Motile Lezen en Luisteren 2F Techniek (4)


WELKOM


Bij de les Nederlands

29 September 2026

1 / 51
volgende
Slide 1: Slide
newEditor

In deze les zitten 51 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les


WELKOM


Bij de les Nederlands

29 September 2026

Waar ging het de vorige keer over? 

De indeling van een tekst



Metaal Journaal Zomer 2026


Wat gaan we vandaag doen? 

Functie van alinea's


  • Eerst uitleg

    • Daarna aan de slag met de opdrachten

Functies alinea's

Een tekst of video bestaat uit een inleiding, kern en slot. Elk deel en elke alinea daarbinnen heeft een eigen functie. In deze les leer je die functies herkennen.

Functies inleiding

In de inleiding wordt het onderwerp geïntroduceerd.

Dit kan op verschillende manieren:

Aanleiding benoemen

De schrijver vertelt waarom hij over dit onderwerp schrijft.

Bijv. vanwege een actuele gebeurtenis, een onderzoek of een probleem.

Verwachting scheppen

De schrijver vertelt wat er in de kern aan bod komt.

Soms worden de deelonderwerpen al kort genoemd.

Mening geven

De schrijver geeft aan wat hij vindt. In de kern legt hij uit waarom.

Aandacht trekken

Dit kan door: persoonlijk verhaal vertellen, voorbeelden geven, herkenbare situatie schetsen, interessante feiten benoemen, of vragen stellen (antwoord volgt pas in kern of slot).

Let op: in een video kan de aandacht ook getrokken worden door beelden of animaties. Soms worden meerdere functies gecombineerd.

Theorie: Functies alinea's kern

De alinea's in de kern kunnen verschillende functies hebben:

  • Voorspelling doen

aangeven wat er in de toekomst verwacht wordt




  • Uitleg/toelichting geven

meer informatie geven, dieper op het onderwerp ingaan

  • Voorbeelden geven

voorbeeldsituaties noemen die aansluiten bij de uitleg

  • Advies geven

aanbevelingen of tips aan de lezer of doelgroep

  • Mening geven

de schrijver of een persoon uit de tekst zegt wat hij vindt

  • Mening uitleggen

redenen geven waarom hij iets vindt, evt. met voorbeelden

  • Gevolgen benoemen

het effect, resultaat of de reactie van een gebeurtenis

  • Oorzaken benoemen

de reden of verklaring van een gebeurtenis

  • Probleem benoemen

omschrijving van een lastige, ongewenste of schadelijke situatie

  • Oplossingen geven

manieren noemen om de situatie te verbeteren

Let op: soms komen functies gecombineerd terug in één alinea.

Functies slot

In het slot wordt de tekst afgerond. Meestal geen nieuwe informatie.

Je vindt hier vaak de hoofdgedachte terug.

  • In een tekst: de laatste alinea (soms ook de alinea daarvoor)

  • In een video: de laatste 30 sec. tot enkele minuten

  • Sommige teksten hebben geen duidelijk slot (bijv. nieuwsbericht)

Samenvatting geven

Kort de deelonderwerpen herhalen.

Signaalwoorden: kortom, al met al

Conclusie trekken

Eindoordeel geven, antwoord op vraag uit inleiding.
Signaalwoorden: dus, daarom, kortom

Toekomstverwachting geven

Voorspelling doen over wat er zal gebeuren.

Aanbeveling doen

Advies geven wat je zou kunnen doen.

Oproep doen

Publiek aansporen tot actie (reactie geven, ergens naartoe gaan, abonneren)

Let op: meerdere functies kunnen gecombineerd voorkomen in het slot.

De allerlaatste zin = de slotzin: vaak opvallend, grappig of prikkelend om het verhaal te laten onthouden.

Zelf aan de slag

Ga verder waar je gebleven was


De vragen bij de theorie van vandaag:

  • 2F Functies van alinea's- Techniek


WELKOM


Bij de les Nederlands

6 Oktober 2026

Waar ging het de vorige keer over? 

Functie van alinea's



Functies inleiding

Aanleiding benoemen

.

Verwachting scheppen

Mening geven

Aandacht trekken

Theorie: Functies alinea's kern

  • Voorbeelden geven

  • Mening geven

  • Gevolgen benoemen

  • Probleem benoemen

Functies slot

Samenvatting geven

Conclusie trekken

Toekomstverwachting geven

Aanbeveling doen

Oproep doen

Wat gaan we vandaag doen? 

Doel en soort


  • Eerst uitleg

    • Daarna aan de slag met de opdrachten

Doel en soort

Tekstdoel, tekstsoort en publiek bij lezen en luisteren

Wat is het tekstdoel?

Het tekstdoel is wat de schrijver of maker wil bereiken bij het publiek.

