Les 2 Yoghurt

Yoghurt

Les 2 Project Voeding

1 / 26
volgende
Slide 1: Slide
newEditorBiologieMBOStudiejaar 1

In deze les zitten 26 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Yoghurt

Les 2 Project Voeding

Planning

Herhaling vorige les

Lesdoelen

Yoghurt

Fermentatiereacties

Variaties

Soorten bacteriën

Linksdraaiend vs rechtsdraaiend

Stappen



Welke drie wetenschappen werken samen in de biotechnologie?

Vul de woorden op de juiste plek in.

De vorige les hebben we het gehad over klassieke en moderne biotechnologie.

Vaccins en enzymen zijn producten die horen bij de moderne biotechnologie.

Veel processen worden gedaan middels fermentatie. Dit vindt plaats in een zuurstofarme omgeving.

Bacteriën zijn makkelijker te modificeren dan schimmels, o.a. omdat ze plasmides hebben.

moderne biotechnologie
arme
Bacteriën
schimmels
plasmides
klassieke biotechnologie
rijke

Zet de stappen van het maken van kaas in de juiste volgorde

1

Verzuren + uitvlokken

2

Scheiden

3

Rijpen

4

Zouten

5

Pasteuriseren

6

Persen

Lesdoelen

Na deze les:


  • weet je wat de verschillen zijn tussen een paar yoghurtsoorten

  • kan je uitleggen waarom Kefir anders is dan andere yoghurtsoorten

  • weet je wat bedoelt wordt met linksdraaiend en rechtsdraaiend melkzuur

  • kun je de 5 stappen van de bereiding van yoghurt uitleggen

  • kun je uitleggen hoe de bacteriën samenwerken om yoghurt te krijgen

Wat is yoghurt?

Yoghurt = gefermenteerde melk


  • Fermentatie = bacteriën zetten suikers om in zuur

  • Resultaat: melk wordt dik en zuur


  • Specifieke bacteriën:

    • Streptococcus thermophilus

      • Gram+, streptokokken

    • Lactobacillus bulgaricus

      • Gram+, bacillen (opvallend lang)



Fermentatiereacties

Melkzuurfermentatie (bacteriën) > meeste yoghurt en kwark


Glucose --> 2 melkzuur


Alcoholfermentatie (gisten) > alleen kefir

Glucose --> 2 ethanol + 2 CO2


Variaties op yoghurt

Soort yoghurt Hoe gemaakt?


  • Griekse Na fermentatie uitlaten lekken (wei verwijderen> extra dik)

  • Vruchten Fruit toevoegen ná fermentatie

  • Plantaardige Van soja, kokos, have, amandel > vaak verdikkingsmiddel

toegevoegd en andere bacteriën

  • Skyr Nog meer uitgelekt dan Griekse yoghurt, stremsel toegevoegd. Skyr is dus eigenlijk een hele jonge kaas.

  • Kefir Bevat alcohol en koolzuur door melkzuur- en gistfermentatie

Soorten bacteriën

Bacteriestam Rol in het fermentatieproces

  • Streptococcus thermophilus Start de fermentatie, zorgt voor snelle verzuring en textuur.

  • Lactobacillus bulgaricus Werkt samen met S. thermophilus voor de typische yoghurtsmaak en dikte.

  • Lactobacillus acidophilus Wordt vaak toegevoegd als probiotische cultuur.

  • Bifidobacterium spp. Probiotische cultuur die bijdraagt aan een milde smaak en

darmgezondheid.

  • Lactobacillus casei / rhamnosus Sterke probiotica die goed overleven en de fermentatie ondersteunen


Plantaardige yoghurt:

Voor plantaardige yoghurt worden dezelfde culturen gebruikt als bij de traditionele yoghurt


Linksdraaiend vs Rechtsdraaiend melkzuur

Bij aanwezigheid van de bacteriën Lactobacillus acidophilus en

Bifidobacterium spp. ontstaat uitsluitend rechtsdraaiend melkzuur i.p.v.

linksdraaiend melkzuur, door enzym L-LDH.


Rechtsdraaiend melkzuur is voor ons lichaam

makkelijker te verteren.

Welk biomolecuul wordt door de melkzuurbacteriën omgezet?

