Economie
Mavo 3
H7– les 1
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen, dus:
Laptop in tas
Schrift, pen, boek en rekenmachine op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Economie
Mavo 3
H7– les 1
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen, dus:
Laptop in tas
Schrift, pen, boek en rekenmachine op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Wat gaan we vandaag doen
Bespreken wat we gaan doen in periode 4
Beginnen met H7§1; ‘Wat is de overheid’
Zelf aan de slag met §7.1 opdracht
Lesdoelen
welke overheden er zijn en wat hun taken zijn
hoe de overheid ons gedrag beïnvloedt
waarom de overheid bepaalde taken liever zelf uitvoert
‘Het rijk’ = centrale overheid of ‘rijksoverheid’
maatregelen voor het hele land
toezien op naleving wetten
ministers vormen bestuur
Provincie
Gemeente
Gaat o.a. over: bedrijventerreinen en recreatiegebieden aanwijzen, aanleg infrastructuur
Gaat o.a. over: jeugd- en ouderenzorg, afgifte paspoort en rijbewijs
Waterschappen
Gaat o.a. over: maatregelen tegen overstromingen, zuivering afvalwater
De overheid kan maatregelen treffen:
De overheid kan zo bepaalde dingen stimuleren of afremmen.
Gedrag stimuleren door:
subsidie geven, bijvoorbeeld voor
innovatie (= nieuw product / nieuwe productiemethode)
Gedrag afremmen door:
accijns heffen (alcohol, tabak, brandstof)
milieuheffing laten betalen
energiebelasting heffen
Collectieve goederen
Collectieve goederen
= voorzieningen voor iedereen, betaald en geleverd door de overheid.
Redenen waarom de overheid die voorzieningen levert:
niet iedereen apart laten betalen
kwaliteit in eigen hand houden
voor iedereen betaalbaar blijven
Zelf aan de slag met opdrachten…
1 t/m 6 van §7.1 (blz. 202 - 204)
Ik heb de stof waar we het vandaag over gehad hebben nu onder de knie!
Ik weet...
welke overheden er zijn en wat hun taken zijn.
hoe de overheid ons gedrag beïnvloedt.
waarom de overheid bepaalde taken liever zelf uitvoert.
Economie
Mavo 3
H7– les 2
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen, dus:
Laptop in tas
Schrift, pen, boek en rekenmachine op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Wat gaan we vandaag doen
Afmaken H7§1; ‘Wat is de overheid’
Zelf aan de slag met H7§1 opdracht 7 t/m 10 & rekenopdrachten 1, 3, 5, 7 + invulsamenvatting H7§1
Lesdoelen
Je kunt het verschil tussen de particuliere sector en de collectieve sector uitleggen.
Je kunt uitleggen waarom de overheid soms taken privatiseert.
Particuliere sector
Collectieve sector
Overheid en instellingen voor de sociale zekerheid.
Hoeft geen winst te maken, heeft wel een budget..
Levert collectieve goederen.
Burgers en bedrijven; ‘particuliere bedrijven’
Proberen winst te maken.
Marktwerking
--> Aanbieders van product concurreren met elkaar op kwaliteit en prijs
Privatisering
Zelf aan de slag met opdrachten…
7 t/m 10 van §7.1 (blz. 204 - 205)
Samenvattingsopdracht §7.1 (blz 218)
Rekenopdrachten H7; 1, 3, 5 & 7 (blz 224)
Ik heb de stof waar we het vandaag over gehad hebben nu onder de knie!
Je kunt het verschil tussen de particuliere sector en de collectieve sector uitleggen.
Je kunt uitleggen waarom de overheid soms taken privatiseert.
