Klein, maar overal!
3 vmbo Basis en Kader / 50 minuten
1
Bacteriën en schimmels
4.1 Organismen ordenen
4.2 Bacteriën en schimmels
Klein, maar overal!
3 vmbo Basis en Kader / 50 minuten
1
Bacteriën en schimmels
4.1 Organismen ordenen
4.2 Bacteriën en schimmels
Wat weet je nog?
0–5 min / Antwoord op je wisbordje
2
1 Wat is een organisme?
2 Waarom delen we organismen in groepen in?
3 Welk kenmerk helpt bij het indelen?
Dit kun je straks
Vandaag
3
Organismen indelen met celkenmerken.
Een bacterie en een schimmel vergelijken.
Een nuttige en een schadelijke rol noemen.
Werken aan basisstof 4.1 en 4.2.
De cel geeft aanwijzingen
5–12 min / Organismen ordenen
4
Welk kenmerk maakt hier het verschil?
Raad de groep
5–12 min / Noem ook het bewijs
5
1 Geen celkern.
2 Wel een celkern en celwand, geen bladgroenkorrels.
3 Wel een celkern, geen celwand.
Het bewijs
Antwoorden
6
1 Bacteriën: geen celkern.
2 Schimmels: celkern en celwand, geen bladgroenkorrels.
3 Dieren: celkern, geen celwand.
Extra: is alleen een celwand genoeg bewijs?
Bacteriën
12–20 min / Klein, maar overal
7
Één cel. Geen celkern.
Vermeerderen zich door deling.
Nuttig: bacteriën helpen bij het maken van yoghurt.
Schadelijk: sommige veroorzaken ziekte of bederf.
Schimmels
12–20 min / Van gist tot paddenstoel
8
Wel een celkern.
Eencellig: gist. Meercellig: veel andere schimmels.
Veel schimmels bestaan uit schimmeldraden.
Veel schimmels planten zich voort met sporen.
Een paddenstoel vormt sporen.
Nuttig of schadelijk?
12–20 min / Wat denk jij?
9
Brooddeeg rijst dankzij gist.
Bacteriën helpen bij het maken van yoghurt.
Schimmels en bacteriën kunnen voedsel bederven.
Beide groepen breken dode resten af.
Wie ben ik?
20–25 min / Wisbordjes klaar
10
B = bacterie
S = schimmel
A = allebei. Bordjes tegelijk omhoog!
Jouw keuze
20–25 min / Bacterie, schimmel of allebei?
11
1 Ik heb geen celkern.
2 Gist hoort bij mijn groep.
3 Ik kan voedsel laten bederven.
4 Ik ben altijd eencellig.
5 Ik kan dode resten afbreken.
Dit waren de antwoorden
Korte controle
12
1 Bacterie
2 Schimmel
3 Allebei
4 Bacterie
5 Allebei
Werktijd: 20 minuten
25–45 min / Basisstof 4.1 en 4.2
13
Papieren lesboek en schrift op tafel.
10 minuten 4.1, daarna 10 minuten 4.2.
Lees bij twijfel de tekst en bekijk de afbeelding.
Vast? Zet een ? en werk verder.
Hulp en extra uitdaging
Tijdens de werktijd / Lesboek en schrift
14
Hulp
Een bacterie bestaat uit … cel
en heeft geen … .
Een schimmel heeft wel een … .
Een nuttige schimmel is … .
Extra uitdaging
Eén cel, een celkern en een
celwand. Geen bladgroenkorrels.
Bacterie of schimmel?
Leg uit met een celkenmerk.
Wat weet je nu?
45–50 min / Antwoord op je wisbordje
15
1 Wat heeft een schimmel wel en een bacterie niet?
2 Noem één nuttige toepassing van een van beide.
3 Waarom is alleen een celwand niet genoeg bewijs?
Laatste check
45–50 min / Controle en voortgang
16
1 Een celkern.
2 Bijvoorbeeld: yoghurt of brood maken.
3 Meerdere groepen hebben een celwand.
Tot welke opdracht ben je gekomen bij 4.1 en 4.2?