Stress en tijdgebrek in onze samenleving

• Filosofie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 4

Opstartvragen

►Wat is volgens Arendt de relatie tussen arbeiden en consumeren?
►Hoe omschrijft zij ‘wereld’?
►Wat bedoelt ze met worldlessness, de wereldloosheid van de moderne tijd?
►Arendt zegt: “In arbeid en consumeren is de mens op zichzelf teruggeworpen”. Wat bedoelt ze hiermee? Kun je dat verbinden aan Marx’ idee van vervreemding?

Stress, welzijn en tijdgebrek in onze samenleving

• Je kunt uitleggen wat Rosa bedoelt met de drie vormen van versnelling van onze samenleving en hoe dat samenhangt met stress en mentaal welzijn

• Je kunt een weloverwogen positie innemen in de vraag naar waar het mentale lijden in onze samenleving mee te maken heeft

Ik ervaar regelmatig stress door school

Ja, ik

Nee, nooit last van

Ik heb het gevoel dat ik altijd iets moet doen

Ja

Nee

Mijn ouder(s) hebben het drukker dan vroeger

Ja

Nee

Technologie bespaart mij tijd

Eens

Oneens

Als technologie sneller wordt en ons tijd bespaart, waarom ervaren zoveel mensen dan tijd te kort te komen?

Bespreek met je buur 

• Wanneer ervaar jij stress? Waar komt dat vandaan?
• Hebben jongeren het tegenwoordig drukker dan vroeger?
• Welke rol spelen telefoon, sociale media en school hierbij?

Hartmut Rosa

• Centrale vraagstelling: waarom voelen mensen zich steeds gehaaster en meer gestrest, terwijl techniek ons juist tijd zou moeten besparen? 
• Antwoord: we leven in een samenleving die versnelt

Drie versnellingen

• Casus A
  "Je opa stuurde vroeger een brief. Dat duurde dagen. Jij stuurt nu een appje en verwacht binnen minuten antwoord."
• Casus B
  "Je ouders hadden vroeger een vaste baan voor lange tijd. Veel mensen wisselen nu vaker van baan, opleiding of woonplaats."
• Casus C
  "Je kijkt Netflix, hebt TikTok open, luistert muziek en reageert ondertussen op berichten."
  
  
• Wat is hier precies sneller geworden?

Leven in tijden van versnelling

• Technologische versnelling: Innovaties volgen elkaar steeds sneller op: internet, smartphones, vervoer, AI
  Gevolg: meer in minder tijd, maar ook druk om bij te blijven
  
  
• Versnelling van sociale veranderingen: Het sociale leven verander sneller, zoals trends, relaties, banen, mode etc. 
  Gevolg: hogere verwachtingen van carrière, je partner, meedoen met sociale media, altijd bereikbaar zijn
  
  
• Versnelling van het levenstempo: Steeds meer activiteiten in dezelfde tijd stoppen: multitasken, volle agenda, FOMO, altijd bereikbaar zijn

Sociale versnelling

Technologische versnelling

Versnelling van het levenstempo

<span style="color: rgb(255, 255, 255); font-weight: bold">Smartphones worden elk jaar krachtiger</span>

<span style="font-weight: bold">Er is geen tijd om te ontspannen</span>

<span style="font-weight:bold;color:rgb(255, 255, 255)">Door naar een volgende baan!</span><div><span style="font-weight:bold;color:rgb(255, 255, 255)"><br></span></div>

Welke van deze versnellingen zorgt voor het meeste stress bij jongeren, denk je?

Mentaal welzijn in Nederland

Veel stress en prestatiedruk

Ruim twee op de vijf jongvolwassenen voelen zich vaak gestrest. De voornaamste bronnen van stress zijn studie/school en werk/bijbaan. Ruim de helft van de jongvolwassenen ervaart regelmatig prestatiedruk. Zij ervaren dit vaker vanuit zichzelf (44%) dan vanuit anderen (35%). Druk vanuit anderen ervaren jongvolwassenen het vaakst vanuit ouders of verzorgers. Ook maken veel jongvolwassenen zich zorgen over maatschappelijke thema’s, met name over de woningmarkt en stijgende prijzen. Minder dan de helft van de jongvolwassenen heeft veel vertrouwen in de eigen toekomst, 15% heeft hierin weinig tot geen vertrouwen.

Hoe zou je de versnelling in het leven kunnen 'afremmen'? Geef 2 suggesties

Rosa & versnelling

"We moeten een manier van leven herontdekken waarin we resoneren met de wereld, in plaats van te proberen haar te veroveren. Werkelijke vervulling ligt niet in versnelling, maar in het vinden van verbindingen die ons laten ademen en echt laten leven."

Resonantie is het gevoel dat je echt in contact staat met de wereld, anderen of iets wat je doet — en dat het ook iets met jou terugdoet.

Rosa & versnelling

Dus niet:

sneller

efficiënter

meer tegelijk

Maar:

echt contact

geraakt worden

betekenis ervaren

Rosa & resonantie

• Een gesprek met een vriend waarin je de tijd vergeet
• Muziek waarbij je even “er helemaal in zit”
• Sport of hobby waarbij je niet met tijd bezig bent