Formuleren V4

Formuleren V4




Formuleren en formuleerfouten

1 / 16
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNederlandsMiddelbare schoolvwoLeerjaar 4

In deze les zitten 16 slides, met tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Formuleren V4




Formuleren en formuleerfouten

Storende woordherhaling

Uitleg: Je gebruikt steeds hetzelfde woord. Deze herhaling leidt tot irritatie.


Voorbeeld: Ik heb de opdracht gemaakt, maar ik vond de opdracht erg moelijk, dus ik heb de opdracht nog niet ingeleverd.


Opdracht: Verzin een zin waarin een woord of woordgroep ten minste 4 keer voorkomt. Ruil met je buurpersoon en verbeter de zin.

Foutieve tautologie

Uitleg: Je gebruikt twee woorden of woordgroepen die hetzelfde betekenen (en dus synoniemen zijn).


Voorbeeld: Het gebeurt me soms dat ik weleens te laat ben voor een afspraak.



Opdracht: Wat is de foutieve tautologie in de volgende zin: "Hij verdient als klusjesman zijnde vast en zeker superveel zwart geld.'

Foutief pleonasme

Uitleg: Je gebruikt een woord in de zin, waarvan de betekenis al aanwezig is in een ander woord in de zin.


Voorbeeld: De jongen kreeg toestemming om toch te mogen blijven.



Opdracht: Wat is het foutief pleonasme in de volgende zin: 'Wat is dit jaar het streefdoel van de school?'

Dubbele ontkenning

Uitleg: Je gebruikt twee keer een ontkenning. Werkwoorden als voorkomen, beletten, verhinderen, verboden, ervoor waken, ontkennen en ervan afhouden drukken uit dat iets niet moet gebeuren. Als je in dezelfde zin ook nog het woord niet gebruikt, kan het zijn dat je precies het tegenovergestelde zegt van wat je bedoelt.


Voorbeeld: Hij gebruikt nooit geen suiker in zijn koffie.


Opdracht: schrijf een zin waarin een dubbele ontkenning voorkomt (maak gebruik van de werkwoorden hierboven) en kijk of je buurpersoon weet welke dubbele ontkenning je hebt gebruikt.


Overbodige woorden

Uitleg: Je gebruikt woorden die je beter kunt weglaten, omdat ze de helderheid van de zin in de weg staan.


Voorbeeld: Ik vind dus zeg maar serieus dat jij eigenlijk gewoon eens aan het werk moet gaan.


Opdracht: Verzin een zin waarin heel veel woorden staan die je beter weg kunt laten. Laat je buurpersoon de overbodige woorden wegstrepen.

Uitleg: Als je een woord of zin op twee manieren kunt lezen, is het woord of de zin dubbelzinnig, wat kan leiden tot verwarring.


Voorbeeld: De man slaat de

hond met de stok.


Opdracht: Bekijk het filmpje

Niet-bedoelde dubbelzinnigheid / ambiguïteit

Storend figuurlijk taalgebruik

Uitleg: Je maakt overmatig gebruik van woorden met een figuurlijk betekenis, wat het leesplezier kan bederven. Er kan ook sprake zijn van verkeerd gebruik van de uitdrukkingen.


Voorbeeld: Hij deed een schot voor de boeg,

meer helaas was het antwoord verkeerd.


Opdracht: Bekijk het filmpje!

Storend figuurlijk taalgebruik

Overdrijving

Uitleg: Door gebruik te maken van een overdrijving probeer je het publiek te overtuigen. Als je dit vaak doet, neemt de kracht ervan juist af.


Voorbeeld: Duizenden weggebruikers werden enorm gedupeerd.


Opdracht: Verzin een zin waarin een reusachtige overdrijving staat.

Telegramstijl - woorden te weinig

Uitleg: Als je onvolledige zinnen maakt en veel woorden weglaat, heet dit telegramstijl.


Voorbeeld: Training gaat door. 19.30. Veld 2.


Opdracht: Zoek een lange zin op en geef deze weer in telegramstijl.

Congruentiefout

Uitleg: Het onderwerp en de persoonsvorm van een zin zijn op elkaar afgestemd. Bij een enkelvoudige onderwerp hoort een enkelvoudige persoonsvorm en bij een meervoudig onderwerp een meervoudige persoonsvorm.


Voorbeeld: De media maakt melding van de ontvoering van een president.


Opdracht: Maak een zin die incongruent is maar waarbij dat niet meteen opvalt.

Gebruik van de lijdende vorm

Uitleg: zinnen in de lijdende vorm zijn omslachtiger en onpersoonlijker dan zinnen in de bedrijvende vorm.


Voorbeeld: De auto wordt elke week gewassen door onze buurjongen Bas.


Opdracht: Zet de volgende zin in de actieve vorm: 'Het blonde haar van mijn docent Nederlands moet worden bijgewerkt door de kapper in Laren.'

Tangconstructie

Uitleg: Je gebruikt tussen woorden die bij elkaar horen, te veel andere woorden of bijzinnen. Het gaat vaak om informatie tussen een lidwoord en een zelfstandig naamwoord.


Voorbeeld: Hij heeft na lang aarzelen en zijn spaargeld herhaaldelijk tellen besloten de nieuwe game te kopen.


Opdracht: Zet de voorbeeldzin om in een goedlopende zin.

Foutief beknopte bijzin

Uitleg: Als het verborgen onderwerp van de bijzin niet hetzelfde is als het onderwerp van de hoofdzin is er sprake van een foutief beknopte bijzin.


Voorbeeld: Na uren in de file

gestaan te hebben, vertrok

de boot voor de overtocht

eerder dan gepland


Opdracht: Zet de voorbeeldzin

om in een goedlopende zin.

Losstaand zinsgedeelte

Uitleg: een deel van een samengestelde zin wordt ten onrechte behandeld als een aparte zin. De zin begint dan met een hoofdletter en eindigt met een punt.


Voorbeeld: Ik was heel vrolijk. Dus ik ging dansen.


Opdracht: Zet de voorbeeldzin om in een goedlopende zin.

Foutieve samentrekking

Uitleg: Bij een samentrekking laat je een eerder genoemd woord of een eerder genoemde woordgroep weg. Dit mag

alleen bij woorden met dezelfde

grammaticale functie, hetzelfde getal

of dezelfde betekenis.

Voorbeeld: De saxofoniste stond op

het podium en

werd een bos bloemen overhandigd.


Opdracht: Verzin zelf ook een voorbeeldzin met een foutieve samentrekking.