Burgerschap 5.4

Burgerschap 5.4

Hoe is de macht verdeeld?

1 / 22
volgende
Slide 1: Slide
newEditorBurgerschapMBOStudiejaar 2

In deze les zitten 22 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 60 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Burgerschap 5.4

Hoe is de macht verdeeld?

Centrale vraag

Wie bepaalt er wat er in Nederland gebeurt?

Wie bepaalt wat er in Nederland gebeurt?

A

Het kabinet

B

De Tweede Kamer

C

De koning

D

De rechters

Stel dat één persoon alles mag...

Eén persoon:

  • maakt de regels

  • voert de regels uit

  • bepaalt of jij de regels hebt overtreden




Wat zou hier mis mee kunnen gaan?

De drie machten

Wetgevende macht

Maakt en bespreekt wetten


Uitvoerende macht

Bestuurt en voert regels uit


Rechterlijke macht

Beoordeelt onafhankelijk conflicten en strafbare feiten

De macht is nog eens verdeeld...

De bestuurslagen van Nederland

Het Rijk - landelijk

Voor heel Nederland


Bijvoorbeeld:

  • onderwijs

  • belastingen

  • landelijke wetten

  • defensie

Provincie

Voor grotere regionale onderwerpen.


Bijvoorbeeld:

  • provinciale wegen

  • natuurgebieden

  • grote ruimtelijke keuzes

Gemeente

Dichtbij inwoners.


Bijvoorbeeld:

  • afval

  • openbare ruimte

  • lokale woningbouw

  • voorzieningen

Europa

De EU maakt regels die in alle 27 lidstaten invloed kunnen hebben.


Bijvoorbeeld over:

  • productveiligheid

  • milieu

  • consumentenrechten

  • handel

  • privacy

  • bepaalde regels voor bedrijven

Zo is de macht verdeeld!

Korte Quiz

Wie gaat hierover?

Nederland wil wettelijk regelen dat je pas vanaf je 21 alcohol mag kopen

A

Provincie

B

Het Rijk - Nederland

C

Gemeente

D

Europese Unie

Een speelpark in een woonwijk moet worden verniewd

A

Provincie

B

Het Rijk - Nederland

C

Gemeente

D

Europese Unie

Een N-weg moet worden uitgebreid

A

Provincie

B

Het Rijk - Nederland

C

Gemeente

D

Europese Unie

Verbieden van een schadelijke chemische stof in producten door heel Europa

A

Provincie

B

Het Rijk - Nederland

C

Gemeente

D

Europese Unie

Er moeten 100.000 woningen worden gebouwd

A

Provincie

B

Het Rijk - Nederland

C

Gemeente

D

Europese Unie

Vandaag zoomen we in op het Rijk

Daarbij drie grote blokken:


Kabinet

Maakt plannen en wetsvoorstellen.


Tweede Kamer

Bespreekt het voorstel, kan het veranderen en stemt.


Eerste Kamer

Beoordeelt het uiteindelijke voorstel en stemt voor of tegen.

Hoe wordt een wet gemaakt?

Probleem

↓

Kabinet (of Tweede Kamer) maakt wetsvoorstel

↓

Raad van State geeft advies

↓

Tweede Kamer bespreekt, verandert en stemt

↓

Eerste Kamer beoordeelt en stemt

↓

Ondertekening + publicatie

↓

WET

Opdracht: van probleem naar wet

Jullie werken in groepjes en doorlopen drie rondes. Iedere ronde krijgen jullie een andere casus.

Belangrijk: De dossiers schuiven door, jullie blijven zitten.

Ronde 1 – Kabinet
Maak een wetsvoorstel:

  • wat wordt de nieuwe regel?

  • voor wie geldt die?

  • wanneer gaat die in?

  • wat gebeurt er bij overtreding?


Daarna: de docent geeft kort advies als Raad van State.

Ronde 2 – Tweede Kamer
Beoordeel een ander wetsvoorstel:

  • wat is goed?

  • wat moet anders?

  • dien eventueel één amendement in;

  • stem voor of tegen.

Ronde 3 – Eerste Kamer
Beoordeel weer een andere casus:

  • is de wet duidelijk?

  • uitvoerbaar?

  • eerlijk?

  • realistisch?

  • stem: aannemen of verwerpen.

Voor volgende week...