Keti Koti Junior 2025
Keti Koti Junior
Les over slavernijgeschiedenis
Lesduur is: 90 minIntroductie
Onderdelen in deze les
Keti Koti Junior
Les over slavernijgeschiedenis
5 min.
Ik ben hier namens het Werelduseum Amsterdam, ik ben .... en vandaag kom ik samen met jullie een les geven over keti koti. Binnenkort komt er een kunstenaar op bezoek en die gaat met jullie werken aan een kunstwerk. Benoem ook bij de klassen die bij de eindviering komen dat ze komen.
Wat is Keti Koti?
5 min.
Hier komt de info over wat keti koti is en eventuele associaties die ze hebben bij het feest.
Hoe wordt het op de Caraïbische eilanden genoemd en wat wordt daar gedaan/gevierd.
https://eu01.z.antigena.com/l/FkXO5Ugmoo393ZHjVz2T~GnYMH73cK9zUOZeV9FzCtAi8F5iN4ulUBUG8xIPqqNGsSMGKtxpRYCzwG3aBWWL9kFUXyPjovSCy7uMv3Kvl3CPYiCHb7huZBT7wV8LQpgw53U3Tbyz3X9kcruzofpXngdbKMUAiE7k4Xq6hUEE~G4gpVJxn6IRF8t4a4kprSeOphODCdQz
7 begrippen uit de slavernijgeschiedenis
Tijdsduur: 10 min.
Behandel een aantal begrippen uit de slavernijgeschiedenis. Gebruik het rad als een hulpmiddel. Als er gesprekken vanzelf ontstaan waar de begrippen benoemd worden, leg ze dan uit waar nodig. Een natuurlijk gesprek waar ll hun eigen kennis kunnen delen is natuurlijk altijd fijner.
Tijdsduur: 02:58
Het filmpje gaat tot 02:58 over keti koti. Om de gemeenschap van Suriname goed uit te leggen zou je na 02:58 de toelichting kunnen geven dat na de afschaffing van de slavernij de contractarbeiders kwamen uit Java-Indonesië, India en China.
Keti koti is namelijk voor de andere groepen ook een belangrijke dag omdat dat voor hun weer een moment van migratie van hun voorouders betekende en de geschiedenis is van wat nu Suriname is.
Vragen over de video?
Tijdsduur: 5 min.
In dit onderdeel behandel je de begrippen uit de video. De inheemsen zijn hierbij een belangrijk onderdeel ze verschijnen maar kort in de video en vaak is het onduidelijk dat zij al in Suriname woonde voordat er iemand anders kwam.
Amsterdam WIC pakhuis
Tijdsduur: 3 minuten
Vertel: In de 16e eeuw zijn Spanje en Portugal grootmachten in de wereld en bezetten grote delen van Zuid-Amerika.
Nederland ziet hier geld in en wil ook mee doen. Dit is de reden waarom de West-Indische Compagnie (de WIC) in 1621 wordt opgericht. De naam West-Indië werd gebruikt om onder andere Suriname en het Caribisch gebied aan te duiden.
Dit pakhuis aan een Amsterdamse gracht, adres s' Gravenhekje 1a,(tegenover NEMO) is in 1642 gebouwd als pakhuis
voor producten van de West-Indische Compagnie. In 1647 werd dit pakhuis het kantoor van de WIC. In de periode dat
het bestuur van de WIC in dit gebouw huisde, werden hier beslissingen genomen over Nederlandse koloniën, zoals Brazilië en Curaçao.
Doe: Druk op de hotspot boven in om het embleem van het pakhuis te bekijken.
