Meer dan lezen
p10: Hoofdgedachte
Welkom!
Leg vast klaar:
Leesboek
NN + Schrift + gemaakte huiswerk
Etui
minute
second
Meer dan lezen
p10: Hoofdgedachte
Welkom!
Leg vast klaar:
Leesboek
NN + Schrift + gemaakte huiswerk
Etui
minute
second
Leerdoel van deze les
De hoofdgedachte van een tekst herkennen
Precies lezen
Teksten bekijken
Wat doe jij als je een tekst voor het eerst ziet?
Waar let je op? Waar kijk je naar?
Wat is het verschil tussen?
- Waar gaat een tekst over?
of
- Wat wil de schrijver zeggen?
Ontdek het verschil tussen onderwerp en hoofdgedachte.
Uitleg: hoofdgedachte
Onderwerp (p7): waar de hele tekst over gaat (1-3 woorden)
Hoofdgedachte: Het belangrijkste van de tekst samenvatten in één zin.
Dus: wat is het belangrijkste dat de schrijver over het onderwerp wil vertellen.
Huiswerk:
opdracht 3
Pak je boek erbij.
Wat is de hoofdgedachte van de teksten 1 en 2?
Stappenplan: deelonderwerpen vinden
Zo pak je het aan
1. Lees de tekst of alinea's.
2. Vraag per alinea: welk onderdeel staat hier centraal?
3. Vat het samen in één of enkele woorden.
Voorbeeld:
Niet: 'Veel jongeren zitten te lang op hun telefoon.'
Wel: 'schermtijd' of 'telefoongebruik jongeren'
Stappenplan: hoofdgedachte vinden
Zo pak je het aan
1. Zoek eerst het onderwerp
2. Lees de tekst precies: dat betekent dat je de hele tekst goed leest.
3. Kijk aan het begin en het eind van de tekst of de hoofdgedachte daar staat.
4. Wat is het belangrijkste wat in de tekst over het onderwerp wordt gezegd? Het antwoord op die vraag is de hoofdgedachte.
Veelgemaakte vergissing
Bij hoofdgedachte:
alleen het onderwerp opschrijven
voorbeelden opschrijven
meerdere losse ideeën of dingen noemen
Dus let op:
Schrijf de hoofdgedachte op in één zin.
Samen oefenen
Lees de korte tekst op de volgende dia.
Zoek samen het onderwerp en formuleer de hoofdgedachte.
Tekst 1: Waarom jongeren veel op hun telefoon zitten
1 Veel jongeren hebben hun telefoon bijna altijd bij zich. Ze gebruiken hun telefoon niet alleen om berichten te sturen, maar ook om filmpjes te kijken, muziek te luisteren en huiswerk te maken.
2 Een telefoon heeft voordelen. Leerlingen kunnen snel informatie opzoeken, samenwerken aan opdrachten en contact houden met vrienden.
3 Er zijn ook nadelen. Sommige jongeren zitten zo lang op hun telefoon dat ze minder bewegen of slechter slapen.
4 Daarom vinden veel ouders en scholen het belangrijk dat jongeren bewust omgaan met hun telefoongebruik.
Onderwerp en hoofdgedachte
Onderwerp: telefoongebruik jongeren
Hoofdgedachte:
Jongeren gebruiken hun telefoon veel, maar het is belangrijk om daar bewust mee om te gaan.
Zelf oefenen
Lees de korte tekst op de volgende dia.
Zoek zelf het onderwerp, benoem de deelonderwerpen en formuleer de hoofdgedachte.
Tekst 2 Moet schermtijd beperkt worden?
1 Veel jongeren besteden elke dag veel tijd aan hun telefoon, tablet of computer. Schermen zijn belangrijk geworden voor school, contact met vrienden en ontspanning.
2 Niet alle schermtijd is hetzelfde. Iemand die een uur online huiswerk maakt, gebruikt een scherm op een andere manier dan iemand die een uur korte filmpjes kijkt.
3 Sommige mensen vinden dat jongeren minder tijd achter een scherm moeten doorbrengen. Zij denken dat te veel schermtijd invloed kan hebben op slaap en concentratie.
4 Andere mensen vinden dat niet alleen de tijd belangrijk is, maar vooral wat iemand op een scherm doet.
5 Veel deskundigen vinden daarom dat een goede balans tussen online en offline activiteiten belangrijk is.
Onderwerp, deelonderwerpen en hoofdgedachte tekst 2
Onderwerp: schermtijd
Deelonderwerpen:
alinea 1 → schermgebruik van jongeren
alinea 2 → verschillende soorten schermtijd
alinea 3–4 → meningen over schermtijd
alinea 5 → balans online, offline activiteiten
Hoofdgedachte:
Bij schermtijd gaat het niet alleen om hoeveel tijd jongeren online zijn, maar ook om wat zij doen in die tijd.
Afsluiting: checkvraag
Wat is het verschil tussen het onderwerp en de hoofdgedachte van een tekst?
Maak opdracht 4 in tweetallen
Cartoon en gedicht
Klaar? lees alvast de vragen van opdracht 5, lees daarna tekst 4.
minute
second
Opdracht 5 - fragment
We lezen eerst de vragen.
Daarna kijken we naar het fragment.
Huiswerk voor woensdag 23 september, 3e uur:
Hoofdstuk 1, paragraaf 10 hoofdgedachte: opdracht 5, 6, 7
In het kort: H1, p10: opdr. 5, 6, 7
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog lastig vindt.
Aan de slag
Blz. 46 - 48
We lezen en maken samen opdracht 1 en 2.
Daarna maken jullie zelfstandig opdracht 3.
Nabespreken opdracht 3.
minute
second