Arm en rijk
Arm en rijk
2.1 Arm en rijk in Detroit
Motor City
Vanaf 1900 werd Detroit het hart van de Amerikaanse auto-industrie. Daarom werd Detroit ook wel Motor City genoemd.
De autofabrieken hadden veel arbeiders nodig. Daardoor groeide de stad razendsnel.
Vooral Afro-Amerikanen (Amerikanen die afstammen van de Afrikaanse slaven) kwamen vanuit het zuiden naar Detroit om in de fabrieken te werken.
Verlaten autofabriek in Detroit
2.1 Arm en rijk in Detroit
Centrum en suburbs
Door de groei en bloei veranderden tussen 1900 en 1950 het centrum en de buitenwijken van Detroit.
Centrum werd steeds drukker, door groei bevolking en industrie.
Daardoor ontstond in het centrum een tekort aan huizen.
Gevolg: Mensen met hogere salarissen vertrokken naar de suburbs: Dit zijn de rijke buitenwijken met grote, vrijstaande huizen en grote tuinen.
Een rijke suburb in Detroit
Wat is het risico als alle rijke mensen weggaan uit het centrum?
2.1 Arm en rijk in Detroit
Het begin van het verval
Na 1950: Door ontwikkelingen zoals automatisering in de auto-industrie verloren veel mensen hun baan.
Werkloosheid steeg-> mensen hadden geen inkomen -> ze raakten hun huis kwijt -> het centrum van Detroit werd arm -> veel gebouwen en huizen kwamen leeg te staan.
Steeds meer mensen kochten een auto, en verhuisden naar de suburbs.
De armste mensen konden geen auto of een groot huis betalen en bleven achter in het centrum.
Vooral de Afro-Amerikanen verloren hun baan aan de lopende band doordat zij lager opgeleid zijn.
2.1 Arm en rijk in Detroit
Hoeveelheid Afro-Amerikanen
In Detroit en omgeving.
Inkomen per huishouden
In Detroit en omgeving.
Hoe veranderde Detroit na 1950?
De meeste Afro-Amerikanen wonen in het centrum. De rijkste Amerikanen konden een auto kopen en zijn verhuisd naar de suburbs. Het gevolg is dat het centrum steeds meer in verval raakte.
2.1 Arm en rijk in Detroit
Problemen in het centrum
Door werkloosheid ontstonden er andere problemen in Detroit.
Voorzieningen verdwenen.
Verval leefomgeving (parken, wegen, gebouwen) door leegstand en gebrek aan geld voor onderhoud.
Afname kwaliteit onderwijs en gezondheidszorg.
Afname werkgelegenheid.
Verdere afname werkgelegenheid, door vertrek voorzieningen en bedrijven.
Tegenwoordig: aanleg lightrailverbinding. Detroit ontwikkelt zich van Motor City tot Mobility City.
Aan de slag
Hoofdstuk 2 'Arm en Rijk in de VS'
Paragraaf 2.1
Opdracht 2ab, 3ab, 4ab, 9
2.1 Arm en rijk in Detroit
De lightrail-verbinding in Detroit.
2.2 Armoede en rijkdom in de Verenigde Staten
Welvarend land
De Verenigde Staten zijn een rijk land.
Hoog bruto nationaal product (bnp): de waarde van alle goederen en diensten in een land in één jaar. Alleen in China is het bnp hoger.
Hoog human development index (hdi, een soort rapportcijfer voor een land) van de VS is ook hoog: 0,920. Hoe dichter bij 1, hoe hoger de ontwikkeling.
Berekening bnp per inwoner (= welvaart), levensverwachting en aantal jaren scholing (= welzijn).
hdi van Nederland ook goed: 0,924. Ter vergelijking: Nigeria scoort 0,527.
2.2 Armoede en rijkdom in de Verenigde Staten
Globalisering en inkomen
Globalisering: wereldwijd steeds meer uitwisseling van goederen, geld, informatie. Leidt in de VS tot hogere inkomens, maar ook tot werkloosheid.
Ontwerp elektronische producten gebeurt in rijke landen als de VS. Rijke vakmensen met lange universitaire studies doen creatief/ingewikkeld werk, voor een hoog salaris.
Lagere lonen in China, goedkoper produceren daarom mogelijk. Apple laat producten in China in elkaar zetten. Door globalisering verdwijnt laaggeschoold en laagbetaald werk uit de VS.
44 miljoen Amerikanen leven onder armoedegrens.
2.2 Armoede en rijkdom in de Verenigde Staten
Ongelijkheid
Welvaart in de VS ongelijk verdeeld over de bevolking.
Lorenzcurve: toont dat niet iedere Amerikaan even rijk is.
- 20% rijkste Amerikanen verdienen samen iets meer dan helft totaal Amerikaanse inkomen (50,2%).
