1. Observeren:
1.1. Observeren: wat, hoe, waarom?
1.2. Observeren in de kinderopvang
1.3. Observatieschema's KOV
1. Observeren:
1.1. Observeren: wat, hoe, waarom?
1.2. Observeren in de kinderopvang
1.3. Observatieschema's KOV
1.2.Observeren in de KOV
= Kijken naar kwaliteit
Wat is kwaliteit?
Je bekijkt zo dadelijk een fragment 'Een dag in de kinderopvang' (K&G)
Waarom is dit kwalitatieve opvang? Hoe merk jij dat deze opvang kwaliteit biedt?
Noteer alle redenen waarom jij denkt dat dit kwalitatieve opvang is.
Wat is kwaliteit?
Wat zag jij in het filmpje gebeuren dat wees op kwaliteit?
(de leraar noteert al jullie redenen op bord)
CEGO
= centrum dat onderzoekt 'Wat is kwaliteit'?
CEGO
- (Expertise)-Centrum Ervarings-Gericht Onderwijs
- Opgericht 1980
- Wetenschappelijk instelling, educatieve sector (kind - oudere)
- Ferre Laevers
- Wat is 'kwalitatieve opvang, onderwijs, educatie'?
Kwaliteit volgens CEGO
Je kan op verschillende dingen letten wanneer je de kwaliteit van opvang of onderwijs wil nagaan.
Hoe stelt CEGO dit voor? Sleep de begrippen naar de correcte plaats in het schema.
PROCES
EFFECT
Welbevinden
Betrokkenheid
AANPAK
ZIKO
= observatiedocument om te kijken naar de hele opvang: 'Wat kunnen we doen om de kwaliteit te verbeteren?'
ZIKO
- Zelfevaluatie- Instrument - Kinder- Opvang
- door CEGO, 2004
- vanuit observatie van een groep kinderen, de kwaliteit van KOV in kaart brengen
- focus op: BTH en WBV in de KOV
- Bruikbaar in alle opvoedingssituaties = contexten
Verschillende contexten ZIKO
Je kan ZIKO gebruiken in alle contexten waarbij er opvang geboden wordt aan kinderen tussen 0 en 12 jaar.
In de gekleurde kaders staan de verschillende contexten. Versleep de verschillende onderdelen naar de juiste context.
Centra Kindzorg en gezinsondersteuning
Kinderdagverblijf
Onthaalouders
0-3 jaar
0-3 jaar
voor ouders met opvoedingsproblemen
CKG
kleinschalige opvang
0-12 jaar
crèche
groepsopvang
op vraag van gerecht, HA, ouders
+/- 4K tegelijk aanwezig
kan ook met verblijf
Gezinsbegeleiding
max 18K/LG
max 8 K
max 9 K
vaak in gezinswoning
Initiatieven Buitenschoolse Opvang
(3-12 jaar)
Buurt- en nabijheidsdiensten
(3-12 jaar)
Buitenschoolse opvang in scholen
(3-12 jaar)
IBO
na school, vaak in de school of het KDV naast de school
na schoolse opvang, meestal niet op school zelf
georganiseerd door dansgroep
georganiseerd door Chiro
georganiseerd door voetbalclub
georganiseerd door gemeenten
georganiseerd door school
Ruimte voor spelen, huiswerk, eten, rusten, ..
Ruimte voor spelen, huiswerk, eten, rusten, ..
Alle activiteiten, kampjes, ... voor K buiten school
Hoe ZIKO invullen?
1. Observatieschema invullen
2. Verklaring van de resultaten
3. Verbeteren wat je kan
1. Observatieschema invullen (formulier A)
Scoren op WB en BTH
Even oefenen...
Neem: scoreblad ZIKO / MeMoQ + cursus p 77-78
Emma heeft een neutrale, maar wel ontspannen houding --> Welke score voor WB?
1
2
3
4
Emma zit in de poppenhoek, speelt met veel onderbrekingen, heeft een pop vast, kijkt zoekend naar iets en stopt met zoeken --> Welke score voor BTH?
1
2
3
4
Robbel lacht, zingt mee, heeft een stralende blik. --> Welke score voor WB?
2
3
4
5
Robbe danst uitbundig mee met een aantal andere kinderen en de KB, gaat er zo in op dat hij niet merkt dat zijn mama binnenkomt. --> Welke score voor BTH?
