Motiverende gespreksvaardigheden

Motiverende gespreksvaardigheden

Vaardigheden

1 / 18
volgende
Slide 1: Slide
newEditorOmgangskundeMBOStudiejaar 2

In deze les zitten 18 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Motiverende gespreksvaardigheden

Vaardigheden

Deze slide heeft geen instructies

Casus

Op de SOA-poli van de GGD heeft verpleegkundige Simon een afspraak met Tim. Tim, 23 jaar, heeft een afspraak gemaakt in verband met het vermoeden van een seksueel overdraagbare aandoening (SOA). Simon gaat met Tim in gesprek over seks en veilige seks. Tim is wel geschrokken van de SOA en hij schaamt zich ervoor dat hij een SOA opgelopen heeft. Hij wil niet ziek worden van seks of anderen ziek maken. Tim vertelt dat hij ook af en toe seks heeft onder invloed van drugs en hij zich niet altijd bewust is van de risico’s op dat moment. Simon bevordert Tims motivatie om veilige seks te hebben door zijn voornemen ‘niet ziek te worden’ en zijn gedrag ‘geen condoom gebruiken’ met elkaar te vergelijken. Tim wil het liefst alleen met condoom seks hebben maar twijfelt of hem dat echt zal lukken. Tegelijk wil hij graag gezond blijven.

Deze slide heeft geen instructies

Basis technieken

Vragen stellen

Reflectief luisteren

Bevestigen

Samenvatten

Informatie - advies geven

Ontlokken - verandertaal

Deze slide heeft geen instructies

Wat zijn open en gesloten vragen? Noem voorbeeld en benoem.

Deze slide heeft geen instructies

Gesloten vragen

  • Bent u op dit moment gemotiveerd om aan uzelf te werken?

  • Vindt u het lastig om over uw problemen te praten?

  • Heeft u behoefte aan meer rust of minder stress?

  • Zou u ondersteuning willen bij het maken van veranderingen?

  • Heeft u vertrouwen in uzelf dat u kleine stappen kunt zetten?

Kolom titel

  • Wilt u iets veranderen aan uw huidige situatie?

  • Denkt u dat therapie u kan helpen?

  • Heeft u al eerder geprobeerd om dingen anders te doen?

  • Zou u het fijn vinden als u zich beter voelde dan nu?

  • Is er iemand in uw omgeving die wil dat u hulp krijgt?

Deze slide heeft geen instructies

Reflecties

  • Eenvoudige reflecties

  • Cliënt: “Ik weet niet of therapie mij wel gaat helpen.”
    Hulpverlener (eenvoudige reflectie): “Je twijfelt of therapie iets voor je kan betekenen.” Doel: bevestigen dat je luistert en begrijpt.

  • Complexe reflecties

  • Cliënt: “Ik weet niet of therapie mij wel gaat helpen.”
    Hulpverlener (complexe reflectie): “Je hebt eerder geprobeerd hulp te zoeken en bent bang dat het weer niet werkt.”Doel: verdieping creëren, emoties benoemen, richting geven naar verandering.



Deze slide heeft geen instructies

Bevestigen

Bevestigen = gerichte waardering of erkenning uitspreken voor iets wat iemand goed doet, probeert of voelt.

Doel:

  • zelfvertrouwen van client versterken

  • aandacht geven wat wel werkt

  • positieve gedragingen of intenties versterken

  • relatie en samenwerking verdiepen

  • intrinsieke motivatie ondersteunen

Deze slide heeft geen instructies

De cliënt komt voor de eerste keer naar therapie

A

“Mooi dat u gekomen bent. Laten we gewoon meteen beginnen.”

B

“Welkom. Dit is een stap in de goede richting.”

C

“Iedereen moet ergens beginnen, toch?”

D

“Fijn dat u er bent. Alleen al hier zijn vraagt moed.”

ze klinken vriendelijk, maar missen de erkenning van moeite of moed. Ze zijn meer neutraal of informatief dan bevestigend.

“Ik probeer minder te drinken.”

A

“Je bent bewust bezig met je gezondheid. Dat is belangrijk voor je.”

B

“Je weet in ieder geval dat er iets moet veranderen.”

C

“Goed dat je eraan denkt om te minderen.”

D

“Dat is vast lastig, maar het is goed om het te proberen.”

Deze reacties zijn ondersteunend, maar bevestigen niet echt een kracht of waarde. Ze zijn beschrijvend of adviserend, geen echte erkenning.

“Het is zwaar, maar ik probeer toch elke dag op te staan.”

A

“Iedereen heeft het weleens zwaar, je bent niet de enige.”

B

“Je laat zien dat je volhoudt, ook als het moeilijk is.”

C

“Fijn dat je dat zegt. Laten we het daar eens verder over hebben.”

D

“Misschien gaat het straks beter als je een ritme hebt.”

Deze alternatieven zijn deels empathisch of oplossingsgericht, maar ze missen een directe bekrachtiging van de inzet of kracht van de cliënt.