Extra informatie: In het begin trekken schepen van de WIC er vooral op uit om oorlog te voeren met de Spanjaarden en de Portugezen, die ook over de wereldzeeën varen op zoek naar dezelfde plekken waar geld te verdienen is. In 1628 kaapt Piet Hein de Spaanse zilvervloot en raakt Portugal fort Elmina in Ghana kwijt aan Nederland. Vanaf dat moment
richt de WIC zich volledig op de slavenhandel. Nederland koloniseert achtereenvolgens: Berbice (het huidige Guyana1627), het noordoosten van Brazilië (1630), de Antilliaanse eilanden Aruba (1636), Bonaire(1636), Curaçao (1634), Sint
Maarten(1631), Sint Eustatius (1636) en Saba (1636) en verovert Suriname op de Engelsen in 1667.
Driehoekshandel
Tijdsduur: 5 minuten
Vertel: Vanuit Nederland vertrekken in de 17e en 18e eeuw zeilschepen van de West-Indische Compagnie (WIC)
beladen met wapens, buskruit, drank, textiel en kauri-schelpen naar West-Afrika. Daar aan de kust onderhandelen
Nederlandse kooplieden met Afrikaanse tussenhandelaren. De Nederlanders ruilen de goederen die ze hebben
meegebracht voor Afrikaanse mensen die als slaaf verkocht worden.
De schepen varen met het ruim vol menselijke "handelswaar" naar Curaçao, Sint Eustatius en Suriname. Daar verkopen
ze de Afrikaanse mensen aan slavenhouders. Die hebben sterke mensen nodig voor het zware werk op hun plantages waar
ze suiker, koffie, katoen, cacao of tabak verbouwen. Voor deze luxe producten wordt veel geld betaald in Europa. In
dezelfde scheepsruimen waar de mensen in vervoerd werden, varen de schepen daarna met producten -die met
slavenarbeid zijn verbouwd- naar Nederland. De schepen hebben een driehoek gevaren: van Nederland naar West-Afrika, van West-Afrika naar het Caribische gebied, en van het Caribisch gebied terug naar Nederland. Daarom heet dit de Driehoeks handel.
Mensenhandel
Tijdsduur: 5 minuten
Vertel: Deze tekening laat zien hoe tot slaaf gemaakten opeengepakt zitten in de laadruimte van het Portugese schip
Albanez. Krappe en benauwde laadruimtes werden zo vol mogelijk gestouwd met mensen. Mannen apart van vrouwen en kinderen, waaronder baby’s. Spaanse, Portugese, Engelse, Deense en Nederlandse schepen vervoerden op deze manier miljoenen mensen onder dwang naar de andere kant van de wereld. Tussen 1596 en 1830 vervoerden
Nederlanders minstens 500.000 mensen naar o.a. Suriname, Curaçao en Sint Eustatius. De mensen die tot slaaf
waren gemaakt waren sterke, jonge mensen van hooguit 35 jaar. In de 18e eeuw was ongeveer een kwart van alle
slaafgemaakten onder de 15 jaar.
Vraag: Welke argumenten mensenhandelaren hiervoor hadden? Jongeren waren goedkoper, namen minder plek in op de boot en zouden zich makkelijker aanpassen aan nieuwe situaties.
Extra informatie: Engeland had de slavernij in 1833 afgeschaft en ontmoedigde de slavernij elders. Het Engelse anti-slavernij schip De Albatros voer over wateren en kwam zo het Portugese slavenschip Albanez in 1845 tegen. De mensen die je ziet zijn door Luitenant Francis Meynel bevrijd. Hij heeft ook dit schilderij gemaakt.
Dit is ook het geen waar tegen alle verzetsstrijders, waaronder Boni, in verzet kwamen. Het meegenomen worden, verplaatst worden tegen je wil in en op een plantage gedwongen worden te werken.
Wat kun je wel en niet meenemen?
JE KOFFER
JE DIEREN
HERINNERINGEN
RIJSTKORRELS
JE BED
JE DROMEN
JE FAMILIE
JE TAAL
JE GELOOF
JE TROMMELS
JE MUZIEK
JE GOUD
JE BOEKEN
JE KENNIS
eventueel klasikaal bij krapte.
