Boek 10
Wereldoorlogen
De 2e Wereldoorlog
Basis/Kader/GL
Boek 10
Wereldoorlogen
De 2e Wereldoorlog
Basis/Kader/GL
Bij binnenkomst:
Vragen / Mededelingen?
Spullen mee?
Regels:
1: praat niet door me heen
2: geen mobiel (ik pak ‘m af)
3: niet opruimen voor ik het zeg
Consequenties:
1: Eerste waarschuwing (naam op bord)
2: Tweede waarschuwing (apart zitten)
3: Eruit met rood
Leerdoelen& begrippen deze les:
Ik weet / ik kan:
De begrippen van deze les in eigen woorden uitleggen
Begrippen:
Vorige les:
1923
: Hitler pleegt een staatsgreep (nog niet de baas van de Nazi’s) die mislukt.
Hitler komt achter de tralies, maar schrijft als hij weer vrijkomt Mein Kampf. Hij beschrijft zijn plannen voor Duitsland.
1928: NSDAP 800.000 stemmen
1930: 6,4 miljoen stemmen
Kritiek op de regering en tegen verdrag van Versailles
Rijksdagbrand
1933: Rijksdagbrand
Duitse regering is in de noodtoestand. Hitler kan de macht grijpen.
Op 27 februari 1933 zien de bewakers vlammen uit het dak slaan. Ze overmeesteren de vermoedelijke brandstichter, een Nederlandse communist genaamd Marinus van der Lubbe.
Hij wordt in 1934 na een showproces geëxecuteerd. Er zijn nooit bewijzen gevonden dat hij handlangers had.
De nazileiders zijn snel ter plaatse: ‘Dit is het begin van een communistische opstand. Nu slaan ze toe. We hebben geen tijd te verliezen.’
Voor hij verder kon gaan brulde Hitler: ‘Vanaf nu zullen we geen genade meer kennen. Wie ons in weg staat wordt afgeslacht.’
De burgerrechten van de Duitse bevolking worden ingeperkt. Vrijheid van meningsuiting is niet langer normaal en de politie kan huizen doorzoeken en mensen arresteren. De politieke tegenstanders van de nazi’s zijn nu vogelvrij.
1933
: de eerste concentratiekampen ontstaan, voor tegenstanders van de nazi’s
Nazi’s hebben 43,9 procent van de stemmen.
De Nazi’s laten hun tegenstanders arresteren en intimideren ze.
Dachau (Duitsland): hier worden ook de eerste joden vermoord (tegenstanders)
Machtigingswet
= Hitler kan 4 jaar lang alles doen zonder dat iemand er iets tegen kan doen.
Hoe is het een wereldoorlog geworden?
1938: Duitsland valt Oostenrijk binnen
1939: Duitsland valt Tsjecho-Slowakije binnen
Engeland en Frankrijk spraken met Duitsland af, dat ze niet meer land zouden innemen.
https://schooltv.nl/video/het-verdrag-van-muenchen-tussen-duitsland-engeland-frankrijk-en-italie/#q=verdrag%20van%20versailles
Maar Duitsland…….
Hij wilde meer ‘lebensraum’ in het oosten van Europa
Nu moeten Engeland en Frankrijk wél ingrijpen!
1939: Hitler valt Polen binnen
Twee dagen later werd de oorlog verklaard aan nazi-Duitsland. Dit was het officiële begin van de Tweede Wereldoorlog.
https://schooltv.nl/video-item/de-tweede-wereldoorlog-hoe-hitlers-expansiedrift-tot-een-wereldwijde-oorlog-leidde
Deel 2:
in Nederland
https://schooltv.nl/video-item/jodenvervolging-in-de-tweede-wereldoorlog-mede-mogelijk-gemaakt-door-nederlandse-instanties
Waarom waren de Nazi’s tegen Joden?
https://schooltv.nl/video/clipphanger-wie-was-hitler/#q=waarom%20haatte%20hitler%20joden
Er werd gevochten in de 2e WO
Eerst werd er gevochten tegen Duitsland omdat Duitsland het land in wilde nemen
Daarna werd er gevochten tegen Duitsland om het land terug te winnen
Bombardement Rotterdam
14 mei 1940: Bombardement Rotterdam
https://www.youtube.com/watch?v=DHVcbo_pDNs
Duitse overname
De NSB
= Nationaal - socialistische Beweging (Nederlandse Nazi’s)
https://www.youtube.com/watch?v=hA_L1KvgwdM
Leider NSB bezoekt Alkmaar
Het Verzet!
Werkblad
https://www.youtube.com/watch?v=1aaM0zOCebE
(Radio Oranje)
De onderduikers
Heel anders dan verstoppertje
Bevrijd!