“Ik ben bang dat ik het niet volhoud.”

A

“Je twijfelt, maar het feit dat je hierover praat, laat zien dat je er wél mee bezig bent.”

B

“Die twijfel is begrijpelijk, maar het is belangrijk dat je positief blijft.”

C

“Veel mensen denken in het begin dat ze het niet volhouden.”

D

“Dat is iets om in de gaten te houden tijdens de behandeling.”

Deze reacties zijn niet fout, maar minder effectief als bevestiging. Ze sturen richting uitleg of advies, in plaats van het versterken van autonomie of inzet.

Bevestigingen formuleren bij motiverende gespreksvoering


Lees per situatie wat het doelgedrag is en wat de cliënt vertelt.
Beantwoord vervolgens per situatie de volgende vragen:

  1. Welke waarde, kracht of positieve intentie laat de cliënt zien?

  2. Formuleer een bevestiging die past bij motiverende gespreksvoering.

  3. Wat wil je bereiken met deze bevestiging? (Doel van je uitspraak)

Deze slide heeft geen instructies

Doelgedrag: Stoppen met roken
Cliënt: “We willen graag zwanger worden, mijn man en ik. We roken allebei en willen stoppen. Ik zeker, anders begin ik al met 1–0 achterstand. Mijn moeder is ook voor mij gestopt met roken.”


Waarde/kracht: Zorg voor toekomstig kind, verantwoordelijkheid nemen, steun binnen familie.

Bevestiging: “Je laat zien hoe belangrijk het voor je is om gezond te starten met een zwangerschap. Je bent echt bereid daarin een stap te zetten.”

Doel: De intrinsieke motivatie versterken en waardering tonen voor haar toewijding en familiewaarden.

Doelgedrag: Afvallen
Cliënt: “De hoge bloedsuikers zijn wel een wake-up call. Mijn vader kreeg ook op latere leeftijd diabetes. Ik wil geen medicijnen als het even kan, dus afvallen is de enige optie.”

Waarde/kracht: Zelfzorg, regie nemen over eigen gezondheid, leren van familiegeschiedenis.

Bevestiging: “Je bent vastberaden om je gezondheid serieus te nemen en wilt zelf de regie houden, voordat het verder escaleert.”

Doel: Het verantwoordelijkheidsgevoel versterken en de urgentie positief kaderen als kracht.

Doelgedrag: Meer bewegen
Cliënt: “Na de operatie hield ik veel pijn aan mijn heup en de fysio-oefeningen waren te veel. Maar ik zou wel weer graag met onze hond willen lopen. Ik word er zo blij van als we samen door het park lopen en dan zie je ook nog eens andere mensen.”

Waarde/kracht: Verbondenheid met dier, genieten van buiten zijn, herstel, sociaal contact.

Bevestiging: “Je verlangt er echt naar om weer te genieten van de kleine dingen, zoals samen wandelen met je hond en mensen tegenkomen.”

Doel: Positieve gevoelens en verlangen benutten als motivatiebron.

Doelgedrag: Minder alcohol drinken
Cliënt: “Onze dochter wees ons erop dat we, sinds ik pensioen heb, elke dag een vijf-uurtje hebben. Mijn vrouw en ik drinken dan een glaasje en knabbelen wat erbij. Maar ze heeft wel een punt, mijn dochter, het is misschien niet zo’n gezonde gewoonte. Mijn vrouw en ik willen nog graag lang samen genieten.”

Waarde/kracht: Gezondheid, familierelaties, genieten van het leven, openstaan voor feedback.

Bevestiging: “Je staat open voor wat je dochter zegt en je wilt samen met je vrouw nog lang en gezond blijven genieten van het leven.”

Doel: Versterken van intrinsieke motivatie door waarden (gezondheid, verbondenheid) te benoemen.

Informatie en advies

OAO

ontlokken - aanbieden - ontlokken


Een vaste manier binnen MGv om informatie te geven is ‘ontlokken-aanbieden-ontlokken’ (OAO) (Miller & Rollnick, 2014). In de eerste stap (ontlokken) vraagt de verpleegkundige toestemming om informatie te geven, en gaat de verpleegkundige na wat de patiënt al over het betreffende onderwerp weet. De tweede stap, aanbieden, omvat de informatie afgestemd op de persoon, en bondig en duidelijk geformuleerd. Als de verpleegkundige veel informatie relevant vindt, kan deze het beste opgedeeld worden in stukjes, dus verschillende keren OAO achter elkaar of verspreid over het gesprek. In de derde stap (het tweede ontlokken) stelt de verpleegkundige een open vraag aan de patiënt om te horen hoe deze de informatie interpreteert en wat deze kennis voor hem (en voor zijn gedrag) betekent.

Ontlokken en schaalvragen


  • verlangen om te veranderen

  • wat is de noodzaak om te veranderen?

  • is er vertrouwen om te veranderen?

  • reden om te veranderen?


Schaalvraag

0 - 10

Deze slide heeft geen instructies