Maatschappijleer
Verzorgingsstaat 4vwo
Maatschappijleer
Verzorgingsstaat 4vwo
Opdracht 1: Hoe verdelen we onze welvaart?
Situatie 1:
Opdracht 1: Hoe verdelen we onze welvaart?
Situatie 2:
Situatie 3: Voor een eerlijke verdeling is een staat nodig
Situatie 3: Een verzorgingsstaat!
Samen lezen theorie (p. 6)
Zelfstandig lezen p. 8 & 9
Leerdoelen:
De vier functies/ V’s van de verzorgingsstaat kennen en kunnen uitleggen
Het verschil tussen de particuliere en de collectieve sector kennen.
Wie kan deze zin uitleggen?
‘De overheid moet zich met het sociaal-economisch leven bemoeien, omdat er een collectief/ gemeenschappelijk belang is, dat via de markt niet voldoende gediend zal worden.’
De vier V’s van de verzorgingsstaat
Verzorgen: voor kinderen, ouderen, zieken zorgen
Verheffen: mensen beter te scholen/vormen/ontwikkelen
Verzekeren: mensen die geen werk (meer) hebben van inkomen verzekeren
Verbinden: de sociale afstand tussen groepen verkleinen om vreedzaam samen te kunnen leven
We willen dit wel, maar je verdient er niks aan.
Het kost alleen maar geld!
Leerdoel:
Het verschil tussen de particuliere en de collectieve sector kennen.
Lezen: p. 10-13 LB
Maken opdracht 4
Huiswerk
Lezen p. 10-13
Maken opdracht 4 (spotprenten)
Vind je dit normaal? Zo nee, wat zouden we er aan moeten doen?
Wat is hun visie op de verzorgingsstaat?
Bespreken: Opdracht 4 (spotprenten)
Hoofdstuk 2: Verschillen vergroten of verkleinen
Hoe groot mogen de verschillen tussen mensen zijn?
Hoe behandelt hij hem? https://www.tiktok.com/@richmanparadise/video/7431949846732492038
Vind je hem nog steeds een goede baas?
https://www.tiktok.com/@jeevankc011/video/7443825299042618642
Huiswerk: Lezen H3 Voor wat hoort wat & p. 19
Je moet weten wat de volgende begrippen betekenen en of dit een linkse of rechtse maatregel is:
-Koppeling
-Ontkoppeling
-Strafkorting
-Passende arbeid
Hoofdstuk 3: Voor wat, hoort wat?
Hoofdstuk 3: Voor wat, hoort wat?
PERSCONFERENTIE!
Rollenspel:
De regering komt met een plan om de jeugdwerkloosheid aan te pakken. Wat vinden jullie als links/rechtse krant ervan?
Er zijn 5 rollen met steeds 4 / 5 leerlingen:
De (nieuwe) regering: presenteert de plannen bij binnenkomst.
En 4 verschillende kranten: jullie stellen vragen, maken opmerkingen en presenteren jullie eigen plannen (in opiniestukken)
Wat vinden we van dit plan….?
0 - 10 min: Rollen verdelen begrippen herhalen
10 - 30 min:
Regering presenteert het plan punt voor punt & na elk punt uit het plan schorsen we 3 minuten.
Kranten: schrijf op wat je van dat plan vindt & bedenk een kritische vraag (Logische vraag: Waarom helpt dit de werkloosheid?)
Regering: Zorg dat je kunt uitleggen waarom dit helpt
35 - 45 min: Kranten presenteren hun voorstellen
Voorstel van de regering
Wat vinden we van dit plan….?
H5: Eigen schuld, dikke bult
https://www.cbs.nl/nl-nl/video/710254871b5e4a91bc8fb745b4ee0bd3
Opdracht 19
Maken 19 C, D & E
Les 2: Hoofdstuk 5 Eigen schuld, dikke bult
Conclusies vorige les:
In Nederland zijn de inkomens relatief gelijk verdeeld, maar de vermogens relatief ongelijk verdeeld.
Secundaire inkomensbestanddelen nivelleren, tertiaire inkomensbestanddelen denivelleren (soms) → zie opdracht 20a & b.
Boven: opdracht 19C
Opleiding doet er toe!
Zie opdracht 20D, E, F & G
https://www.npostart.nl/sander-en-de-kloof/03-02-2022/VPWON_1317001 min: 1.20 - 5.20 / 11:00:12:35u / 23:00 - 25.00 / 28.48….