Economie
Mavo 3
H7– les 3
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen, dus:
Laptop in tas
Schrift, pen, boek en rekenmachine op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Wat gaan we vandaag doen
Beginnen met §7.2; ‘Sociale Zekerheid’
Zelf aan de slag met H7§2 opdracht 1 t/m 7
Lesdoelen
Na deze les weet ik...
waarom er sociale zekerheid is
waarom we samen verantwoordelijk zijn voor sociale zekerheid
welke soorten sociale zekerheid er zijn
hoe de sociale zekerheid betaalbaar blijft
Verzorgingsstaat en sociale zekerheid
Nederland is een verzorgingsstaat:
voorzieningen zoals onderwijs en zorg voor iedereen
bestaanszekerheid door sociale zekerheid, zoals uitkeringen
Sociaal minimum
= door de overheid vastgesteld minimumbedrag om van te kunnen leven.
Wat gaan we vandaag doen
Beginnen met §7.2; ‘Sociale Zekerheid’
Zelf aan de slag met H7§2 opdracht 8 & 9 + samenvatting invullen §7.2 blz. 218
Lesdoelen
Na deze les weet ik...
waarom er sociale zekerheid is
waarom we samen verantwoordelijk zijn voor sociale zekerheid
welke soorten sociale zekerheid er zijn
hoe de sociale zekerheid betaalbaar blijft
Solidariteit
Sociale zekerheid gaat uit van solidariteitsbeginsel: 'de sterken helpen de zwakken'
--> Actieven (werkenden) betalen voor niet-actieven.
Werknemers betalen over hun brutoloon sociale premies en belastingen
Sociale zekerheid
Sociale zekerheid bestaat uit:
Sociale verzekeringen (betaald met sociale premies):
werknemersverzekeringen (WW, WIA)
voor mensen die in loondienst werken of gewerkt hebben
volksverzekeringen (AOW, ANW)
voor alle inwoners
Sociale voorzieningen (betaald met belastinggeld):
bijstandsuitkering, toeslagen (huur- en zorgtoeslag)
Zelf aan de slag met:
Zelf aan de slag met H7§2 opdracht 1 t/m 7
Klaar? Nakijken!
Hoe blijft sociale zekerheid betaalbaar?
Maatregelen om sociale zekerheid betaalbaar te houden:
verhoging AOW-leeftijd
Participatiewet
meer mensen met arbeidsbeperking of bijstandsuitkering een baan
Zelf aan de slag met:
Zelf aan de slag met H7§2 opdracht 8 & 9 + samenvatting invullen §7.2 blz. 218
Klaar? Check of je af hebt (en maak anders):
Opdrachten H7§1 (alle)
Opdrachten H7§2 (alle)
Invulsamenvattingen H7§1 en H7§2 op blz. 218
Dan: maak rekenopdrachten 9 & 11
Economie
Mavo 3
H7– les 4
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen, dus:
Laptop, schrift, pen, boek en rekenmachine op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Wat gaan we vandaag doen
§7.3; ‘Hoe komt de overheid aan geld?’
Zelf aan de slag met H7§3 opdracht 1 t/m 9
Lesdoelen
Je kunt enkele belangrijke overheidsinkomsten noemen.
Je kunt het verschil uitleggen tussen directe en indirecte belastingen en bij elk twee voorbeelden geven.
Je kunt uitleggen bij welke belastingen het draagkrachtbeginsel wordt toegepast.
Je kunt uitleggen hoe bij de belasting het profijtbeginsel wordt toegepast.
Hoe komt de overheid aan geld??
Hoe komt de overheid aan geld??!!
Overheid
Inkomstenbelasting
Vennootschapsbelasting
Betaalt een werknemer over zijn loon
Betaalt een bv/nv over zijn winst
niet-belastingontvangsten
zoals winst van overheidsbedrijven en boetes
BTW
Belasting over producten; je betaalt als consument wat extra aan de winkel, die betaalt dit dan aan de overheid.
