Module insuline injecteren_versie 2025

• newEditor

VTH: Bloedglucose meten
Module insuline injecteren

VTH  niveau 3 en 4   

Module:Insuline injecteren

Plaatje

Opbouw van de les

• Doel van de les

• Voorkennis activeren

• Theorie diabetes

• Theorie over insuline

• Rol van verpleegkundige / verzorgende IG

• Resultaten behaald?

• Afronden

Doel: DE student..

• Kan in eigen woorden uitleggen wat diabetes inhoudt en wat de verschillen zijn tussen type 1 en type 2

• Kan in eigen woorden uitleggen hoe je een hypoglykemie en een hyperglykemie herkent bij een zorgvrager

• Kan in eigen woorden uitleggen wat de werking is van verschillende soorten insuline

• Kan verschillende aandachtspunten benoemen bij het injecteren van insuline

• Heeft een beeld van de vaardigheid: insuline injecteren

Voorkennis activeren

Vertel 3 dingen die je weet over diabetes?

Wat is diabetes?

• Suikerziekte 
  

• Tekort aan insuline --> alvleesklier (pancreas) werkt niet of onvoldoende. 
  Er wordt te weinig (type 2) of geen (type 1) insuline geproduceerd door de Eilandjes van Langerhans 

• Hierdoor:
  - Kan glucose niet goed worden opgenomen in het bloed --> verlaat lichaam via de urine
  - Wordt glucose niet gebruikt als voedingsstof door het lichaam

Video diabetes + vraag

Vragen: 

Beantwoord na aanleiding van de video de onderstaande vragen.

1. Waar wordt insuline aangemaakt?

2. Wat is het verschil tussen diabetes type 1 en 2?

Video diabetes + vragen

Hypoglykemie

• Bloedglucose lager dan 4,0 mmol/l

Oorzaken van een hypoglykemie:

• Niet genoeg koolhydraten gegeten of te laat gegeten

• Te veel insuline geïnjecteerd / te veel medicatie ingenomen

• Meer lichaamsbeweging gehad dan gebruikelijk

• Alcohol gebruik

• Wisselende insuline opname (resorptie) door defecte injectieplaatsen.
  

Behandeling:

• Glucose lager dan 4  toedienen van 2 dextro’s of 2 eetlepels ranja + Bloedglucose controle na 20 minuten

• Bij verminderd bewustzijn  geen drinken geven i.v.m. kans op een verslikpneumonie

• Glucagon via neusspray of injectie

• Indien nodig i.o.m. arts over toedienen glucose 50% (i.v.)
  

Hypoglykemie

Hyperglykemie

• Bloedglucose boven de 10 mmol/l

Oorzaken:

• Te veel koolhydraten gegeten

• Te weinig insuline gespoten

• Minder beweging gehad dan normaal

• Infectie of andere ziekte

• Stress

• Medicijnen zoals bijvoorbeeld prednison

Behandeling:

• Insuline bijspuiten 2-4-6 regel (in overleg met arts)

• Evt. novorapidpomp (in overleg met arts)

• Extra vocht zonder koolhydraten

Hyperglykemie

- Zoek op internet naar de voedingsadviezen bij diabetes

- Lees de voedingsadviezen door

- Geef minimaal 3 voedingsadviezen aan die jij belangrijk vindt

Voedingsadviezen

Aandachtspunten bij voeding

• signalen van het lichaam leren herkennen

• Niet teveel vette producten of producten waar een hoog cholesterol in zit  dit voorkomt hart- en vaatziekten.

• Een glaasje alcohol mag, maar niet te vaak. Er zitten veel calorieën in alcohol --> werkt bloedglucose verlagend.

• Voeding afstemmen op de hoeveelheid lichamelijke inspanning en hoeveelheid insuline  bij een hoge lichamelijke inspanning zijn er meer koolhydraten nodig of een mindere hoeveelheid insuline.

• Bij ziekte moet er gegeten worden  zorgvrager heeft voeding nodig. Bij koorts gebruikt het lichaam extra insuline  voeding moet hierop aangepast worden

• De zorgvrager niet langer dan 30 minuten laten wachten met eten na toediening van snelwerkende insuline.

• Laat voor het slapen gaan de zorgvrager nog wat eten  dit vangt de werking op van de ingespoten insuline (bij zorgvragers die in de avond nog insuline toegediend krijgen)

• Dagelijks voeten inspecteren

• 1x per jaar bezoek aan de voetenpoli/gespecialiseerde pedicure

• Niet op blote voeten, slippers of alleen sokken lopen

• Goede huidverzorging met crème of lotion, smeer niet tussen de tenen

• Geen gebruik maken van een voetenbadje

aandachtspunten

Ketoacidose

Ketoacidose

• Glucose kan niet als een energiebron worden gebruikt in het lichaam  bloedglucose stijgt hierdoor + lichaam gaat vetten verbranden om aan energie te komen  er ontstaan ketonen  er vindt verzuring plaats van het lichaam

Verschijnselen:

• Niet lekker voelen, verlies van eetlust, misselijkheid, braken en buikpijn, (dreigende) uitdroging, lage bloeddruk, diep en zwaar ademhalen, adem ruikt naar aceton, sufheid

• Evt. coma

Soorten insuline

Snelwerkende insuline

• Werkt na 10 minuten en gedurende 3 tot 5 uur

• Voor of tijdens maaltijden toedienen

• Vb: Norovrapid, humalog

Kortwerkende insuline

• Werkt na 30 minuten en gedurende 6 tot 8 uur

• Vb: actrapid

Middellangwerkende insuline

• Werkt na 1,5 uur en gedurende 20 tot 24 uur.

• Vb: insulatard, levemir, lantus

Mengsel

• Werken na 10 tot 30 minuten gedurende 20 tot 24 uur

• Vb: novomix 30

Werkinstructie Vilans insuline injecteren

• Ga in Vilans naar de werkinstructie insuline injecteren

• Lees de aandachtspunten en complicaties en klik ook op de linkjes voor de extra informatie

Toedieningsplaatsen insuline

Er mag niet geïnjecteerd worden in:

• Aangedane zijde (bv. bij halfzijdige verlamming, borstamputatie, een te opereren arm/buik/been)

• Plaatsen die hard aanvoelen  van te voren moet ja altijd de huid palperen (voelen)

• Plaatsen die rood of blauw zijn

• Wondjes, littekens of moedervlekken

• Arm of been met infuus

Bewaren van insuline

• Voorraad van insuline wordt bewaard in de koelkast, tussen de 2 en de 8 graden. (bv in de groentelade)

• Bevroren insuline is niet werkzaam

• In gebruik is insuline 1 maand houdbaar bij 30 graden

• Koude insuline injecteren is pijnlijk

• De insulinepen die gebruikt wordt mag op kamertemperatuur worden bewaard

opdracht

Resultaten: De student..

• Kan in eigen woorden uitleggen wat diabetes inhoudt en wat de verschillen zijn tussen type 1 en type 2

• Kan in eigen woorden uitleggen hoe je een hypoglykemie en een hyperglykemie herkent bij een zorgvrager

• Kan in eigen woorden uitleggen wat de werking is van verschillende soorten insuline

• Kan verschillende aandachtspunten benoemen bij het injecteren van insuline

• Heeft een beeld van de vaardigheid: insuline injecteren

Afsluiting: waar sta je nu?