Tekstdoel/luisterdoel

Tekstsoort

Voorbeelden

Informeren (uitleg geven, tips of adviezen)

Informatief

Nieuwsbericht, blog, documentaire

Instrueren (uitleggen hoe je iets doet)

Instructief

Recept, handleiding, kookprogramma

Amuseren (voor het plezier, met humor)

Amuserend

Stripverhaal, gedicht, spelshow

Activeren (publiek iets laten doen)

Activerend

Advertentie, reclame, trailer

Overtuigen (mening geven met argumenten)

Overtuigend

Recensie, debat, documentaire

Wat is het doel van deze tekst?

Informeren

Wat is het doel van deze tekst?

Activeren

Wat is het doel van deze tekst?

Instrueren

Theorie: Publiek

Een schrijver of maker bepaalt van tevoren voor welk publiek hij schrijft en past zijn taalgebruik en tekstvorm hierop aan.

Leeftijd

Kinderen, jongeren, volwassenen, senioren.

Rol

Collega's, businesspartners, klanten, werkgever.

Interesse

Mensen geïnteresseerd in een specifiek onderwerp.

Behoefte

Mensen specifiek op zoek naar bepaalde informatie.

Tip: kijk naar het onderwerp en de hoofdgedachte om het publiek te bepalen.

Zelf aan de slag

Ga verder waar je gebleven was


De vragen bij de theorie van vandaag:

  • 2F Doel en soort - Techniek


WELKOM


Bij de les Nederlands

20 Oktober 2026

Waar ging het de vorige keer over? 

Doel en soort


Wat wil de schrijver bereiken met deze tekst?

Wat is het tekstdoel?

Het tekstdoel is wat de schrijver of maker wil bereiken bij het publiek.

Tekstdoel/luisterdoel

Tekstsoort

Voorbeelden

Informeren (uitleg geven, tips of adviezen)

Informatief

Nieuwsbericht, blog, documentaire

Instrueren (uitleggen hoe je iets doet)

Instructief

Recept, handleiding, kookprogramma

Amuseren (voor het plezier, met humor)

Amuserend

Stripverhaal, gedicht, spelshow

Activeren (publiek iets laten doen)

Activerend

Advertentie, reclame, trailer

Overtuigen (mening geven met argumenten)

Overtuigend

Recensie, debat, documentaire

Wat gaan we vandaag doen? 

Signalen en verbanden


  • Eerst uitleg

    • Daarna aan de slag met de opdrachten

Na deze les:


  • Weet je waarom signaalwoorden gebruikt worden


  • Kun je signaalwoorden en verbanden herkennen in een tekst

Wat zijn signaalwoorden?

Woorden die verbanden leggen tussen zinnen en alinea's om zo de tekst begrijpelijker maken.

Voorbeelden: en, maar, toen, want, tenzij, zo, ten slotte

Signalen en verbanden

Geeft een reden

Tegenstelling

Opsomming

Samenvatting/ conclusie

Zelf aan de slag

Ga verder waar je gebleven was


Ga naar MBO webshop

Licenties starten

Motile (Nederlands)


De vragen bij de theorie van vandaag:

  • 2F Signalen en verbanden- Techniek


WELKOM


Bij de les Nederlands

26 Oktober 2026

Waar ging het de vorige keer over? 




Signalen en verbanden


Signalen en verbanden

Wat gaan we vandaag doen? 

Feiten, mening en argumenten


  • Eerst uitleg

    • Daarna aan de slag met de opdrachten

Na deze les:

  • weet je het verschil tussen feiten, meningen en argumenten;

  • weet je hoe je deze kunt herkennen.

Wat is een feit?

Iets waarvan zeker is dat het waar is of dat het gebeurd is

Wat is een mening?

Wat je vindt/ gedachten over iets

Wat is een argument?

Reden waarom je ene bepaalde mening hebt. Een argument kan een feit en een mening zijn

Argumenten kun je herkennen aan signaalwoorden. Woorden als want, omdat, en immers geven aan dat er een argument volgt.



Of aan de woorden ik vind....., ik ben van mening..


Even oefenen...


Wat is een argument?

A

een argument is bewijsbaar

B

een argument is een reden waarom jij iets vindt

C


D


Staat hier een feit, mening of argument? Omdat hij vreemde ideeën heeft.

A

Feit

B

Mening

C

Argument

D


Staat hier een feit, mening of argument? Omdat hij goede standpunten heeft.

A

Feit

B

Mening

C

Argument

D


Staat hier een feit, mening of argument? Uit onderzoek blijkt dat roken slecht is voor je gezondheid.

A

Feit

B

Mening

C

Argument

D


Staat hier een feit, mening of argument?

Vanaf 2029 wordt het voor veel huiseigenaren verplicht om bij de vervanging van hun cv-ketel over te stappen op een slimme, hybride warmtepomp.

A

Feit

B

Mening

C

Argument

D


Staat hier een feit, mening of argument?


Wat een onzin om huiseigenaren hiermee op te zadelen!


A

Feit

B

Mening

C

Argument

D


Zelf aan de slag

Ga verder waar je gebleven was


Ga naar MBO webshop

Licenties starten

Motile (Nederlands)


De vragen bij de theorie van vandaag:

  • 2F Feit, mening en argument- Techniek