Accijns
Speciale, hogere belasting over 'slechte' producten (bijv. tabak, alcohol)
Overheid
Inkomstenbelasting
Vennootschapsbelasting
Betaalt een werknemer over zijn loon
Betaalt een bv/nv over zijn winst
Niet-belastingontvangsten
zoals winst van overheidsbedrijven en boetes
BTW
Belasting over producten; je betaalt als consument wat extra aan de winkel, die betaalt dit dan aan de overheid.
Accijns
Speciale, hogere belasting over 'slechte' producten (bijv. tabak, alcohol)
Directe belasting
Indirecte belasting
De belastingbetaler betaalt direct aan de belastingdienst
Er is een 'tussenstap'; de belastingbetaler betaalt de winkel, die betaalt aan de belastingdienst.
Ook wel 'kostprijsverhogende belasting' genoemd.
Hoe noem je de belasting op sigaretten en alcohol?
second
Inkomensbelasting
BTW
Vennootschapsbelasting
Accijns
Hoe noem je de belasting die bv's en nv's over hun winst betalen?
second
Inkomensbelasting
BTW
Vennootschapsbelasting
Accijns
second
Directe belasting
Indirecte belasting
BTW
Vennootschapsbelasting
Accijns
Inkomensbelasting
Draagkrachtbeginsel
Profijtbeginsel
Mensen met een hoger inkomen betalen meer belasting dan mensen met een laag inkomen. Ook relatief (hoger % van inkomen).
'Degenen die meer kunnen dragen moeten meer betalen'
Je moet belasting betalen wanneer je het gebruikt.
'Degenen die ergens profijt van hebben, moeten betalen'
Bv: inkomensbelasting
Bv: btw, motorrijtuigenbelasting
minute
second
Draagkrachtbeginsel
Profijtbeginsel
BTW
Vennootschapsbelasting
Accijns
Inkomensbelasting
Motorrijtuigenbelasting
Vinden jullie het terecht dat mensen met een hoger inkomen, een groter deel van hun inkomen moeten afstaan aan de belastingdienst?
Ja
Nee
Zelf aan de slag met:
H7§3 opdracht 1 t/m 9
Klaar??
Nakijken
Invulsamenvatting §7.3
Ik heb de stof waar we het vandaag over gehad hebben nu onder de knie!
Je kunt enkele belangrijke overheidsinkomsten noemen.
Je kunt het verschil uitleggen tussen directe en indirecte belastingen en bij elk twee voorbeelden geven.
Je kunt uitleggen bij welke belastingen het draagkrachtbeginsel wordt toegepast.
Je kunt uitleggen hoe bij de belasting het profijtbeginsel wordt toegepast.
Economie
Mavo 3
H7– les 5
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen, dus:
Laptop, schrift, pen, boek en rekenmachine op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Wat gaan we vandaag doen
Begin §7.4; ‘Wat geeft de overheid uit?’
Zelf aan de slag met H7§4 opdracht 1 t/m 12
Lesdoelen
Na deze les kan ik...
Uitleggen wat de rijksbegroting en de miljoenennota met elkaar te maken hebben.
Uitleggen waar de overheid op moet letten bij het plannen van de uitgaven.
Uitleggen hoe een begrotingstekort of begrotingsoverschot ontstaat.
Uitleggen hoe de staatsschuld is ontstaan.
De overheid geeft geld uit
De regering moet beslissen hoeveel geld elk ministerie krijgt, ze moeten prioriteiten stellen.
Welke keuzes ze hebben gemaakt, vertellen ze op prinsjesdag.
Prinsjesdag
Prinsjesdag
Rijksbegroting: hierin staan de verwachte inkomsten en uitgaven van het Rijk in het komende jaar.
Miljoenennota: hierin legt de regering uit waarom ze bepaalde keuzes hebben gemaakt.
Waar vindt jij dat de overheid het meeste geld aan uit zou moeten geven?
Meer uitgaven dan inkomsten: begrotingstekort
Meer inkomsten dan uitgaven: begrotingsoverschot
De overheid moet geld lenen.