Les 3: Terug naar de cijfers.
Hoe kon dit? Zie opdracht 17A
Vraag:
Kan je in Nederland wel echt arm zijn?
Armoede in Nederland
Absolute armoede =
te weinig hebben voor basisbehoeften
Relatieve armoede =
minder hebben dan anderen
Lees de vragen p. 31
https://npo.nl/npo3/3doc/29-10-2022/BV_101409017
00.00 - 6.00, 10.00 - 13.00, 28.00 - 32.30, 33.30 - 35.00
Wat gun jij een bijstandsgezin?
Vandaag:
Hoofdstuk 5: Eigen schuld, dikke bult afronden
Korte terugblik
Aantekening p. 26
Intro Hoofdstuk 4: Marktwerking of regulering
Lezen
Opdracht 16a
Centrale vraag: Is Nederland een open of een half-open samenleving?
https://npo.nl/start/serie/sander-en-de-kloof/seizoen-1_1/kansen-zijn-te-koop/afspelen
?
Lezen: 4.2 Theorie & debat (p. 21 LB) & maken: opdracht 16a
Links:
Een grote collectieve sector is democratischer en rechtvaardiger. Bedrijven zijn uit op eigen winst en dienen niet het algemeen belang.
Onderwijs en zorg moeten voor iedereen even toegankelijk zijn, want dan zorg je dat iedereen kan meedoen en dat is uiteindelijk ook het beste voor de economie.
Midden:
Willen een gespreide verantwoordelijkheid tussen bedrijfsleven, overheid en maatschappelijke organisaties. Je moet niet alles aan de markt overlaten.
De overheid heeft een aanvullende taak.
Rechts:
Een kleine collectieve sector is beter voor de economie en werkgelegenheid, want de belasting kan dan omlaag en daar worden producten en arbeid goedkoper van.
Privatisering zorgt voor marktwerking (concurrentie) en het profijtbeginsel (betalen naar gebruik) en daar worden overheidsdiensten goedkoper van.
Mee naar het Hof van Saksen?
https://www.dumpert.nl/item/7167813_16f43445
Heeft hij een punt?
Moeten we deze mensen helpen of niet?
=
Je verantwoordelijk voelen voor het welzijn van anderen…..
…en willen bijdragen om dat welzijn te verbeteren.
Kernbegrip van vandaag
Aantekening
Maken:
opdracht 23, p. 38
Links:
De overheid draagt uit dat solidariteit belangrijk is en stelt het ook verplicht:
Informele actieve solidariteit voor bekenden
Formele passieve solidariteit (via wetten en belasting) zodat ook onbekenden zonder netwerk hulp krijgen.
Midden:
De mens is een gemeenschapsburger. Scholen, kerken, verenigingen en andere maatschappelijke organisaties zorgen via vrijwilligers
Informele actieve solidariteit voor onbekenden en bekenden
Rechts:
Solidair omdat je dat zelf wilt doen voor een ander.
Informele passieve solidariteit voor onbekenden bv. geld voor goede doelen
informele actieve voor familie/bekenden
Hoofdstuk 7: Arbeid, een eigenaardig medicijn?
Pakken jullie gelijk je spullen? p. 31 Leerboek & p. 42 Werkboek
Hoe kijk jij naar werk en hoe kijken je groepsgenoten naar werk?
https://drive.google.com/file/d/1Qm-UddcwheT3qlKms2YUTXWVXD6NlGf0/view?usp=drive_link
Hoofdstuk 7: Arbeid, een eigenaardig medicijn?
Pakken jullie gelijk je spullen? p. 31 Leerboek & p. 45 Werkboek
Conflict?
Botsende waarden bv. eigen verantwoordelijkheid vs. veiligheid
Botsende belangen bv. Jouw vrije tijd vs. het rooster kloppend krijgen
Heb jij wel eens een conflict op je werk / met je baas / of met je ouders?
5 min: daarna bespreken
Hoe los je conflicten op?
Wie betaalt, bepaalt?
Je baas / je ouder is de baas?
Wie is er machtiger?
De werkgever of de werknemer?
Wie is er machtiger?
Hoe kun je als werknemer invloed hebben?
