Toegepaste Chemie 6GW-6STW vervangingsopdrachte 15/12

• Toegepaste Chemie
• Secundair onderwijs

Doel van vandaag

• Leerstof herhalen
  
• Nieuwe leerstof 
• Zelfstandige opdracht

Wat gaan we zien vandaag?

1. koolwaterstoffen
   
2. cyclische koolwaterstoffen
3. halogeenkoolwaterstoffen
4. alcoholen 
5. ethers
6. aldehyden en ketonen 
7. carbonzuren 
8. naamgeving

Wat zijn koolwaterstoffen?

Structuur van koolwaterstoffen

• Koolwaterstoffen zijn ketens van C en H atomen. 

• De eenvoudigste ketens noemen we alkanen. 
  

Alkanen

Tekenen van alkanen 

Structuurformule

Alkenen 

ethaan

etheen

2. Cyclische koolwaterstoffen

Koolstofring 

Cycloalkenen

cyclopenteen

3. Halogeen koolwaterstoffen

2-joodbutaan

4. Alcoholen

Functionele groep : hydroxylgroep -OH

Algemene formule: R-OH

5. Ethers

Twee alkylgroepen gebonden aan een zuurstofatoom

Algemene formule: R-O-R'

Methoxymethaan

Alkylgroep

ethylgroep

Methylgroep

6. Ketonen en aldehyden

Functionele groep: carbonylgroep -C=O

Algemene formule:

7. Carbonzuren 

Functionele groep : carboxylgroep -COOH

Algemene formule:   

8. Naamgeving

Stappenplan:

1. Bepaal langste koolstofketen : stamnaam

8. Naamgeving

Stappenplan:

1. Bepaal langste koolstofketen : stamnaam
   

Stamnaam : pentaan

8. Naamgeving

Stappenplan:

2. Bepaal en benoem zijketens (alkylgroepen)

Stamnaam : pentaan

8. Naamgeving

Stappenplan:

2. Bepaal en benoem zijketens (alkylgroepen)

Stamnaam : pentaan

Zijketens: methyl, ethyl

8. Naamgeving

Stappenplan:

3. Nummering alkylgroepen: 

           - 1e zijketing zo laag mogelijke nummer 

           - zijketens in alfabetische volgorde 

Stamnaam : pentaan

Zijketens: methyl, ethyl

8. Naamgeving

Stappenplan:

3. Nummering alkylgroepen: 

           - 1e zijketing zo laag mogelijke nummer 

           - zijketens in alfabetische volgorde 

Stamnaam : pentaan

Zijketens: methyl, ethyl

Nummering: 2-methyl, 3-ethyl

Alfabetisch: 3-ethyl-2-methyl

8. Naamgeving

Stamnaam : pentaan

Zijketens: methyl, ethyl

Nummering: 2-methyl, 3-ethyl

Alfabetisch: 3-ethyl-2-methyl

3-ethyl-2-methylpentaan

Voorbeeld

Stappenplan:

1. Bepaal langste koolstofketen : stamnaam
   
2. Bepaal en benoem zijketens (alkylgroepen) 
   
3. Nummering alkylgroepen: 
   

           - 1e zijketing zo laag mogelijke nummer 

           - zijketens in alfabetische volgorde 

Alkenen

• Koolstofketen met een dubbele binding tussen C-atomen.
• Naam = stam + een
• Voorbeeld:                

but-1-een

but-1,2-dieen

Cycloalkanen

• Koolstofketen met enkele bindingen tussen C-atomen in een cyclische verbinding.
• Naam = cyclo+ stam + aan
• Voorbeeld: cyclohexaan

Cycloalkenen

• Beginnen met nummeren bij dubbele binding, dan doortellen tot eerste zijgroep 

1,2-dimethylcyclopent-1-een

cyclopenteen

Halogeenalkanen

• Naamgeving: plaats halogeen-halogeennaam-Stamnaam
• Voorbeeld: 2-Joodbutaan

Alcoholen

propaan-1-ol

meerdere OH-groepen

2x dezelfde OH voorvoegsel di moet erbij

`

butaan-2,3-diol

combineren met vertakking

3-ethylpentaan-2-ol

Wat is de juiste naam?

1. hexanol
2. hexaan-5-ol
3. hexaan-1-ol
4. hexaan-2-ol

Wat is de juiste naam?

1. butanol
2. butaandiol
3. butaan-1,1-diol
4. butaan-1,4-diol

Ethers

.

Langste keten zoeken = 2 --> ethaan

Aantal C's tellen aan de andere kant = 1 -> stam + oxy = methoxy

Aan elkaar plakken = methoxyethaan

.

2-methoxybutaan

Heel veel succes!!

Ik ben er om te helpen dus laat de vragen maar komen :).

Aldehyden

Dubbelgebonden O op het begin/einde van een koolstof keten 

Aldehyden

.

Kijken naar de langste keten = 5 --> pentaan

laten eindigen op -AL --> pentanal 

Keton

Dubbel gebonden O ergens in het midden van de keten

Keton

.

,

Zoek de langste keten die functionele groep bevat  --> butaan

Laat eindigen op -ON -->butanon

keton 

.

Hexaan-2-on