Deze opdracht wordt een live opdracht waarbij de ll. in groepjes aan de slag gaan om de items op de juiste plek te plaatsen. Misschien klassikaal behandelen maar wel groepjes maken. bijv. 5 groepjes, eerst overleggen met je groep en dan antwoorden.
Screenshot- filmpjes linken aan woorden met bijv. de rijstkorrel, filmpje welekese weleyani of asante kotoko ten ten
2 min.
selectie tijd moet nog gemaakt worden: Dit filmpje toont hoe de rijst werd meegenomen. Dit kan je gebruiken als voorbeeld bij de "wat kan je wel meenemen en wat niet" opdracht.
Eventueel stil rijst
5 min.
Dit filmpje geeft een voorbeeld van hoe je ritmes wel mee kan nemen en uiteraard kan gebruiken om mee te communiceren. Ook al kan de muziek niet meengenomen worden.
Oefen het ritme met de kinderen middels bodypercussie. De aanhouder wint ritme
Tijdsduur: 10 minuten
Vertel:Bij deze opdracht gaan jullie een tekening stukje voor stukje bekijken en bedenken wat je ziet. Bij elk nieuw
stukje stel ik dezelfde drie vragen:
- Wat zie je?
- Wat denk je erbij?
- Wat vraag je je af?
Doe: Klik de volgende slide aan om meer van de tekeningen te zien.
Door middel van hotspots (interactieve knoppen) kunnen de leerlingen de afbeeldingen nog
beter bekijken en krijgen ze ook achtergrondinformatie die Benoit bij deze tekening heeft opgeschreven in zijn boek
Voyage à Surinam.
Vraag: Kijk naar deze tekening. Het is een tekening die gemaakt is van een veiling in Suriname. Wat zie je? Let op de
houding van de vrouw en kinderen. En van de mensen om hen heen. Hoe zouden de moeder en haar kinderen zich
voelen?
Doe: Klik op de blauwe hotspots voor toelichting bij details van de tekening.
Extra informatie die je vertelt als de leerlingen de hele prent zien: De vrouw had al een tijdje een relatie met een witte
man die bevriend was met Benoit, de tekenaar. De man wilde haar en haar kinderen vrijkopen en met haar trouwen.
Maar op de dag van de vrijkoop overleed hij door een ongeluk. Daarom kwamen zij niet vrij en werden alsnog verkocht
tegen het hoogste bod. Deze kinderen mochten bij hun moeder blijven. Vaak werden kinderen van hun ouders
gescheiden. Dit verhaal weten we omdat Benoit het opschreef bij deze tekening.
Tekeningen gaven beeld aan de slavernij. Fotografie bestond in die tijd nog niet.
In de voorgaande slide worden tot slaafgemaakte benoemd als handelswaar. In dit stuk zie je dat duidelijk terug komen. Benoem dit ook.
Mensen te koop per opbod
Geef de ll. per 3 een aantal puzzelstukjes van iedere puzzel. Zorg dat de puzzel wel uit elkaar is gehaald. Laat de ll. met elkaar in overleg gaan wat er te zien is op hun puzzelstuk voordat ze deze leggen. Iedere leerling krijgt dus een aantal stukken en licht bij een aantal puzzelstukken toe.
Laat de ll. een eigen verhaal bedenken wat bij de plaat hoort wanneer deze in elkaar is gezet. Vervolgens behandel je klassikaal wat er binnen de groepjes is besproken.
Werk op de plantage
5 min.
Op deze slide zie je een afbeelding van een plantage met tot slaafgemaakte mensen.
Deze afbeelding maakt zichtbaar waar Tula zich zo tegen verzette.
Wat vinden de leerlingen van dit beeld en denken ze dat dit een realistisch beeld schetst.
