So4 - De zwangere met een congenitale afwijking

• Geneeskunde
• WO
• Studiejaar 2

So4 - De zwangere met een congenitale afwijking

Casus

• Mevrouw G., 24 jaar;
• P2 → 11 weken, miskraam 10 weken
• Blanco VG en familieanamnese
•          -  zelf is ze vroeg geboren (35+5 weken);
• Termijnecho (11 weken)
•         → foetus met hartactie en een vreemde massa naast de uterus;
• MRI wordt aangevraagd
•         → congenitale uterusafwijking (uterus didelphys)
•         → geen rechternier waardoor compensatoire hypertrofie van de linkernier;
  
• Nierfunctie is in orde;
  
• Mevrouw G. krijgt uitleg over de specifieke risico’s voor deze zwangerschap
• Er wordt PRINT-gesprek ingepland
  

Inhoud

• Embryonale ontwikkeling nieren + genetalia
•          -  uterus didelphys + nierafwijking

• Nierafwijking + vruchtwater
• PRINT-gesprek
•          -  specifieke risico’s voor deze zwangerschap

• DD bijkpijn
• Dreigende vroeggeboorte

Embryonale ontwikkeling nieren + genetalia

• Pronefros (voorloper nieren) vormen
• mesonefros (wolffse buis) vormt
  
• cloaca wordt later je blaas
  
• Pronefros verdwijnen
• Ureterknoppen worden gevormd
• uit mesoderm weefsel ontstaan je nefronen.
• Samen wordt dit metanefros (je volwassen nier)

Embryonale ontwikkeling nieren + genetalia

• 6 weken
• Müllerse buis (paramesonephric)
• Wolffse buis

• Müllerse buis smelt samen tot baarmoeder
• Wolffse buis wordt zaadleider

• onder invloed van geslachthormonen

Embryonale ontwikkeling nieren + genetalia

Uterus didelphys

• zeldzame, aangeboren aandoening
• twee aparte baarmoeders i.p.v één
• twee baarmoederhalzen en/of twee vagina's
• twee Müllerse kanalen smelten niet goed samen 

Nierafwijkingen + vruchtwater

• Vanaf 16 weken produceert de feutus vruchtwater door uitscheiding via de nieren
• Fucties:
• longrijping
• ruimte creëren 

• Oligohydramnion (te weinig vruchtwater)
• Anhydramnion (geen vruchtwater)

Nierafwijkingen + vruchtwater

• Vanaf 16 weken produceert de feutus vruchtwater door uitscheiding via de nieren
• Fucties:
• longrijping           --> longhypoplasie 
• ruimte creëren    --> misvormingen (verdrukking),  groeivertraging,de navelstreng wordt samengedrukt

• Oligohydramnion (te weinig vruchtwater)
• Anhydramnion (geen vruchtwater)

• Potter syndroom

CAT vraag

optie 1:

afgenomen

toegenomen

optie 2:

afgenomen

toegenomen

optie 3:

nieren

lever

CAT vraag

Print gesprek

• PRINT-gesprek = Prenatale Intake
• Bespreken van mogelijk prenataal onderzoek naar:
  
•          -  Chromosomale afwijkingen (NIPT, combinatietest).
  
•          -  Structurele afwijkingen (20-wekenecho / GUO)
  
• familieanamnese
• Leefstijl
• Risico's
•          -  Vroeggeboorte
•          -  IUGR (Intra-uteriene groeivertraging)
•          -  hypertensie en nierfalen 
• Beleid: Cervixlengte meten bij GUO (Geavanceerd Ultrageluidonderzoek), groei-echo's, controle op nierfunctie, voorliching (vroeggeboorte NICU)

Casus - vervolg

• Groei-echo bij 28 weken → AC zien op de p45, HC p50 en FL p15;
• Mevrouw heeft buikpijn en is bij de verloskamers;
  
• Goed aanspreekbaar, maar wel pijnlijk → afwijkend;

DD buikpijn

• Vroeggeboorte
  
• Uterusruptuur
• Appendicitis

Casus - vervolg

• Groei-echo bij 28 weken → AC zien op de p45, HC p50 en FL p15;
• Mevrouw heeft buikpijn en is bij de verloskamers;
  
• Goed aanspreekbaar, maar wel pijnlijk → afwijkend;  