2
3
4
5
Thomas heeft een neutrale houding: toont geen signalen van onbehagen of van plezier. --> Welke score voor WB?
1
2
3
4
Thomas staat aan de kant terwijl de groep met een dansje bezig is, zijn blik is afwezig, hij kijkt nauwelijks op. --> Welke score voor BTH?
1
2
3
4
Oefenen....
Je observeert zo dadelijk Braydon.
Vul formulier A in en scoor hem op BTH.
Welke score geef je Braydon op BTH?
2
3
4
5
Ingevuld formulier A
Brayden:
gaat onmiddellijk, hevig aan de slag met de doos en de blokken; onderbreekt zijn opdracht niet, blijft bezig tot als KB andere instructie geeft, merkt details op (andere blok, verschillen tussen blokken)
2. Verklaring van de resultaten
formulier B: algemeen
forumleer C: concreter per 'moment'
3. Verbeteren wat je kan (formulier D)
Samenvattend: ZIKO
Steeds 3 stappen doorlopen:
Stap 1: WB/BTH
Stap 2: ????
Stap 3: +++
ZIKO-VO
= observatiedocument om te kijken naar 1 kind:
'Wat kunnen we doen om de kwaliteit voor dat 1ne kind te verbeteren?'
ZIKO-Vo
- vervolg op ZIKO, 2008
- evolutie van één kind opvolgen om aanbod hierop af te stemmen
- 2 stappen:
Kindportret
Zoeken naar acties
2 maandelijks
kind is richtinggevend
vanuit sterktes
vragen stellen als iets opvalt
1. Kindportret
2. Acties
kind is richtinggevend:
- niet verplichten
- aansluiten bij interesse
MeMoQ (ZEI)
= observatiedocument om te kijken naar de hele opvang: 'Wat kunnen we doen om de kwaliteit te verbeteren?'
MeMoQ: ZEI
- Meten en Monitoren van de pedagogische kwaliteit (Q)
- gevolg van onderzoek 2013-2016
- 3 stappen:
Verken
Stel vast
Onderneem actie
6 dimensies:
WB
BTH
Emotionele ontwikkeling
Educatieve ontwikkeling
Omgeving
Gezinnen/diversiteit
De 6 dimensies
In wat volgt staat steeds omschreven wat onderzocht/beoordeeld wordt in de opvang.
Geef per omschrijving aan bij welke dimensie dit hoort.
Hoe stimuleert de begeleider het leren en de ontwikkeling bij een kind?
Welbevinden
Betrokkenheid
Emotionele ondersteuning
Educatieve ondersteuning
Hoe voelen kinderen zich in de opvang?
Welbevinden
Betrokkenheid
Emotionele ondersteuning
Gezinnen en diversiteit
Hoe werkt de begeleider samen met de ouders? Hoe komt de maatschappelijke diversiteit aan bod in de opvang?
Welbevinden
Betrokkenheid
Omgeving
Gezinnen/diversiteit
Welke materialen en activiteiten zijn er?
Betrokkenheid
Educatieve ondersteuning
Omgeving
Gezinnen en diversiteit
Hoe boeiend of interessant is de opvang voor de kinderen?
Welbevinden
Betrokkenheid
Educatieve ondersteuning
Omgeving
Hoe zorgt de begeleider er voor dat een kind zich emotioneel veilig voelt in de opvang?
Welbevinden
Emotionele ondersteuning
Omgeving
Gezinnen/diversiteit
De opbouw van de ZEI
Bij het beoordelen van elke dimensie worden dezelfde 3 stappen gezet.
Wat doe je in welke stap? Versleep naar de correcte stap.
Verken
Stel vast
Onderneem actie
Hoe doe ik het voor deze dimensie?
Maak een observatie
Vul stellingen in
Beantwoord vragen
Wat besluit ik?
Bekijk de observaties/antwoorden en krijg een beeld van je sterktes/zwaktes
Stel een plan van aanpak op
Kijk ik!
= observatiedocument om te kijken naar 1 kind:
'Wat kunnen we doen om de kwaliteit voor dat 1ne kind te verbeteren?'
Kijk ik!
- opvolger ZIKO-VO, 2023
- kindvolgsysteem