4 mei 1945: Heel Nederland is bevrijd
Hongerwinter
1944-1945: Hongerwinter
https://www.youtube.com/watch?v=-wgiTpSRsIY
Hongerwinter: de winter van 1944-1945 waarin Nederland geen eten of brandstof meer kreeg
https://schooltv.nl/video-item/het-verhaal-van-nederland-in-de-klas-bevrijders-en-bezetters
https://schooltv.nl/video-item/jong-in-oorlog-kind-in-het-kamp
De loop van de oorlog
Eerst: Tsjecho-Slowakijke & Oostenrijk
Daarna: Polen
Wat doen Engeland & Frankrijk
: 2 dagen na inval Polen, verklaren Frankrijk en Engeland de oorlog.
Ze verklaarden de oorlog, maar gingen nog niet meevechten
Rusland nam de andere helft van Polen in (zoals afgesproken)
Opdracht
Schrijf op welke landen erbij zijn gekomen na de 1e WO
Beschrijf dé reden waarom Polen boos was over de inname van Hitler
Welke landen nemen ze nog meer in?
1943: mannen moesten werken en vechten voor Duitsland
- regering: Polen, Nederland, België, Frankrijk vluchtten naar Londen
Hoe is het leven in deze landen onder Hitler?
Hoe vochten de Duitsers?
Opdracht
2:40 – 4:40
https://schooltv.nl/video/de-tweede-wereldoorlog-hoe-hitlers-expansiedrift-tot-een-wereldwijde-oorlog-leidde/#q=begin%20tweede%20wereldoorlog
Schrijf op:
Waarom viel Duitsland Rusland niet aan?
Waarom werken Duitsland en Rusland samen?
Waarom lukte het Duitsland niet om Engeland binnen te vallen?
Einde van de 2e WO
Waarom de Fransen en Engelsen uiteindelijk Europa weer konden bevrijden:
https://schooltv.nl/video/van-het-een-kwam-het-ander-de-dictator-sliep-op-d-day/#q=d-day
De Dood van Hitler & Mussolini
De herdenking van 4 & 5 mei
https://www.youtube.com/watch?v=fqUY1-pKYvE
Holocaust
https://schooltv.nl/video-item/jong-in-oorlog-kind-in-het-kamp
Herdenking Holocaust
https://nos.nl/artikel/2461693-nationale-herdenking-holocaust-ik-heb-nooit-geleerd-wat-vertrouwen-is
Afgevoerd vanuit Nederland
https://www.youtube.com/watch?v=Upv02jl76c4 (het kamp en de mensen)
https://youtu.be/Xm25vh4jjUY?t=573 (met de trein / film)
https://youtu.be/Xm25vh4jjUY?t=1294 (in de trein / film)
https://youtu.be/Xm25vh4jjUY?t=2542 (in de trein staan / film)
Bekende Nazi’s in onze tijd
Discriminatie tegen Joden
Jodenhaat ook in Nederland
Joden moesten naar aparte scholen en mochten niet met niet-joden trouwen.
Leraar, arts of advocaat mochten ze niet meer zijn.
In 1942 besloten de Nazi’s dat de Joden moesten worden vermoord
Jodenhaat = antisemitisme
Het oppakken & onderduiken
Werkkampen
Westerbork (Drenthe)
Vught (Noord-Brabant)
Vernietigingskamp
Het is 1889. Een zwangere vrouw staat op het punt te bevallen. De enige dokter in de buurt die kan helpen is niemand minder dan jijzelf. Je haast je naar het huis, rent naar boven en gooit je dokterstas op de grond.
Na een hele lange bevalling komt de baby eindelijk op aarde. Opgelucht veeg je het zweet van je voorhoofd met de mouw van je doktersjas. Lang duurt het niet voor je erachter komt dat de baby niet goed ademt. Snel denk je na. Het is niet moeilijk om de baby te helpen, je hebt het al eens eerder gedaan.
Je trekt schone handschoenen aan en kijkt de moeder aan. ‘Bent u er klaar voor, mevrouw …………?’ De vrouw tilt haar hoofd op en knikt. ‘Hitler, mevrouw Hitler.’
Stel je voor ……. Wat zou je doen?
Auschwitz
Einde van de oorlog: alles was vernietigd
Gaskamer: https://www.youtube.com/watch?v=Jj0X8nryKn4
Poolse Joden die worden vervoerd: https://www.youtube.com/watch?v=set3I91sZ8k
Overleven: https://www.youtube.com/watch?v=PFENQHaw7JE
Overleven, het hele verhaal: https://www.youtube.com/watch?v=3IeLUUBotnk
Barak: https://www.youtube.com/watch?v=psqIMo0Ov8s
Overview terrein: https://www.youtube.com/watch?v=449ZOWbUkf0
https://schooltv.nl/video-item/een-bezoek-aan-auschwitz-het-bekendste-concentratiekamp-van-de-tweede-wereldoorlog
Herdenking
https://nos.nl/artikel/2461693-nationale-herdenking-holocaust-ik-heb-nooit-geleerd-wat-vertrouwen-is