De Suikerpersfabriek
Tijdsduur: 5 minuten
Vertel: Met deze machine wordt het suikersap uit de stengels geperst. Gevaarlijk werk omdat je
hand ertussen kan komen. Als je hand vastzit, wordt die afgehakt. Rechts staat de opzichter die
'blankofficier' werd genoemd. De ruwe suiker ging naar Nederland en werd daar verwerkt tot de witte suiker die als ‘wit goud’ voor veel winst verkocht werd. Niet alleen in Suriname waren er suikerriet plantages maar dus ook in St.maarten zoals jullie net gehoord hebben toen het over One Tete Lohkay ging.
Deze afbeelding maakt zichtbaar waar One tété Lohkay zich zo tegen verzette.
Kaitoeshi
Tijdsduur: 5 minuten
Vertaling tekst: Zij waren het fundament (grondleggers) van de strijd.
Tonay, Arybare, Sowana, Priyari en Kaitoeshi
(Para gebied, Saramacca gebied en
Coppenamegebied, Suriname, eind 17de
eeuw). Belangrijkste inheemse leiders die samen het Rode Leger vormen.
Als Nederlanders in de 17de eeuw in
Suriname gaan koloniseren, is hun
uitgangspunt dat dit gebied geen erkende staat is en dat zij vrij zijn er plantages aan te leggen. In werkelijkheid leven op deze grond al eeuwenlang mensen. Dit zorgt voor conflicten tussen de kolonisator en inheemse bevolking. Nederland drijft handel met de verschillende inheemse groepen maar zet de groepen ook tegen elkaar op als dat beter uitkomt, vaak met
geweld. De oplopende spanning escaleert in 1675: inheemse leiders hebben er genoeg van. Ze vallen van verschillende kanten aan. Aangevoerd door Tonay, Arybare, Sowana, Priyari en Kaitoeshi weet dit Rode Leger de Nederlandse kolonisator bijna van de kaart te vegen. Uiteindelijk sluiten Cornelis van Aerssen van Sommelsdijck en het Rode Leger na 11 jaar oorlog vrede op 10 januari 1686.
In deze vrede wordt ook bepaald dat de
inheemse bevolking niet langer tot slaaf
gemaakt mag worden. Vanaf dat moment krijgen de kolonisten meer mogelijkheden om plantages te vestigen, waar zij tot slaaf gemaakte Afrikanen gaan inzetten. Alles voor een zo hoog mogelijke winst.
Achtergrond info:
Furieus zijn de Inheemsen. Ze zijn erachter gekomen dat Nederlandse kolonisten voet zetten op Surinaamse bodem om het land te koloniseren. Maar de Inheemsen zijn niet van plan zich zonder slag of stoot van hun grond te laten verdrijven. Zij leven er immers al eeuwen, het is hún woon- en leefgebied. De Nederlanders zijn echter vastbesloten en gebruiken veel geweld om de Inheemsen te verdrijven.
Onderdeel van de kolonisatiestrategie van de Nederlanders is om naast verdrijving, ook handel te drijven met de Inheemsen om zo onderlinge verdeeldheid tussen de verschillende groepen te zaaien. In 1675 loopt de situatie uit de hand. De Inheemsen verenigen zich onder aanvoering van leider Arybare in een leger, onder de naam het Rode Leger. Andere leiders zijn Tonay, Sowana, Priyari en Kaikusi. Ze vechten een verbeten strijd uit met de koloniale troepen en weten niet van opgeven.
Als de partijen op 10 januari 1686 vrede met elkaar sluiten, heeft de oorlog 11 jaar geduurd. Gouverneur Cornelis van Aerssen van Sommelsdijck en het Rode Leger nemen in het vredescontract op dat de Inheemsen niet langer tot slaaf mogen worden gemaakt. Ook maken ze afspraken over waar de kolonisten plantages mogen vestigen. Verder spreken de partijen af dat slaafgemaakten die de plantages ontvluchten om heil te zoeken in de oerwouden weer door de Inheemsen worden uitgeleverd. Uiteraard is ook een afspraak als deze onderdeel van het verdeel- en heersbeleid dat de koloniale machthebbers actief uitvoeren.