• Tensie 120/70 en regulaire pols van 100 (hoge kant) en temp van 37.3;
  
• Urinesediment is schoon;
  
• CRP gehalte van 5 en leuco’s 15; 

DD buikpijn

• Vroeggeboorte
  
• Uterusruptuur
• Appendicitis

Casus - vervolg

• Groei-echo bij 28 weken → AC zien op de p45, HC p50 en FL p15;
• Mevrouw heeft buikpijn en is bij de verloskamers;
  
• Goed aanspreekbaar, maar wel pijnlijk → afwijkend;  

• Niet soepele buik → afwijkend;
  
• Afstand symfyse fundus is ⅓; → te kort voor 33 weken
  
• Caput in fundo; (hoofd boven)
  
• CTG → BHF van 150, acceleraties pos., deceleraties neg.;
  
• Variabiliteit 10 BPM; (6-25 normaal)
  
• Toco is onrustig → contracties aanwezig;
• Cervixlengte 15 mm → afwijkend

DD buikpijn

• Vroeggeboorte
  
• Uterusruptuur
• Appendicitis

Vragen:

• Aard van de pijn? --> Weeën: ritmisch, toenemend in intensiteit, uitstralend naar onderbuik/rug
• Eerder deze buikpijn ervaren? --> Recidiverende contracties
  
• Vloeistof verlies --> gebroken vliezen

Twee nevendiagnosen: 

• Stuitligging → door de uterus didelphys
• IUGR → groeiachterstand 

CAT

CAT

Beleid

• Corticosteroiden aan de moeder geven
•         → longuitrijping foetus en uitrijping de huid/vaten
  
• Monitoren en stabiliseren voor 48 uur na de medicatie
•         → tocolyse om de weeën te remmen
  
• Daarna pas baring laten plaatsvinden
  
• Na de geboorte een NICU beleid

Cerclage

•  = een bandje of draad die om de baarmoedermond wordt geplaatst om deze te ondersteunen of vernauwen en zo vroeggeboorte te voorkomen

indicaties:

            - Voorgeschiedenis van herhaalde late miskramen of vroeggeboortes door cervixinsufficiëntie.

            - Of cervixlengte <25 mm vóór 24 weken op GUO

Casus

            - Cervixlengte bij 20 weken: 27 mm → niet ernstig verkort.

            - Geen duidelijke voorgeschiedenis van vroeggeboorte

Bronnen

• Tani, S., Chung, U., Ohba, S., & Hojo, H. (2020). Understanding paraxial mesoderm development and sclerotome specification for skeletal repair. Experimental & Molecular Medicine, 52(8), 1166–1177. https://doi.org/10.1038/s12276-020-0482-1  
• Wikipedia contributors. (2025, June 26). Intermediate mesoderm. Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Intermediate_mesoderm 
• Davidson, A. J., Lewis, P., Przepiorski, A., & Sander, V. (2018). Turning mesoderm into kidney. Seminars in Cell and Developmental Biology, 91, 86–93. https://doi.org/10.1016/j.semcdb.2018.08.016 
• Nhu, Q. V., Trong, B. L., & Thanh, T. N. (2021). Herlyn-Werner-Wunderlich syndrome: A report of three cases in adolescents and adult woman. Radiology Case Reports, 16(9), 2792–2798. https://doi.org/10.1016/j.radcr.2021.06.081 
• Cyberpoli. (2017, July 13). Hoe ontstaan je nieren? [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=S25rwA_bz-Y 
• Cyberpoli. (2017, December 22). De embryonale ontwikkeling [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=sGxIJ8Jyopg 
• Vruchtwater: bescherming van de baby | De Verloskundige. (n.d.). https://deverloskundige.nl/themas/verloop-en-stadia-zwangerschap/vruchtwater-bescherming-van-de-baby 

Bronnen deel 2

• www.maguza.be/dossiers/p/artikel-dossier/in-bange-verwachting -  www.erfelijkheid.nl/content/potter-sequentie & Roularta Media Group NV. (2022, May 20). Zwangerschapsproblemen: Te weinig vruchtwater (oligohydramnion). Roularta Media Group NV. https://www.gezondheid.be/artikel/zwangerschap-en-geboorte/zwangerschapsproblemen-te-weinig-vruchtwater-oligohydramnion-16748