Links:
Gaan uit van conflictdenken. werknemers moeten door strijd (bv. staken) en met hulp van vakbonden opkomen voor hun belangen. Aandeelhouders denken alleen maar aan winst en dat zorgt voor prestatiedwang/slechte werkomstandigheden.
Midden:
Gaan uit van Harmoniedenken. Door met elkaar te praten en regels te maken is er een goede balans tussen welzijn en welvaart (selectieve groei). Ze willen dat er wordt samengewerkt.
Rechts:
Gaan ook uit van conflictdenken. Willen dat de belangen van aandeelhouders voorrang krijgen. Een te uitgebreide verzorgingsstaat, maakt werknemers lui en veeleisend.
Vandaag herhalingsles
10 meerkeuzevragen
6 keer oefenen met het kwadrant
politieke partijen op volgorde?
Oefenvraag 1.
https://www.instagram.com/jimmydijksp/reel/DIThV9OIHb3/
De SP en de PvdA hebben in hun regels staan dat politici die een inkomen halen uit hun werk voor de partij, een deel van dat inkomen doneren. Dit is een voorbeeld van:
Formele passieve solidariteit
Formele actieve solidariteit
Informele passieve solidariteit
Informele actieve solidariteit
Oefenvraag 2.
Door voetbalvereniging sportlust werd een veiling georganiseerd. De opbrengst werd gebruikt voor de club zelf en de voedselbank. Dit is een voorbeeld van:
Formele passieve solidariteit
Formele actieve solidariteit
Informele passieve solidariteit
Informele actieve solidariteit
Oefenvraag 3.
Wat is een voorbeeld van een sociaal verzorgingsrecht?
mogen stemmen
mogen demonstreren
veilige arbeidsomstandigheden
privacy hebben
Oefenvraag 4.
Het behoeftebeginsel in de sociale zekerheid is de uitdrukking van de solidariteit van een gemeenschap. Wat wordt hiermee bedoeld?
niemand mag onder een bepaald minimumniveau zakken.
indien een persoon financiële problemen heeft dan zal de familie of een bekende hem of haar helpen.
iedereen heeft recht op wat hij of zij wil.
de hoogte van je uitkering hangt af van hoeveel je verdiend hebt .
Oefenvraag 5.
Welke kijk op arbeid heeft de bank rechts?
een hoog arbeidsethos
een moderne arbeidsmoraal
een laag arbeidsethos
een traditionele arbeidsmoraal
Oefenvraag 6.
Je krijgt drie uitspraken.
I Een miljonair kan in Nederland een uitkering krijgen.
II Pas als je minimaal 3 jaar gewerkt hebt kan je een uitkering krijgen.
III Een huisvrouw die voor het eerst wil gaan werken en geen baan vindt krijgt een uitkering.
alle drie zijn juist
alle drie zijn onjuist
I is juist en II en III zijn onjuist
I en II zijn onjuist en III is juist
Oefenvraag 7.
Er halen relatief weinig kinderen van ouders met een migratieachtergrond het vwo eindexamen. Welke verklaring speelt helemaal geen rol?
de financiële middelen om goed te studeren zijn beperkter
in de brugklas van het voortgezet onderwijs heeft men deze kinderen liever niet
thuis krijgen zij een kleinere woordenschat aangeleerd
docenten op de basisschool denken dat het zoontje van de dokter beter leert en daarom presteert hij ook beter
Oefenvraag 8.
Als een meisje na een paar dagen hard werken als vakantiebaan bij Mc Donald’s zegt dat ’we een jonge, frisse onderneming zijn, die gasten een mooie ervaring willen geven’’, dan gaat zij uit van:
het harmonie denken
het linkse conflict denken
het rechtse conflict denken
geen van drieën
Oefenvraag 9.
De sociale mobiliteit is gering, dat wil zeggen, dat
veel mensen weinig verdienen
de verschillen in inkomen groot zijn
mensen weinig over hebben om een beter inkomen te verwerven
mensen moeilijk hoger op de maatschappelijke ladder kunnen komen
Oefenvraag 10.
De tekenaar heeft een bepaalde opvatting over de toekomst van onze moderne maatschappij. Welke uitspraak geeft zijn opvatting het beste weer?
Links - de kwaliteit van de arbeid moet omhoog
Rechts - de kwantiteit van de arbeid moet omhoog
Rechts - meer winstmaximalisatie
Rechts - minder harmonie denken
Antwoorden
A
C
C
A
B
C
B
A
D
A