Veel is niet bekend over Inheemse leiders die met gevaar voor eigen leven zo lang weerstand hebben geboden. Maar volgens mondelinge overlevering deden zij een beroep op water- en bosgeesten en natuurlijke krachten om vijanden de dood in te jagen.
https://www.haagshistorischmuseum.nl/koloniaal-den-haag-de-collectie-1.pdf
Tula
Tijdsduur: 5 minuten
De vrijheid en afschaffing van de slavernij waren natuurlijk fijn. Maar die vrijheid kwam niet zomaar, een eeuwenlange strijd en verzet heeft daaraan bijgedragen. Er waren dus ook mensen die vochten tegen wat er gebeurde. Verzetsstrijders noem je zulke mensen. Tula is daar één van.
Vertel: In 1997 werd op de plek waar Tula vermoord is een beeldengroep geplaatst, gemaakt door kunstenaars Nel Simon en Yubi Kirin dongo.
Vraag: Wie is Tula? Tula werkte als slaafgemaakte op de Curaçaose plantage Kenepa (ook wel Knip genoemd). Tula
zou, als één van de weinigen, kunnen lezen en schrijven. Iets wat de tot slaaf gemaakten niet mochten leren.
Daarnaast wordt over Tula gezegd dat hij meerdere talen sprak.
Vertel: Samen met zijn vrienden Carpata en Wacao verzamelde Tula een klein leger van ongeveer vijftig mensen die de moed hadden te vechten voor vrijheid. Op 17 augustus 1795 trok de groep langs verschillende plantages op het eiland. Steeds meer mensen sloten zich bij hen aan. Dapper vochten zij wekenlang. Toen werd hun opstand bloedig neergeslagen. Tula hield zich een tijd schuil in de wildernis. Toen er een grote beloning was uitgeschreven, werd hij
uiteindelijk gevangen genomen. Op de plaats waar Tula werd vermoord staat sinds 1997 een monument. De dag van de opstand, 17 augustus, is uitgeroepen tot de Dag van de vrijheidsstrijd.
Extra informatie: Het gedwongen werk op de plantages was onmenselijk zwaar. Zondag was volgens de regels een rustdag. Rond 1795 was hier geen sprake meer van op Curaçao. Tula en de andere slaafgemaakten van plantage
Kenepa kwamen in opstand. Na Tula’s dood, op 20 november 1795, werden nieuwe regels aan het slavernij-regelement toegevoegd. Zondag werd weer een rustdag. Men moest zich houden aan werktijden en zorgen voor voldoende eten.
Eigen info:
https://lab.nos.nl/projects/slavernijverzet/index.html
One Tete Lohkay
Tijdsduur:3 minuten
Vertel: Dit standbeeld van One Tete Lohkay. Het beeld laat Lohkay in beweging zien, met suikerriet in haar rechterarm en een band om haar borst.
Vraag: Wie is One Tete Lohkay?
Vertel: Lohkay was een jonge vrouw die als slaaf te werk was gesteld op een plantage in St.Maarten. Zij accepteerde
haar lot niet en het lukte haar van de plantage te ontsnappen. Helaas werd zij weer gevangen genomen en terug
gebracht naar de plantage. Hier werd zij vreselijk gestraft: haar borst werd afgesneden. Zo komt zij aan haar bijnaam
One Tété Lohkay. Lohkay werd gedreigd dat als zij weer ongehoorzaam was, zij haar andere borst ook zou verliezen.
Vrienden en familie hebben Lohkay verzorgd tot ze weer gezond was. Lohkay verloor haar drang naar vrijheid niet.
Weer lukte het haar te ontsnappen. Zij trok naar de heuvels waar zij haar kamp opzette en tot haar dood in haar eentje leefde.
Er wordt verteld dat als de slaaf gemaakte in de vroege ochtend naar de velden vertrokken zij het rook van Lohkay's kampvuur zagen. Wanneer mensen tegenwoordig rook zien in de heuvels van St.Maarten wordt haar naam genoemd.