A

Eiwit

B

Vet

C

Melksuiker (lactose)

D

Water

Welke twee bacteriën zijn verantwoordelijk voor de klassieke vorm van yoghurtfermentatie?

A

Penicillium & Lactococcus lactis

B

Lactobacillus acidophilus & Bifidobacterium

C

Escherichia coli & Saccharomyces cerevisiae

D

Streptococcus thermophilus & Lactobacillus bulgaricus

Noem één verschil tussen gewone yoghurt en Griekse yoghurt in het productieproces.

De 5 basisstappen

  1. Melk verhitten (85oC)

  2. Afkoelen (tot 43 -46oC)

  3. Toevoegen startcultuur

  4. Incuberen (40oC)

  5. Koelen

Stap 1: Melk verhitten (Pasteuriseren)

Doel: Onschadelijk maken van ongewenste micro-organismen, betere consistentie (dikte van de yoghurt)


Temperatuur: 85oC

pH: 6,3

Duur: 5-10 min.



In fabrieken wordt de melk vaak verhit tot 95oC. Dit zorgt ervoor dat de yoghurt dikker wordt, doordat de eiwitten meer denatureren.

Onvoldoende hoge temperatuur geeft dunnere yoghurt.



Stap 2: Afkoelen

Doel: Creëren van optimale temperatuur


Temperatuur: 43-46 oC

pH: 6


Te heet (>50 oC) > goede bacteriën gaan dood

Te koud (<40 oC) > bacteriën groeien te langzaam



Stap 3: Startcultuur toevoegen

Doel: Mogelijk maken van een snelle start van de

fermentatie


Een startcultuur bestaat uit levende yoghurtbacteriën.

> kan uit zakje gedroogde startercultuur

> eetlepel bestaande yoghurt (afhankelijk van welke yoghurt je wilt maken)


Let op! vruchtenyoghurt kan niet als startcultuur gebruikt worden, omdat suikers en smaakstoffen het proces kunnen verstoren.



Stap 4: Incuberen

Doel: Optimale temperatuur voor yoghurt om te ontwikkelen


Temperatuur: 43-46 oC

pH: 5,5- 4

Duur: 4-10 uur




Incubatietijd Smaak Textuur

4 uur mild, weinig zuur vrij vloeibaar

6-8 uur gebalanceerd zuur stevig

10 uur erg zuur heel dik

Stap 5: Koelen

Doel: Fermentatie stoppen, ontwikkelen smaak en consistentie


Temperatuur: 4 oC

pH: <4

Duur: 3 uur


Door de kou worden de bacteriën inactief.

De yoghurt wordt nog steviger en de smaak ontwikkelt zich verder.


De yoghurt blijft nu 1-2 weken goed in de koelkast

Wat is de optimale temperatuur om de yoghurtbacteriën hun werk te laten doen tijdens de incubatie?

A

20 graden Celcius

B

37 graden Celcius

C

44 graden Celcius

D

50 graden Celcius


Waarom wordt melk eerst verhit tot 85°C?

A

Om de yoghurt zoeter te maken

B

Om de melk dikker te maken

C

Om ongewenste bacteriën te doden

D

Om de melk sneller te laten afkoelen

Wat gebeurt er met de yoghurt als je deze langer laat incuberen (bijv. 10 uur in plaats van 4 uur)?

A

Hij wordt zoeter en dunner

B

Hij wordt zuurder en dikker

C

Hij wordt minder zuur en blijft vloeibaar

D

Er verandert niets

Juist of niet juist?

Juist

Niet juist



Hoe hoger het vetgehalte van de melk, hoe steviger de yoghurt wordt.

Je kunt warme yoghurt direct na de incubatie in de koelkast zetten. Dat is niet schadelijk

Als je yoghurt als starter gebruikt, mogen daar geen smaakstoffen of fruit in zitten.

Mensen met lactose-intolerantie kunnen alle soorten yoghurt zonder problemen eten

Leg in één zin uit waarom yoghurt dikker wordt na het toevoegen van bacteriën.

Zelfgemaakte yoghurt is altijd gezonder dan yoghurt uit de supermarkt.

1

Eens

2

Oneens