  • UIT

Producten/ Buisjes

21-10-2025

69

  • Faeces potje

  • Potje in een potje

  • Spatel om monsters te verzamelen



  • F


Producten/ Buisjes

21-10-2025

70

  • Verzendzakje


  • In dit zakje wordt alles opgestuurd.

  • Formulier, Monster, Inlegdoekje


Dichtplakken!

Producten/ Buisjes

21-10-2025

71

  • Streepjescode


  • Gaat op formulier en elk buisje/ potje

  • Naam op bovenste sticker zelf bewaren

Monster opsturen naar het lab

21-10-2025

72

  • Neem het monster af/ aan

  • Bewaar het op de juiste manier

  • Vul het formulier volledig in

  • Vraag de koerier aan

  • Leg het zakje met monster in het kastje


Laboratorium formulieren

21-10-2025

73

  • Invullen:


  • Gegevens diereigenaar: ( in blokletters)

- Voorletter/ achternaam

- Straatnaam en huisnummer

- Postcode en woonplaats

- Datum

  • Barcode

  • Gegevens patiënt:

- Mannelijk, vrouwelijk, gecastreerd

- Naam dier

- Leeftijd

  • Stempel praktijk

    • Aankruisen onderzoek