Armste 20% bevolking verdient samen maar 3,5%.
Totale bnp is hoog, maar niet iedereen profiteert daar op dezelfde manier van.
Koopkracht (hoeveelheid producten/diensten die je van je inkomen kunt kopen) van de armste groep Amerikanen is maar heel klein.
Grotere inkomensverschillen in de VS dan in Nederland.
2.2 Armoede en rijkdom in de Verenigde Staten
Ook ongelijke spreiding van inkomens over het land en bevolkingsgroepen.
Gemiddeld inkomen per jaar per huishouden in de VS per staat, 2016.
2.2 Armoede en rijkdom in de Verenigde Staten
Gemiddeld inkomen per jaar per huishouding
per bevolkingsgroep in de Verenigde Staten.
2.2 Armoede en rijkdom in de Verenigde Staten
y-as: totale inkomsten van alle Amerikanen.
x-as: toont welke groep die inkomsten verdient.
2.3 Landbouw in de Verenigde Staten
Enorme productie
VS produceren veel landbouwproducten door:
veel geschikte landbouwgrond
gebruik slimme technologie en machines.
Gunstig klimaat en vruchtbare bodem zijn belangrijk, maar Amerikaanse boeren helpen de natuur een handje, met gebruik dure zaden en bestrijdingsmiddelen.
Doel: de productie per hectare vergroten.
Genetische modificatie: genen van gewassen verbeteren, voor een snellere groei of bescherming tegen ziekten of klimaatverandering.
Mechanisatie: zorgt voor een hoge productie per hectare. Landschap VS is daar erg geschikt voor.
2.3 Landbouw in de Verenigde Staten
Het Amerikaanse platteland
Inrichting platteland voor enorme productie heeft niet alleen positieve gevolgen voor plattelandsbewoners.
Alles in de Amerikaanse landbouw is groot: akkers (kilometers lang), machines, boerderijen. Monocultuur: nog maar 1 gewas telen, bijv. maïs.
Gunstig, want: meer kennis van 1 product, alleen aanschaf machines voor dat ene product.
Relatief veel arme bewoners op het Amerikaanse platteland.
Veel werkloosheid door mechanisatie en migratie.
Deel platteland is leeggelopen, vooral in het noordoosten en zuiden.
2.3 Landbouw in de Verenigde Staten
Dorp in zuiden VS: vroeger een succesvol katoengebied, nu bijna verlaten.
2.3 Landbouw in de Verenigde Staten
Wereldwijde handel
Meer productie voedselgewassen en andere landbouwproducten dan nodig voor de Amerikanen. Daarom veel export over de hele wereld. Ook invoer landbouwproducten.
Veel exportlandbouw. VS is grootste exporteur van maïs, sojabonen, aardbeien en rundvlees in de wereld. Verdient miljarden aan uitvoer.
VS zijn grote importeur van landbouwproducten. Amerikanen geven veel geld uit om hun favoriete producten uit het buitenland te halen. Vooral landbouwproducten.
2.3 Landbouw in de Verenigde Staten
Overvoeding en ondervoeding
Goede voedselvoorziening in de VS. Veel Amerikanen eten te veel. Maar naast overvoeding komt ook ondervoeding voor.
Een op de drie Amerikanen is te zwaar. Veel welvaartsziekten: bijv. diabetes, hart- en vaatziekten.
Ondervoeding komt voor bij mensen met te weinig geld om gezonde voeding te kopen. SNAP: Supplemental Nutrition Assistance Program, ook wel voedselpassenbeleid. 9.5 miljoen Amerikanen met kinderen maken er gebruik van, om aan voldoende voedzaam eten te komen. Veel van hen wonen in food deserts: voedselwoestijnen.
2.3 Landbouw in de Verenigde Staten
Food deserts: mensen zonder auto die verder dan 1 mile
(1,6 km) van een supermarkt wonen.
2.4 Migratie
Braindrain
Voor de president van Mexico heeft de migratie van miljoenen Mexicanen naar de VS negatieve gevolgen:
verlies arbeidskrachten
verlies slimme jonge mensen: braindrain
geen hoge winsten en salarissen voor de hoger opgeleiden.
Of is dat toch niet helemaal waar?
2.4 Migratie
Bron 3: Om ongewenste migranten buiten het land te houden, bouwen de
Verenigde Staten een muur op de grens met Mexico. Dit zijn proefstukjes waaruit
gekozen kan worden.
2.4 Migratie
Bron 4: Geldzendingen naar Mexico, 2015.
2.4 Migratie
Bron 5: La Bestia.
2.4 Migratie
Bron 6: Korea town in Los Angeles.
2.4 Migratie
Bron 7: Verdeling van de bevolkingsgroepen van de VS, naar leeftijd.