--> Staatsschuld
Zelf aan de slag met:
H7§4 opdracht 1 t/m 12
Klaar??
Nakijken
Invulsamenvatting §7.4
SO H7: 22 mei
Ik heb de stof waar we het vandaag over gehad hebben nu onder de knie!
Ik kan uitleggen wat de rijksbegroting en de miljoenennota met elkaar te maken hebben.
Ik kan uitleggen waar de overheid op moet letten bij het plannen van de uitgaven.
Ik kan uitleggen hoe een begrotingstekort of begrotingsoverschot ontstaat.
Ik kan uitleggen hoe de staatsschuld is ontstaan.
Economie
Mavo 3
'Beroep onder de loep'
Goedemorgen allemaal, we gaan beginnen!
Laptop dicht, schrift en pen op tafel
Aandacht gericht naar docent, dus naar de docent/het bord kijken en stoppen met praten met je klasgenoten.
Wat gaan we doen?
Uitleg over PO 'Beroep onder de loep'
Beginnen met PO
'Beroep onder de loep'
Individuele presentaties van 5-10 min.
Telt 1x mee voor je SE-cijfer voor economie (PTA dus!)
Leerdoelen:
· Bezig zijn met je studiekeuze en de kansen op werk bij deze opleiding.
· Bronnen kunnen raadplegen die hier informatie over geven.
· Je ontdekt welk salaris je gaat verdienen na een bepaalde opleiding.
· Een presentatie kunnen geven over de gevonden informatie.
· Je studiekeuze eventueel heroverwegen als blijkt dat de kansen op de
arbeidsmarkt beperkt zijn.
'Beroep onder de loep'
In je presentatie:
Wat komt er uit de interessetest? (Https://www.kiesmbo.nl/interessetest)
Welke opleidingen en beroepen staan in je top 3?
Welke baankansen zijn er voor de door jou gekozen opleidingen? Hoeveel vacatures zijn er op dit moment en wat zijn de verwachtingen voor de komende jaren?
Welk inkomen hoort daarbij? Kun je makkelijk doorgroeien qua salaris?
Wat zijn de voordelen en nadelen van het beroep in jouw ogen? En kun je iemand online vinden die wat over het beroep vertelt? Neem dit mee in je presentatie (bijvoorbeeld via het laten zien van een artikel of filmpje).
Is dat wat je met deze opdracht hebt ontdekt van invloed op je studiekeuze? Waarom wel? Waarom niet?
Welke bronnen heb je geraadpleegd?
17 juni
5 juni
10 juni
11 juni
Dinah
Bart
Frederik
Tygo
Mees V
Maysa
Lolah
Moos
Sanae
Steef
Cheyenne
Naomi
Levi
Wessel
Maram
Mees H
Vienna
12 juni
Renske
Stan
Maria
Saar
Wanneer ben je aan de beurt voor de presentatie?
Mail je presentatie een dag van tevoren naar: m.beusker@de-breul.nl
Nu
Ga naar de ELO --> bestanden --> Powerpoints e.d. Marthe Beusker --> PO Mavo 3 Beroep onder de loep
Begin individueel aan de opdracht te werken; ga bijvoorbeeld aan de slag met:
Bekijk de bronnen (zie opdracht op ELO)
Doe de interessetest: https://www.kiesmbo.nl/interessetest. Schrijf de uitkomsten op om ze in je presentatie te verwerken.
Maak een top 3 opleidingen voor jezelf. Je mag de interessetest uitkomsten gebruiken, maar ook andere opleidingen in je top 3 zetten.
Bekijk voor elke opleiding uit jouw top 3 de baankansen, de vacatures en de verwachtingen voor de komende jaren.
Planning komende lessen:
Morgen en overmorgen: herhalen stof H7
27 mei (volgende week): SO H7
De rest van de voorbereiding op de presentatie doe je zelf thuis.