(extra info: standbeeld gemaakt door Michael Maghiro, werd onthuld in 2006 en stond op een
rotonde in Sint-Maarten tot het beeld werd beschadigd door de orkaan Irma in 2017.)
https://www.nporadio1.nl/fragmenten/de-nieuws-bv/2bdb4cf3-50b1-48de-a942-82454376c50c/2022-12-15-serie-ontketend-het-verhaal-van-verzetsstrijder-lohkay
Boni
Tijdsduur: 5 minuten
Kijk: Boni-soldaat met een geweer, een buidel voor munitie en een hakbijl. Op de grond ligt een schedel en een bot
van een mens. Op de achtergrond lopen nog twee mannen met geweren. Boni-soldaten schoten op achtervolgers die
te dicht bij hun dorp kwamen. De schedel en het bot zijn waarschijnlijk van zo’n achtervolger.
Vraag:Wie was Boni? Boni zou geboren zijn rond 1730 in Suriname. Zijn vader was een Nederlander en zijn moeder een
tot slaaf gemaakte. Zijn moeder sloot zich aan bij de marrons in de jungle en beviel daar van een baby: Boni.
Vertel: In 1765 werd Boni zelfs leider van een groep marrons die later zijn naam zouden dragen: de Boni’s. Hij trainde
zijn mensen tot beruchte vijanden van de Nederlanders. Met regelmaat vielen zij plantages aan, bevrijdden de tot
slaaf gemaakten en plunderden voorraden. 20 jaar lang ging Boni door met zijn strijd tegen de onderdrukkers.
Uiteindelijk werd hij op 19 februari 1973 verraden en gedood.
Extra informatie: Velen sloten zich bij de groep van Boni aan. Boni had een groot fort gebouwd met muren van vier
meter hoog! Dit fort heette Fort Boekoe en was verstopt in een moerasgebied. Het pad naar het fort stond onder
water en was daardoor niet goed zichtbaar. Bovendien was het fort voorzien van geweren en zelfs een kanon. Fort
Boekoe was een grote zorg voor de Nederlanders. Uiteindelijk beloofden de Nederlanders 300 tot slaaf gemaakten de
vrijheid als ze meevochten tegen Boni. Dit leger werd ook wel de Redi Musus genoemd, naar de rode mutsjes die zij
droegen. Op 20 september 1772 werd Boni’s Fort Boekoe veroverd en vernietigd, maar Boni ontsnapte naar het oosten.
Hij verlegde zijn hoofdkwartier, maar werd aangevallen door de Redi Musus. De Boni-marrons trokken daarop verder
nog verder de jungle in. Bambi, een leider van een andere marrongroep, heeft Boni verraden. Bambi was onder druk
gezet door luitenant Stoelman, commandant van de Redi Musus.
Monument
Tijdsduur: 5 minuten
Vraag: Wat zie je hier?
Het Nationaal Monument Slavernijverleden staat in het Oosterpark in Amsterdam. Het monument is gemaakt in
2002 door de Surinaamse beeldhouwer Erwin de Vries.
Het monument bestaat uit drie delen:
Doe: Klik op de hotspot bij het achterste deel:
Hier beeldt de kunstenaar uit: het verleden, de geschiedenis van de slavernij, gevangenschap.
Waarin zie je de betekenis?
Doe: Klik op hotspot bij het middelste deel:
Hier beeldt de kunstenaar uit: het heden, het doorbreken van de muur van weerstand en de poort naar de vrijheid.
Waarin zie je de betekenis?
Doe: Klik op hotspot bij het voorste deel:
Hier beeldt de kunstenaar uit: een toekomst in vrijheid zonder de lasten van het verleden.
Waarin zie je de betekenis?
Vertel: Bij het monument vindt elk jaar op 1 juli de nationale herdenking van het Nederlands slavernijverleden
plaats. Op 1 juli 1863 schafte Nederland officieel de slavernij af. De ketenen zijn gebroken. Keti Koti: Zo heet de
herdenking en de viering van vrijheid.
Waar onderdrukking is, is natuurlijk ook verzet. Wie waren dan die mensen die zich verzetten en verzetsstrijders worden genoemd?
Tijdsduur: 6 minuten
Kinderen leren wat Keti Koti is, waarom we die dag herdenken, hoe dat gedaan wordt en dat Keti Koti ook bij de geschiedenis van Nederland hoort.
A di mansipasi*-eeh
Keti Koti-ooh
Oen prisiri
Katibo no de moro
A di mansipasi-eeh
Keti Koti-ooh
Oen prisiri
Katibo no de moro
Aaah- oen prisiri
Katibo no de moro
Eeeh- oen prisiri
Katibo no de moro
Oooh- oen prisiri
Katibo no de moro
Vertaling:
Emancipatie* -eeh
Gebroken ketenen -ooh
Laten we plezier maken
Er is geen onderdrukking meer
Oefen na of waar mogelijk tijdens het maken van de button het Mansipasi lied met de groep.
Tijdens de viering in het museum zal dit lied ook ten gehore worden gebracht waardoor de kinderen kunnen meezingen.
Wat zie je?
2 min.
Bij deze slide behandel je enkel de 1873 button. De button is ontstaan als vorm van protest tegen de datum van de afschaffing van de slavernij. De officiële datum is namelijk 1 juli 1863 maar de tot slaafgemaakte mensen moesten nog 10 jaar doorwerken ook op curaçao was er sprake van een oneerlijke overeenkomst de paga tera. Sommige vrijgemaakten bleven bij de shons (plantage-eigenaren) wonen op basis van het zogenoemde paga tera systeem, waarbij zij verplicht waren in ruil voor dit stuk grond een aantal dagen per jaar onbetaald voor de plantagehouders te werken. Ook dienden ze, op het moment dat de maïs geoogst was, de shon dit te laten weten, zodat hij de koeien langs kon sturen om de stengels op te eten. Als men weigerde om zich te houden aan deze paga tera-verplichting, doordat men bijvoorbeeld ergens anders werkte, kreeg men de zogenaamde ora di porta, waarbij men de aanzegging kreeg om binnen 24 uur te vertrekken van de plantage. Men moest dan met het gezin heel snel ergens anders onderdak zien te vinden.
Buttons als teken van creatief verzet
Button maken van verzet en meenemen naar viering
Twee designs vuist ? zonder data
Tijdsduur: 5 minuten
Vertel: Dit is het einde van Keti Koti Junior les. Vat samen wat de leerlingen hebben gezien en gehoord.
Vraag: Wat wist je nog niet? Wat was nieuw voor jou? Wat vertel je vanavond tijdens het eten over wat je gezien en
gehoord hebt?
Vertel: Sluit de les af en vertel dat dit een les was van het NiNsee, Wereldmuseum (Amsterdam, Leiden en Rotterdam).
In onze musea kom je nog meer te weten
over de koloniale geschiedenis van Nederland.
Tijdsduur: 3 minuten
- Enkel als je er nog tijd voor hebt, kan je de cijfers laten zien -
Vertel:‘Bigi Spikri’ betekent letterlijk ‘Grote Spiegel’. Tijdens een jaarlijkse feestelijke parade in Suriname liepen de
uitgedoste mensen langs de winkeletalages van Paramaribo. Ze bewonderden zichzelf in de etalageruiten.
Vanaf 2009 is er in Amsterdam een steeds langer wordende Bigi Spikri optocht om Keti Koti te herdenken en vieren.
Mensen lopen uitgedost in klederdrachten van de verschillende bevolkingsgroepen of in een eigen creatie. Door mee
te lopen in de Bigi Spikri laat je zie dat jij de viering van de afschaffing van de slavernij op 1 juli belangrijk vindt.
Doe: start de video door op de afspeelknop te drukken en bekijk de BigiSpikri optocht tijdens de herdenking en viering
van KetiKoti.
